Artykuły tworzone przez naszych specjalistów.

Baza wiedzy

30e025d9-056a-4095-8a14-283a3b5f1b95.jpeg

29 kwietnia 2024 Wszystkie

Rolowanie to technika, która zyskała na popularności wśród sportowców i osób aktywnie uprawiających sport. Wykorzystuje ona specjalne urządzenie, zwane rollerem, do wywierania nacisku na określone partie ciała. Ale jakie są korzyści z rolowania i jak je prawidłowo wykonywać? Popularność rolowania w ostatnim czasie zdecydowanie wzrosła, a w naszym artykule dowiesz się cennych informacji na temat rolowania mięśni.

Co daje nam rolowanie? – korzyści rolowania

Rolowanie oferuje szereg korzyści, które mogą pomóc poprawić Twoją wydajność i przyspieszyć regenerację po treningu. Oto niektóre z nich:

  • Uelastycznienie tkanek – rolowanie pomaga rozluźnić nadmiernie napięte mięśnie i poprawić elastyczność tkanek, a tym samym zwiększyć zakres ruchomości w stawach. Powięź mięśniowa również może poprawić swój ślizg względem innych tkanek.
  • Modulacja i zmniejszenie bólu – nacisk wywierany przez wałek na tkanki miękkie powoduje przebodźcowanie receptorów skórnych, powodując inhibicję odczucia bólu.
  • Poprawa krążenia krwi – jeżeli zdecydujemy się rolować poszczególne mięśnie to zwiększymy tym samym ich przekrwienie, co będzie prowadziło do szybszej regeneracji tkanek mięśni nóg – które są najczęściej przeciążane.
  • Zmniejszenie sztywności mięśni – udowodnione zostały również efekty rolowania w kontekście sztywności mięśni, które nawet po krótkiej sesji, gdzie było wykonywane rolowanie terapeutyczne poprawiają elastyczność mięśni.
  • Poprawa propriocepcji stawów – jeżeli zdecydujemy się rolować wałkiem, jest szansa, że poprzez docisk jesteśmy w stanie poprawić czucie głębokie.

Jak prawidłowo wykonywać rolowanie?

Prawidłowe wykonywanie rolowania jest kluczowe dla uzyskania optymalnych korzyści. Oto kilka wskazówek, które mogą Ci pomóc:

  1. Częstotliwość – sesje rolowania powinny być wykonywane najczęściej po aktywności fizycznej, aby zmniejszyć negatywne efekty DOMS (opóźnione bóle mięśniowe po wysiłku fizycznym). Można również rolować przed treningiem, aby pobudzić układ nerwowy do działania.
  2. Czas – najlepszym czasem rolowania jest od 60 do 120 sekund na daną grupę mięśniową.
  3. Technika – istnieją różne techniki rolowania, w tym rolowanie szybkie przed aktywnością fizyczną jako element rozgrzewki, rolowanie powolne z zatrzymywaniem się na punktach bolesnych i delikatne rozmasowanie oraz rolowanie z zatrzymaniem się na punkcie spustowym i naprzemienne napinanie i rozluźnianie mięśnia. Badania naukowe wskazują na to, że siła docisku tkanki do rollera powinna być jak największa – do akceptowalnych granic bólowych pacjenta.

Wybór odpowiedniego rollera

Wybór odpowiedniego wałka „foam roller” jest kluczowy dla skutecznego rolowania. Istnieją różne rodzaje rollerów, które różnią się twardością, kształtem lub wielkością.

Twardsze rollery są zazwyczaj używane przez osoby bardziej zaawansowane i odporne na ból podczas terapii. Działają one skuteczniej i są w stanie w bardziej celowany sposób dotrzeć do miejsca sprawiającego ból.

Z kolei miękki roller do mięśni nada się dla osób początkujących, które jeszcze nie są aż tak odporne na ból. Wybór stopnia twardości przedmiotu jakim jest wałek do rolowania będzie zależał od struktury, z którą chcesz pracować. Korzyści rolowania będą adekwatne to trafności użytej techniki i typu rollera w stosunku do aktualnych dolegliwości bólowych pacjenta.

Jak zadbać o bezpieczne rolowanie i zachować regularność?

  • Unikanie obszarów wrażliwych – podczas wykonywania rolowania mięśni konieczne jest unikanie obszarów wrażliwych, takich jak świeże siniaki, krwiaki, złamania czy skręcenia. Wałek do rolowania powinien omijać obszary, w których znajdują się duże skupiska nerwowe oraz tętnicze – takie jak dół podkolanowy lub dół łokciowy.
  • Stosowanie odpowiedniej techniki – istotne jest stosowanie odpowiedniej techniki rolowania ciała, aby uniknąć nadmiernego nacisku na określone obszary lub zbyt intensywnego masażu, który może prowadzić do mikrourazów czy uszkodzeń tkanek. Ważne jest również utrzymanie odpowiedniego tempa oraz kontrola nad wykonywanymi ruchami.
  • Dostosowanie intensywności – stopień intensywności rolowania mięśni powinien być dostosowany do indywidualnych potrzeb i możliwości pacjenta. Osoby początkujące mogą preferować delikatniejsze techniki oraz mniej intensywne rolowanie ciała, podczas gdy osoby zaawansowane mogą wybierać bardziej intensywny i głęboki automasż powięziowy.
  • Regularność sesji – aby osiągnąć maksymalne korzyści z rolowania mięśni, istotne jest regularne rolowanie. Zalecana częstotliwość to 3-5 sesji rolowania w tygodniu, każda trwająca od 10 do 15 minut. Regularne rolowanie pozwala utrzymać elastyczność mięśni oraz zapobiegać nadmiernemu napięciu mięśniowemu.
  • Wsparcie specjalisty – w przypadku osób z problemami zdrowotnymi, przewlekłymi dolegliwościami bólowymi lub po urazach, zaleca się konsultację z fizjoterapeutą przed rozpoczęciem regularnych sesji rolowania mięśni. Specjalista może pomóc dostosować techniki i intensywność rolowania do indywidualnych potrzeb pacjenta, tak aby efekty rolowania były jak najlepsze oraz zapewnić bezpieczne i skuteczne wsparcie w procesie rehabilitacji.

Rolowanie a ból mięśniowy

Rolowanie może pomóc w redukcji bólu mięśniowego. Głównym mechanizmem za tym stojącym jest modulacja bólu w centralnym układzie nerwowym za pomocą rollera. Nacisk wywierany przez wałek na tkanki miękkie może pomóc zmniejszyć odczucie bólu.

Innym mechanizmem, który stoi za redukcją bólu dzięki rolowaniu to poprawa krążenia krwi i funkcji tętniczej. Zwiększony przepływ krwi i nasycenie tlenem mięśni po masażu rollerem, przyczynia się do szybszej regeneracji mięśni. Dodatkowo, wykazano, że rolowanie zmniejsza sztywność tętnic i zwiększa stężenie tlenku azotu, co dodatkowo wspiera jego pozytywne efekty na funkcję tętniczą.

Najczęściej rolowane mięśnie – instruktaż rolowania nóg

Najczęściej stosujemy rolowanie mięśni nóg. Ze względu na przewagę udziału kończyn dolnych w większości dyscyplin sportowych wymagających intensywnego wysiłku fizycznego. Rolowanie nóg, a konkretnie danych grup mięśniowych kończyn dolnych zdecydowanie przyśpiesza proces regeneracji tkanek miękkich.

Rolowanie mięśni czworogłowych

Rolowanie mięśni ud jest szczególnie ważne przy problemach z aktywnym wyprostem w stawie kolanowym lub przy problemach z ograniczoną ruchomością zgięcia stawu kolanowego.

  1. Połóż się na brzuchu z wałkiem pod udami.
  2. Używając rąk do wsparcia, przesuwaj ciało w przód i w tył, tak aby wałek przesuwał się od bioder do kolan.
  3. Powtarzaj przez 60-120 sekund.

Rolowanie mięśni kulszowo-goleniowych

Rolowanie mięśni kulszowo-goleniowych jest szczególnie ważne przy problemach z aktywnym zgięciem w stawie kolanowym lub przy problemach z ograniczoną ruchomością wyprostu stawu kolanowego.

  1. Połóż się na plecach z wałkiem pod udami.
  2. Używając rąk do wsparcia, przesuwaj ciało w przód i w tył, tak aby wałek przesuwał się od bioder do dołu podkolanowego.
  3. Powtarzaj przez 60-120 sekund.

Rolowanie grupy przywodzicieli

Rolowanie mięśni przywodzących udo, często jest istotne przy problemach z aktywnym przywiedzenie kończyny dolnej lub ograniczonym odwiedzeniem.

  1. Połóż się na brzuchu z e zgiętą i odwiedzioną kończyną dolna z wałkiem na grupie przywodzicieli.
  2. Używając rąk do wsparcia, przesuwaj ciało w przód i w tył, tak aby wałek przesuwał się od bioder do przyśrodkowej części stawu kolanowego.
  3. Powtarzaj przez 60-120 sekund.

Rolowanie mięśni pośladkowych

Rolowanie pośladków jest szczególnie ważne przy problemach z wyprostem kończyny dolnej w stawie biodrowym.

  1. Usiądź na wałku, przekrzyżuj jedną nogę na drugiej w kostce.
  2. Przesuwaj ciało w przód i w tył, tak aby wałek przesuwał się po mięśniach pośladkowych. Zatrzymuj się w miejscach najbardziej bolesnych.
  3. Powtarzaj przez 60-120 sekund, a następnie zmień stronę.

Rolowanie łydek

Poprzez masaż wałkiem często poprawiana jest autoregeneracja mięśni łydek. Mięśnie trójgłowe łydki powinny być rolowane przy problemach ze zgięciem grzbietowym stawu skokowego. Rolowanie łydek jest najczęściej stosowanym zabiegiem w obszarze kończyn dolnych.

  1. Usiądź na podłodze z wałkiem pod łydkami.
  2. Używając rąk do wsparcia, przesuwaj ciało w przód i w tył, tak aby wałek przesuwał się od kolan do kostek.
  3. Powtarzaj przez 60-120 sekund.

Podsumowanie

Podsumowując, rolowanie mięśni to skuteczna technika, która może przynieść wiele korzyści dla sportowców i osób aktywnie uprawiających sport. Może pomóc w uelastycznieniu tkanek, modulacji i zmniejszeniu bólu, poprawie krążenia krwi i limfy, zmniejszeniu sztywności mięśni, poprawie propriocepcji stawów oraz zmniejszeniu pobudliwości rdzeniowej. Wybór odpowiedniego rollera i prawidłowe wykonywanie masażu wałkiem są kluczowe dla uzyskania optymalnych korzyści. Rolowanie pośladków, rolowanie mięśnia czworogłowego uda, rolowanie mięśnia brzuchatego łydki, czy ogólnie rolowanie mięśni nóg często jest niezbędne dla sportowców, którzy nadmiernie eksploatują swoje kończyny dolne. Mimo że rolowanie jest skuteczną techniką, zawsze warto skonsultować się z profesjonalnym fizjoterapeutą lub trenerem przed rozpoczęciem nowego programu ćwiczeń.

Bibliografia

  • Cheatham, Scott W, and Morey J Kolber. “Does Roller Massage With a Foam Roll Change Pressure Pain Threshold of the Ipsilateral Lower Extremity Antagonist and Contralateral Muscle Groups? An Exploratory Study.” Journal of sport rehabilitation vol. 27,2 (2018): 165-169. doi:10.1123/jsr.2016-0196
  • Santos, Inaê Silva et al. “Effects of foam roller on pain intensity in individuals with chronic and acute musculoskeletal pain: a systematic review of randomized trials.” BMC musculoskeletal disorders vol. 25,1 172. 24 Feb. 2024, doi:10.1186/s12891-024-07276-6
  • Dębski Przemysław, et al. “The Parameters of Foam Rolling, Self-Myofascial Release Treatment: A Review of the Literature.” Biomedical Human Kinetics, vol. 11, no. 1, Feb. 2019, pp. 36–46. EBSCOhost,

groin-pain.jpg

22 kwietnia 2024 Wszystkie

Ból pachwiny może być uciążliwy i ograniczać codzienne aktywności. Często zdarza się, że jest to złożony problem wymagający dokładniej diagnostyki. Dowiedz się, jak zidentyfikować objawy, skutecznie leczyć i zapobiegać problemom w okolicy pachwiny.

Jaka jest definicja bólu w pachwinie?

Ból w pachwinie to kompleksowy problem kliniczny, który może wynikać z różnorodnych przyczyn, zarówno urazowych, jak i nieurazowych. Wyróżniamy dwa główne rodzaje bólu pachwiny: ostry ból w okolicy pachwiny i przewlekły ból w pachwinie.

Stan ostry

W stanie ostrym intensywny ból pachwiny najczęściej związany jest z uszkodzeniami mięśniowo-ścięgnistymi, takimi jak:

Typowe dla tego stanu jest nagły, ostry ból w pachwinie, zazwyczaj wywołane gwałtownymi ruchami, charakterystycznymi dla dynamicznych dyscyplin sportowych, takich jak: piłka nożna, hokej czy koszykówka.

Stan przewlekły

Natomiast ból w pachwinie po prawej stronie, jak i ból w pachwinie po lewej stronie w stanie przewlekłym może pojawić się w wyniku schorzeń niezwiązanych bezpośrednio z urazem tkanek miękkich. W tej kategorii bólu często możemy zaobserwować:

Różnicowanie bólu pachwiny jest kluczowe dla skutecznego leczenia, dlatego istotne jest dokładne zbadanie pacjenta i przeprowadzenie odpowiednich badań diagnostycznych, takich jak testy ortopedyczne, ultrasonografia czy rezonans magnetyczny. Poprawna diagnoza pozwala na skuteczne zastosowanie odpowiednich metod terapeutycznych i rehabilitacyjnych, minimalizując dolegliwości bólowe oraz przywracając pełną sprawność pacjenta.

Epidemiologia – kiedy najczęściej występuje ból w pachwinie?

Ból pachwiny stanowi istotny problem zarówno wśród populacji ogólnej, jak i wśród osób aktywnych fizycznie, szczególnie sportowców. Choć może dotyczyć zarówno mężczyzn, jak i kobiet, to ból w pachwinie u mężczyzn występuje częściej, zwłaszcza w kontekście urazów sportowych. U kobiet dolegliwość ta często jest manifestowana jako ból pachwin w ciąży, zazwyczaj występuje wtedy ból obu pachwin.

Według danych epidemiologicznych, ból pachwiny jest częstym zjawiskiem w populacji młodych osób aktywnych fizycznie. Szczególnie wysokie ryzyko wystąpienia kłucia w pachwinie obserwuje się u osób uprawiających sporty wymagające gwałtownych ruchów, takich jak piłka nożna, rugby, hokej czy lekkoatletyka. Sportowcy często narażeni są na nagłe zmiany kierunku ruchu oraz intensywne obciążenia grupy przywodzicieli uda.

Ponadto, ból w pachwinie może pojawić się także wśród osób nieaktywnych fizycznie, zwłaszcza w związku z niedostatecznym dociążeniem mięśni i stawów. Taki brak aktywności często wiąże się z przykurczami zgięciowymi i przywiedzeniowymi w stawie biodrowym, co predysponuje do bólu w pachwinie. Często powodowane jest to siedzącym trybem życia i nieprawidłową ergonomią pracy.

Najczęstsze objawy bólu w pachwinie

Ból pachwiny może manifestować się różnorodnie, w zależności od przyczyny oraz stopnia zaawansowania schorzenia. Typowe objawy obejmują:

  • Ból o charakterze ostrego, przeszywającego, który może nasilać się podczas wykonywania aktywności fizycznej lub naglej zmiany pozycji ciała
  • Ból w pachwinie przy chodzeniu
  • Ból w pachwinie promieniujący do pośladka
  • Ból w pachwinie, który objawia się przy kichaniu
  • Ból obu pachwin u kobiet w ciąży
  • Ból pachwiny promieniujący na nogę – dystrybuowanie bólu w inne miejsce

Z drugiej strony przewlekły ból pachwiny często objawia się tępym bólem, który nasila się podczas aktywności fizycznej. Taka sytuacja może często prowadzić do ograniczenia ruchomości stawów biodrowych, ponieważ pacjenci przez odczuwany ból boją się poruszać kończyną i dochodzi do zjawiska kinesiofobii. Pacjenci przewlekły ból pachwiny często opisują również jako uczucie sztywności lub napięcia w okolicy pachwiny, które utrzymuje się przez dłuższy czas, nawet po odpoczynku.

Objawy bólu pachwiny mogą być różnorodne i zależeć od wielu czynników, w tym od tego jakie są możliwe przyczyny, stanu zdrowia pacjenta oraz od odpowiedzi na stosowane metody leczenia. W przypadku ostrego urazu, ból może pojawić się nagle i być intensywny, ale zazwyczaj ustępuje po odpowiednim odpoczynku i terapii przeciwbólowej. W przypadku schorzeń przewlekłych, przebieg może być bardziej uporczywy, z okresami nasilenia i złagodzenia objawów.

Ból pachwiny

Diagnostyka i różnicowanie bólu w pachwinie

Poprawne zdiagnozowanie i zróżnicowanie przyczyny bólu pachwiny jest kluczowym elementem w procesie doboru metody leczenia. Postawienie prawidłowego rozpoznania przez specjalistęortopedę lub fizjoterapeutę diametralnie rzutuje na dalszy proces terapeutyczny. Diagnostyka bólu pachwiny jest ważna, ponieważ problem w pachwinie może być prosty – na przykład naciągnięcie pachwiny (najczęściej ból przywodzicieli), ale zdarzają się przypadki kiedy jest to schodzenie bardziej internistyczne (wieloczynnikowe), wtedy do metody leczenia należy podejść bardziej kompleksowo. Najczęściej wybierane sposoby diagnozy przyczyny bólu pachwiny to:

  • MRI – obrazowanie rezonansem magnetycznym może wizualizować i dokładnie obrazować uszkodzone struktury
  • USG – badanie bardziej powierzchowne w stosunku do MRi, jednak często doraźnie, szybko i tanio pozwala rozpoznać źródło bólu w pachwinie
  • Testy kliniczne i funkcjonalne – diagnozowanie bólu poprzez testy jest najczęściej stosowane przez fizjoterapeutów. Różnicowanie za pomocą testów wymaga wprawy osoby badającej, ale pozwala na poznanie przyczyny dolegliwości – jaką jest często intensywny ból pachwiny pacjenta.

Test diagnostyczny (pachwina sportowca) – Protokół Doha 2016

Test ten stosuje się w celu oceny pachwiny sportowca. Jednym z jego elementów jest ocena mięśniowa, w której sprawdzamy: przywodziciele uda, mięsień biodrowo-lędźwiowy, kanał pachwinowy i przyczepy mięśniowe kości łonowej. Wykonywane są testy oporowe, stretching oraz palpacja danej grupy mięśniowej/struktury. Wynik jest pozytywny jeżeli pacjent odczuwa te same dolegliwości bólowe, jakie odczuwa podczas aktywności sportowej.

  • Ocenia grupy przywodzicieli – wykonujemy izometryczne przywiedzenie w stawach biodrowych oraz palpację przywodzicieli uda.
  • Ocena mięśnia biodrowo-lędźwiowego – Napięcie izometryczne podczas zgięcia stawu biodrowego przeciwko oporowi fizjoterapeuty w celu różnicowania bólu pachwiny oraz stretching tego mięśnia przez np. test Thomasa.
  • Ocena dolegliwości kanału pachwinowego – Badanie tkliwości uciskowej w kanale pachwinowym (sprawdzamy czy jest przepuklina pachwinowa), następnie wykonujemy zgięcie tułowia przeciwko oporowi fizjoterapeuty oraz wykonujemy manewr Valsalvy.
  • Ocena dolegliwości kości łonowej – Badanie tkliwości przyczepów mięśniowych w okolicy spojenia łonowego.

Jakie obecnie stosujemy metody leczenia bólu w pachwinie?

Leczenie bólu pachwiny wymaga kompleksowego podejścia, uwzględniającego przyczynę, stopień nasilenia objawów oraz indywidualne potrzeby pacjenta.

  • Rehabilitacja: Programy rehabilitacyjne, prowadzone pod nadzorem specjalistów, mogą być skuteczną metodą w leczeniu bólu pachwiny. Rehabilitacja często obejmuje różnorodne techniki terapeutyczne, ćwiczenia wzmacniające, stretching oraz korekcję biomechaniczną, które mają na celu przywrócenie pełnej funkcji stawów biodrowych i zmniejszenie ryzyka nawrotów bólu.
  • Farmakoterapia: W niektórych przypadkach, zwłaszcza w przypadku bólu ostrych lub zapalnych, może być konieczne zastosowanie leków przeciwbólowych, przeciwzapalnych lub miorelaksantów w celu złagodzenia dyskomfortu i redukcji stanu zapalnego. Leki te mogą być stosowane zarówno w postaci doustnej, jak i w postaci maści lub zastrzyków.
  • Interwencje Inwazyjne: W przypadku opornego bólu pachwiny, który nie odpowiada na terapię zachowawczą, mogą być rozważane interwencje inwazyjne, takie jak blokady nerwów, iniekcje sterydowe, czy nawet procedury chirurgiczne. Decyzja o zastosowaniu takich metod zależy od indywidualnego przypadku pacjenta oraz oceny korzyści i ryzyka związanych z każdym zabiegiem.

Dobór metody leczenia bólu pachwiny wymaga zindywidualizowanego podejścia, uwzględniającego wszystkie czynniki wpływające na stan zdrowia pacjenta oraz stosującego kompleksowy plan leczenia, który obejmuje różnorodne metody terapeutyczne. W przypadku bólu pachwiny, skonsultuj się z doświadczonym fizjoterapeutą lub specjalistą ortopedą, aby ustalić najlepszy plan leczenia dostosowany do Twoich potrzeb.

Fizjoterapia jako metoda leczenia bólu w pachwinie

Skuteczna rehabilitacja może znacząco zmniejszyć ból i poprawić funkcjonowanie kończyny dotkniętej bólem pachwiny. Wśród różnych metod terapeutycznych najczęściej stosowanymi są:

  • Ćwiczenia Terapeutyczne – specjalistyczne ćwiczenia terapeutyczne, skonstruowane indywidualnie dla pacjenta. Ćwiczenia te często skupiają się na wzmacnianiu mięśni brzucha, miednicy oraz dolnej części pleców, co przyczynia się do zmniejszenia obciążenia stawów biodrowych i łagodzenia bólu. Celowane ćwiczenia dobrane pod zdiagnozowanego wcześniej pacjenta powinny skutecznie zwalczać dolegliwości bólowe i poprawiać stan funkcjonalny pacjenta. W GO ON CLINIC nasi specjaliści dobiorą dla ciebie ćwiczenia tak, abyś raz na zawsze pozbył się bólu.
  • Terapia Manualna: Specjalistyczne techniki terapeutyczne, takie jak masaż tkanek miękkich lub mobilizacje stawów mogą przynieść ulgę w przypadku bólu pachwiny. Terapia manualna może być skutecznym narzędziem w redukcji napięcia mięśniowego, wyciszeniu stany zapalnego,poprawie ruchomości stawów oraz zmniejszeniu dyskomfortu.

Profilaktyka dysfunkcji pachwiny (ból przywodzicieli, przepuklina pachwinowa, naciągnięcie pachwiny)

Skuteczna profilaktyka bólu pachwiny obejmuje szereg działań mających na celu zmniejszenie ryzyka wystąpienia urazów i przewlekłych dolegliwości w tej okolicy. Kluczową rolę w profilaktyce odgrywają:

  • Prawidłowa rozgrzewka i rozciąganie: Regularne wykonywanie kompleksowej rozgrzewki przed aktywnością fizyczną oraz rozciąganie mięśni zaangażowanych w ruch, zwłaszcza mięśni przywodzicieli uda, mięśni brzucha oraz mięśni biodrowo-lędźwiowych, może zmniejszyć ryzyko urazów oraz mikrourazów prowadzących do bólu pachwiny.
  • Wzmacnianie mięśni: Systematyczne wykonywanie ćwiczeń wzmacniających mięśnie stabilizujące staw biodrowy może poprawić stabilność stawu biodrowego i zmniejszyć obciążenie w okolicy pachwiny, co przyczynia się do zmniejszenia ryzyka wystąpienia bólu.
  • Regularne kontrole diagnostyczne: Regularne badania kontrolne u specjalisty mogą pomóc w wczesnym wykrywaniu ewentualnych problemów ortopedycznych związanych z układem ruchu, co umożliwia wdrożenie odpowiednich działań profilaktycznych.

Podsumowanie

Ból pachwiny to schorzenie, które może znacząco utrudniać codzienne funkcjonowanie oraz aktywność fizyczną. Jednakże odpowiednie leczenie i profilaktyka mogą przyczynić się do poprawy stanu pacjenta i zmniejszenia dolegliwości bólowych. W przypadku wystąpienia bólu pachwiny zaleca się konsultację z lekarzem specjalistą oraz skorzystanie z profesjonalnej pomocy fizjoterapeuty.

Bibliografia

  • Rudavsky, Aliza, and Jill Cook. “Physiotherapy management of patellar tendinopathy (jumper’s knee).” Journal of physiotherapy vol. 60,3 (2014): 122-9. doi:10.1016/j.jphys.2014.06.022
  • Kaux, Jean-François et al. “Description of a standardized rehabilitation program based on sub-maximal eccentric following a platelet-rich plasma infiltration for jumper’s knee.” Muscles, ligaments and tendons journal vol. 4,1 85-9. 8 May. 2014
  • Dariusz Ciborowski „Testy kliniczne w fizjoterapii, badanie narządu ruchy, praktyczny przewodnik po metodach badania układu mięśniowo-szkieletowego”.

1-1200x675.webp

15 kwietnia 2024 Wszystkie

Chcesz poznać rzetelne informacje na temat entezopatii więzadła rzepki? Przeczytaj nasz artykuł, aby dowiedzieć się, jak diagnozować i leczyć kolano skoczka zgodnie z najnowszymi metodami terapeutycznymi.

Kolano skoczka – definicja

Kolano skoczka, zwane również entezopatią więzadła rzepki, to schorzenie stawu kolanowego charakteryzujące się przewlekłym uszkodzeniem i stanem zapalnym więzadła rzepki w miejscu jego przyczepu do kości piszczelowej.

Jest to częsta kontuzja, szczególnie u osób aktywnych fizycznie, takich jak sportowcy, zwłaszcza ci uprawiający dyscypliny wymagające częstych skoków i biegania po twardych nawierzchniach. Podstawowym mechanizmem powstawania tej dolegliwości jest przewlekłe nadmiernie obciążanie więzadła rzepki, prowadzące do mikrourazów i stanu zapalnego. To schorzenie może znacznie utrudniać aktywność fizyczną i wymaga odpowiedniego leczenia, zwykle obejmującego fizjoterapię, farmakoterapię oraz w niektórych przypadkach interwencje chirurgiczne.

Wczesna diagnoza i skuteczne leczenie są kluczowe dla poprawy funkcjonowania stawu kolanowego i redukcji objawów kolana skoczka.

Epidemiologia – tendinopatia więzadła właściwego rzepki

Epidemiologia kolana skoczka wskazuje na to, że schorzenie dotyka głównie młodych osób aktywnych fizycznie, z reguły w wieku od 15 do 30 lat, szczególnie kobiet. Badania epidemiologiczne wykazują, że entezopatia więzadła rzepki jest jedną z częstszych kontuzji stawu kolanowego, zwłaszcza u osób zaangażowanych w intensywną aktywność sportową, taką jak skoki, biegi po twardych nawierzchniach czy intensywne treningi siłowe. Kobiety są bardziej narażone na to schorzenie niż mężczyźni ze względu na różnice w biomechanice stawu kolanowego oraz różnice hormonalne. Częstość występowania kolana skoczka jest również związana z rodzajem wykonywanej aktywności, a osoby uprawiające sporty wymagające częstych skoków są bardziej narażone na rozwój tej dolegliwości.

Przyczyny – kolano skoczka

Przyczyną kolana skoczka jest przewlekłe nadmiernie mechaniczne obciążanie więzadła rzepki, prowadzące do mikrourazów i stanu zapalnego. W wyniku mikrouszkodzeń dochodzi do degeneracji włókien, osłabienia struktury więzadła, jego zgrubienia i rozwoju dolegliwości bólowych. Czynniki ryzyka obejmują intensywne skoki, bieganie po twardych nawierzchniach, treningi siłowe oraz nieprawidłowe ustawienie stawu kolanowego.

Diagnostyka kolana skoczka

Diagnostyka kolana skoczka opiera się na dokładnym wywiadzie medycznym oraz badaniach klinicznych i obrazowych. Podstawowe metody diagnostyczne obejmują badanie ultrasonograficzne (USG), testy kliniczne oraz rezonans magnetyczny (MRI). Te badania pozwalają ocenić stopnie uszkodzenia więzadła rzepki, jego przyczepu oraz ewentualne zmiany zwyrodnieniowe więzadła rzepki. Wykonuje się również klasyczne radiogramy – przy entezopatii trwającej ponad 6 miesięcy widoczne są zwapnienia w przyczepie więzadła do rzepki.

Test kliniczny

  • Test Royal London Hospital – badamy palpacyjniw więzadło rzepki przy wyprostowanym stawie kolanowym, po znalezieniu tkliwości pacjent zgina staw kolanowy do kąta 90 stopni, a badający ponownie sprawdza tkliwe miejsce. Wynik pozytywny – ból kolana ulega wyraźnej poprawie lub zanika podczas polpacji w zgięciu, test ma wysoką swoistość (98). Kolano skoczka należy różnicować z chorobą Osgooda-Schlattera lub chorobą Sndinga-Larsena-Johanssona.

Objawy kolana skoczka

Głównym objawem kolana skoczka – tendinopatia więzadła właściwego rzepki jest ból okolicy rzepki, szczególnie podczas aktywności wymagającej zginania i prostowania stawu kolanowego, takich jak skoki, bieganie po twardych nawierzchniach czy ćwiczenia siłowe. Pacjencji często mogą odczuwać kłujący ból w kolanie. Dodatkowo, może występować obrzęk i zaczerwienienie okolicy rzepki. Objawy nasilają się podczas aktywności sportowej i mogą prowadzić do ograniczenia udziału w treningach czy zawodach.

Metody Leczenia

Metody leczenia entezopatii więzadła rzepki obejmują zarówno terapię zachowawczą, jak i metody ingerujące w tkanki.

  • Leczenie zachowawcze kolana skoczka opiera się na zmianie aktywności fizycznej, fizjoterapii oraz farmakoterapii. Fizjoterapia odgrywa kluczową rolę, stosując celowane ćwiczenia wzmacniające mięśnie stabilizujące staw kolanowy oraz terapię manualną w celu redukcji dolegliwości bólowych w okolicach przyczepu więzadła rzepki. Dobrze zaplanowane leczenie zachowawcze kolana skoczka pod postacią fizjoterapii może skutecznie zniwelować dolegliwości bólowe oraz poprawić funkcję stawu kolanowego. Prawidłowe progresowanie obciążeń podczas ćwiczeń jest kluczowe.
  • Operacyjne leczenie kolana skoczka jest rzadko stosowane, a polega na resekcji pogrubiałych fragmentów więzadła, oczyszczeniu przyczepu do rzepki oraz ewentualnej reinsercji więzadła właściwego rzepki przy użyciu kostnych kotwic.
  • Iniekcjeortopeda może wykonać również iniekcję PRP (Platelet-Rich Plasma), czyli osocze bogatopłytkowe, jest nowatorską metodą leczenia tendinopatii więzadła rzepki, czyli kolana skoczka. Jest to procedura wykorzystująca własne komórki i czynniki wzrostu z krwi pacjenta w celu stymulacji procesów regeneracyjnych w uszkodzonym więzadle rzepki.Korzyści stosowania PRP w leczeniu tendinopatii więzadła rzepki obejmują:
    • Stymulację procesów naprawczych w uszkodzonym więzadle rzepki.
    • Redukcję bólu i stanu zapalnego w okolicy stawu kolanowego.
    • Poprawę funkcji stawu kolanowego i zwiększenie zakresu ruchu.
    • Ograniczenie konieczności leczenia operacyjnego.

    Choć terapia PRP może być skuteczna w niektórych przypadkach tendinopatii więzadła rzepki, efekty mogą się różnić w zależności od stopnia uszkodzenia i indywidualnej reakcji pacjenta. Przed podjęciem decyzji o leczeniu PRP zaleca się skonsultowanie się z lekarzem specjalistą – ortopeda, który oceni odpowiednio wskazania do procedury oraz omówi potencjalne korzyści i ryzyka.

Fizjoterapia – rehabilitacja kolana skoczka

Fizjoterapia kolana skoczka odgrywa kluczową rolę w leczeniu. Stosowanie indywidualnie dobranych typów ćwiczeń, terapii manualnej oraz fizykoterapii pomaga skutecznie pozwala zniwelować ból okolicy rzepki i tym samym wyleczyć schorzenie jakim jest entezopatia przyczepu dalszego mięśnia czworogłowego uda. Poniżej znajdują się najczęstsze i najskuteczniejsze metody leczenia kolana skoczka.

Ćwiczenia ekscentryczne

Treningi ekscentryczne odgrywają kluczową rolę jako rehabilitacja kolana skoczka:

  • Stymulacja produkcji kolagenu: Ćwiczenia ekscentryczne stymulują produkcję kolagenu, białka, które jest kluczowe dla zdrowia i siły ścięgien. Kolagen pomaga w naprawie uszkodzeń ścięgna, co przyspiesza proces gojenia.
  • Zwiększenie krążenia krwi: Te ćwiczenia zwiększają krążenie krwi w obszarze ścięgna, co dostarcza więcej składników odżywczych i tlenu do obszaru, przyspieszając proces gojenia.
  • Remodeling ścięgna: Ćwiczenia ekscentryczne mogą prowadzić do remodelingu ścięgna, co oznacza zmianę jego struktury na poziomie komórkowym. Może to prowadzić do zwiększenia wytrzymałości ścięgna i poprawy jego funkcji.
  • Zmniejszenie bólu: Poprzez zwiększenie krążenia krwi i stymulację produkcji kolagenu, ćwiczenia ekscentryczne mogą pomóc zmniejszyć ból związany z tendinopatią.

Terapia manualna

Interwencje manualne mogą być przydatne, aby zmniejszyć ból kolana. Jednakże, istnieje niewiele dowodów na skuteczność pasywnych terapii dla tendinopatii więzadłą właściwego rzepki. Techniki terapii manualnej, w tym terapia mięśniowo-powięziowa grupy mięśni prostujących kolano, miały pozytywny wpływ na zmniejszenie bólu u pacjentów z tendinopatią rzepki w krótkoterminowym i długoterminowym okresie obserwacji. Inne pasywne terapie, w tym ortezy i techniki tapingu, są często stosowane klinicznie, aby pomóc odciążyć ścięgno rzepki, jednak nie ma dowodów potwierdzających ich skuteczność. Terapie pasywne są często przydatne w celu zmniejszenia bólu kolana, tak aby pacjent mógł uczestniczyć w głównej części rehabilitacji kolana skoczka, jaką są ćwiczenia, głównie ekscentryczne.

Podsumowanie

Kolano skoczka, czyli entezopatia więzadła rzepki, często powodujące kłujący ból w kolanie to istotna kontuzja stawu kolanowego, szczególnie u osób aktywnych fizycznie. Wczesna diagnoza i skuteczne metody terapeutyczne, takie jak fizjoterapia, mogą przyczynić się do poprawy stanu pacjenta i powrotu do aktywności fizycznej. Zaleca się również profilaktykę, aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia tej kontuzji poprzez właściwe ustawienie treningów i unikanie nadmiernego obciążenia stawu kolanowego.

Bibliografia

  • Rudavsky, Aliza, and Jill Cook. “Physiotherapy management of patellar tendinopathy (jumper’s knee).” Journal of physiotherapy vol. 60,3 (2014): 122-9. doi:10.1016/j.jphys.2014.06.022
  • Kaux, Jean-François et al. “Description of a standardized rehabilitation program based on sub-maximal eccentric following a platelet-rich plasma infiltration for jumper’s knee.” Muscles, ligaments and tendons journal vol. 4,1 85-9. 8 May. 2014
  • Dariusz Ciborowski „Testy kliniczne w fizjoterapii, badanie narządu ruchy, praktyczny przewodnik po metodach badania układu mięśniowo-szkieletowego”.

Julita-trening-motywacja-7371-1200x798.jpg

8 kwietnia 2024 Wszystkie

Bark zamrożony, nazywany również adhezyjnym zapaleniem kaletki stawu ramiennego, to schorzenie stawu charakteryzujące się bolesnym ograniczeniem ruchomości ramienia. Artykuł omawia przyczyny, objawy oraz metody leczenia tej dolegliwości, mającej istotny wpływ na codzienne funkcjonowanie pacjentów.

Co to jest zamrożony bark?

Bark zamrożony, medycznie znany jako adhezyjne zapalenie kaletki stawu ramiennego, jest chorobą zapalną stawu ramiennego, charakteryzującą się bolesnym ograniczeniem jego ruchomości. Jest to schorzenie, które może znacznie wpływać na jakość życia pacjentów, ograniczając ich zdolność do wykonywania codziennych czynności związanych z ruchem ramienia.

W przypadku barku zamrożonego dochodzi do procesu zapalnego w kaletce stawu ramiennego, prowadzącego do tworzenia bliznowatych zrostów w obrębie stawu. Zrosty te ograniczają elastyczność i swobodę ruchów stawu, co objawia się bólem i sztywnością, tym charakteryzuje się zamrożony bark. Dolegliwość ta może być wynikiem różnych czynników, w tym urazów, przeciążeń, infekcji lub chorób autoimmunologicznych.

Charakterystyczne objawy barku zamrożonego obejmują ból przy ruchach ramieniem, szczególnie przy uniesieniu ramienia na bok, oraz trudności w wykonywaniu prostych czynności, takich jak czesanie włosów czy sięganie po przedmioty. W niektórych przypadkach bark zamrożony może występować idiopatycznie, bez wyraźnej przyczyny.

Termin „zamrożony” odnosi się do ograniczenia ruchomości stawu, które sprawia, że staje się on sztywny i trudny do poruszania.

Przyczyny powstawania i epidemiologia zamrożonego barku

W literaturze brakuje konsensusu co do etiologii zespołu zamrożonego barku i tym samym, czy należy go definiować jako stan zapalny czy włóknienie. Niektórzy badacze próbowali podzielić pacjentów na dwie podgrupy, aby uprościć opcje leczenia: idiopatyczny/pierwotny przewlekły zespół zamrożonego barku, gdy pacjenci wykazują objawy bez wyraźnej przyczyny, oraz wtórny zespół zamrożonego barku, gdy pacjenci mieli podobną prezentację i przebieg znanego czynnika wrodzonego, zewnętrznego lub ogólnoustrojowego.

Zespół zamrożonego barku, znany również jako adhezyjne zapalenie torebki stawowej lub skurczowe zapalenie torebki stawowej lub zarostowe zapalenie torebki, to uporczywa i bolesna dolegliwość, która może występować u 2–5% populacji i częściej dotyka kobiet niż mężczyzn. Przeważnie obserwuje się go u pacjentów w wieku 40–60 lat . Dodatkowo, zespół ten występuje u 10–38% populacji zdiagnozowanej z cukrzycą i chorobami tarczycy . Choć pierwotnie uważano, że CCFS naturalnie goi się w ciągu jednego do dwóch lat po wystąpieniu, badania wykazały, że niepełnosprawność i utrata normalnej funkcjonalności barku utrzymują się bez odpowiedniego leczenia.

Ograniczona ruchomość barku powoduje trudności i ograniczenia w wykonywaniu codziennych czynności życiowych . Funkcjonalne zaburzenia spowodowane przez zespół zamrożonego barku obejmują ograniczone sięganie, zwłaszcza podczas ruchów nad głową i na bok, takich jak wieszanie ubrań czy zapinanie pasów bezpieczeństwa.

Trzy fazy zespołu zamrożonego barku

Faza zamrażania (2–9 miesięcy)

  • W tym okresie występuje stopniowe nasilanie bólu.

Faza zesztywnienia (4–12 miesięcy)

  • Występują ograniczenia zakresu ruchomości, co wpływa na codzienne czynności.

Faza odmrażania (rozmrażania) (5–26 miesięcy)

  • Stopniowy powrót ruchomości stawu.

Pod względem patofizjologii, zapalenie torebki stawowej prowadzi do proliferacji, pogrubienia i skurczu tkanek torebki stawowej. Leczenie zamrożonego barku ma na celu złagodzenie bólu oraz przywrócenie ruchomości i funkcji stawu ramiennego. W przypadku pacjentów z cukrzycą lub innymi chorobami współistniejącymi, istotne jest także zarządzanie chorobą podstawową.

Objawy i diagnozowanie zamrożonego barku

Jakie objawy zapalenia barku są najczęstsze?

Objawy barku zamrożonego obejmują charakterystyczny ból związany z ruchem ramienia, zwłaszcza przy próbie uniesienia go na bok, oraz trudności w wykonywaniu codziennych czynności, takich jak ubieranie się czy umieszczanie przedmiotów na półce. Pacjenci zazwyczaj odczuwają ograniczenie ruchomości stawu ramiennego, które może stopniowo się pogłębiać wraz z postępem choroby.

Diagnostyka

Diagnoza barku zamrożonego opiera się na dokładnym badaniu fizykalnym przez doświadczonego fizjoterapeutę lub lekarza. Istnieją także badania obrazowe, które mogą pomóc potwierdzić rozpoznanie, takie jak rezonans magnetyczny (MRI) czy ultrasonografia. Obrazowanie jest szczególnie użyteczne do wykluczenia innych schorzeń stawu ramiennego, takich jak uszkodzenia więzadeł czy uszkodzenia ścięgien.

Przykładowe testy kliniczne:

  • Ocena ogólna – specjalista ocenia zakresy ruchów w stawie barkowym we wszystkich płaszczyznach. Na dodatni wynik testu wskazują: utrata rotacji zewnętrznej więcej niż 50% w prównaniu ze stroną przeciwną, redukcja zakresu ruchu w porównaniu ze stroną przeciwną >25%.
  • Test palpacji wyrostka kruczego – badający wykonuje palpację: stawu barkowo-obojczykowego, przestrzeni pod wyrostkiem barkowym oraz wyrostka kruczego. Pacjent ocenia dolegliwości bólowe poszczególnych punktów zgodnie ze skalą VAS. Na pozytywny wynik testu diagnostycznego wskazuje o 30% większy ból barku na wyrostku kruczym łopatki niż na pozostałych strukturach. Test ma wysoką czułość (96) i specyficzność (87-89).
  • Test wzruszania – pacjent odwodzi w stawie barkowym zgięte kończyny górne zgięte w stawach łokciowych do 90 stopni. Następnie próbuje utrzymać pozycję. Na pozytywny wynik testu wskazuje unoszenie barku i całej obręczy barkowej w celu utrzymania pozycji. Diagnozowanie barku w ten sposób jest przydatne do wykluczenia tej dolegliwości, ze względu na wysoką czułość testu (95).

Leczenie zamrożonego barku

Leczenie zespołu zamrożonego barku może mieć charakter chirurgiczny lub zachowawczy. Jest kilka możliwości leczenia barku niechirurgicznie może być to: stosowanie doustnych leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych, fizjoterapia, iniekcja sterydowa lub rozszerzanie stawu .

Z kolei zabieg chirurgiczny zamrożonego barku może obejmować nowoczesne metody leczenia:

  • MUA: Polega na pasywnym ruchu ramienia w celu rozerwania pogrubionych, zapalonych więzadeł oraz rozciągnięcia torebki stawowej.
  • Artroskopową artrolizę: Pozwala na bezpośrednie przecięcie zaangażowanych więzadeł i uwolnienie torebki stawowej.
  • Otwarte uwolnienie torebki stawowej: Wykonuje się je za pomocą otwartego nacięcia, a nie za pomocą podejścia artroskopowego .

Najczęściej stosuje się metody niechirurgiczne jako pierwszy wybór leczenia, a interwencje chirurgiczne są rozważane u pacjentów, którzy nie reagują na leczenie niechirurgiczne. Istnieje jednak ograniczona ilość dowodów na to, która metoda niechirurgicznego leczenia jest bardziej skuteczna, ani na to, która metoda chirurgii jest lepsza od innej . W związku z różnorodnością dostępnych interwencji, badania kliniczne o wysokiej jakości, które zbadałyby te kwestie, są niezwykle ważne.

Fizjoterapia zamrożonego barku

Fizjoterapia jako leczenie zachowawcze stanowi kluczowy element leczenia barku zamrożonego, mającego na celu przywrócenie pełnej funkcji i redukcję dolegliwości bólowych. Terapia fizjoterapeutyczna skupia się na zastosowaniu technik jakie oferuje terapia manualna, mobilizacja stawu oraz technik rozluźniających tkanki miękkie w okolicach stawu ramiennego. Celem tych interwencji jest poprawa zakresu ruchu w stawie, zadbanie o ból barku oraz niwelowanie zwiększonych napięć mięśniowych.

Zwiększając zakresy ruchu w stawie barkowym podczas ćwiczeń barku należy wchodzić w granicę bólową, aby skutecznie zwiększyć ruchomość stawu. Fizjoterapeuta powinien zalecić również domowe ćwiczenia, aby zapobiegać nawrotowi barku zamrożonego.

W ramach fizjoterapii wykorzystuje się również specjalnie dobrany zestaw ćwiczeń, które mają na celu rozciąganie i wzmacnianie mięśni obręczy barkowej. Ćwiczenia te pomagają w przywróceniu stabilności stawu i poprawie funkcjonalności ramienia.

Dodatkowo, elektroterapia jest często stosowana jako uzupełnienie terapii fizjoterapeutycznej. Zastosowanie prądu elektrycznego pozwala zmniejszyć dolegliwości bólowe, redukując stan zapalny oraz poprawiając krążenie krwi w obszarze barku.

W GO ON CLINIC oferujemy kompleksową terapię fizjoterapeutyczną skierowaną na leczenie barku zamrożonego. Nasze podejście opiera się na indywidualnym planie terapeutycznym dostosowanym do potrzeb każdego pacjenta, aby osiągnąć optymalne rezultaty w jak najkrótszym czasie. Takie jak odzyskanie funkcji, zwiększenie zakresu ruchomości oraz zmniejszenie dolegliwości bólowych barku.

Podsumowanie

Leczenie zamrożonego barku jest skomplikowanym procesem, który wymaga indywidualnego podejścia. Wczesna interwencja fizjoterapeutyczna może przynieść ostateczny sukces rehabilitacji i poprawić jakość życia pacjentów z tą dolegliwością.

Jeśli potrzebujesz profesjonalnej terapii zamrożonego barku, skontaktuj się z naszą kliniką fizjoterapeutyczną. Nasi specjaliści pomogą w diagnozie, leczeniu i rehabilitacji, stosując skuteczne metody terapeutyczne.

Bibliografia

  • Alhammadi, Mariam J, and Fatma A Hegazy. “Physiotherapists’ practice patterns for the diagnosis and management of patients with chronic contracted frozen shoulder in the United Arab Emirates.” PloS one vol. 18,3 e0283255. 24 Mar. 2023, doi:10.1371/journal.pone.0283255
  • Dai, Zhu et al. “Combined arthroscopic release with corticosteroid hydrodilatation versus corticosteroid hydrodilatation only in treating freezing-phase primary frozen shoulder: a randomized clinical trial.” BMC musculoskeletal disorders vol. 23,1 1102. 17 Dec. 2022, doi:10.1186/s12891-022-06065-3
  • Kwaees, Tariq Adam, and Charalambos P Charalambous. “Surgical and non-surgical treatment of frozen shoulder. Survey on surgeons treatment preferences.” Muscles, ligaments and tendons journal vol. 4,4 420-4. 5 Feb. 2015

Julita-terapia-manualna-7110-1200x828.jpg

1 kwietnia 2024 Wszystkie

W dzisiejszych czasach coraz więcej osób spędza znaczną część dnia pracując przy biurku. Praca biurowa, choć wydaje się być mniej fizycznie wymagająca niż inne zawody, może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych, w tym do przeciążenia mięśniowego i dyskomfortu kręgosłupa. W tym artykule omówimy, dlaczego ergonomia pracy biurowej jest kluczowa dla zdrowia kręgosłupa oraz jakie kroki można podjąć, aby zapobiec dolegliwościom związanym z siedzącym trybem życia.

Co to jest ergonomia pracy? – definicja ergonomii

Ergonomia pracy to nauka zajmująca się projektowaniem miejsc pracy tak, aby dostosować je do ludzkich potrzeb, umiejętności i ograniczeń. Celem ergonomii jest zoptymalizowanie warunków pracy, aby zapewnić komfort, efektywność i bezpieczeństwo pracowników. W kontekście pracy biurowej, ergonomia koncentruje się na projektowaniu stanowisk pracy w taki sposób, aby minimalizować ryzyko urazów i dolegliwości wynikających z długotrwałego siedzenia przy biurku.

Rodzaje ergonomii

Rodzaje ergonomii pracy obejmują różne dziedziny koncentrujące się na optymalizacji warunków pracy w kontekście zdrowia i efektywności pracowników. Specjalistyczne aspekty ergonomii pracy to:

  1. Ergonomia Fizyczna: Dotyczy dostosowania środowiska pracy do cech fizycznych człowieka, takich jak wymiary ciała, siła mięśniowa i zakres ruchu. Zawiera optymalizację ergonomiczną stanowisk pracy, aby zapewnić odpowiednie wsparcie dla ciała i minimalizować obciążenie stawów i mięśni.
  2. Ergonomia Biomechaniczna: Skupia się na analizie ruchu ludzkiego i jego wpływie na zdrowie mięśni, stawów i układu kostnego. Obejmuje projektowanie narzędzi, sprzętu i mebli tak, aby minimalizować ryzyko urazów biomechanicznych.
  3. Ergonomia Kognitywna: Koncentruje się na dostosowaniu pracy do możliwości poznawczych człowieka, takich jak percepcja, uwaga, pamięć i rozwiązywanie problemów. Zajmuje się organizacją zadań, interfejsami użytkownika i systemami informacyjnymi w celu poprawy efektywności i redukcji błędów.
  4. Ergonomia Środowiska: Obejmuje aspekty związane z warunkami fizycznymi i psychospołecznymi miejsca pracy, takie jak oświetlenie, hałas, klimat, układ pomieszczeń i organizacja pracy zespołowej. Celem jest zapewnienie komfortu i bezpieczeństwa pracowników.
  5. Ergonomia Antropometryczna: Badanie wymiarów ciała człowieka i dostosowywanie wyposażenia pracy do indywidualnych cech antropometrycznych. Zapewnia optymalne dopasowanie mebli, narzędzi i sprzętu do różnych rozmiarów i proporcji ciała.
  6. Ergonomia Termiczna: Obejmuje kontrolę temperatury, wilgotności i przepływu powietrza w miejscu pracy, aby zapewnić komfort termiczny dla pracowników. Zdrowe warunki termiczne mogą poprawić efektywność pracy i samopoczucie pracowników.

Dlaczego ergonomia pracy biurowej jest ważna?

Ergonomia pracy przy komputerze odnosi się do projektowania stanowisk pracy tak, aby zapewnić optymalne warunki dla zdrowia i wydajności pracowników. W kontekście zdrowia kręgosłupa, odpowiednie ustawienie biurka, krzesła, monitora komputera oraz akcesoriów biurowych ma kluczowe znaczenie.

Prawidłowe Ustawienie Krzesła i Biurka

Prawidłowe ustawienie krzesła i biurka jest kluczowe dla zapobiegania przeciążeniom mięśniowym i utrzymania zdrowia kręgosłupa podczas pracy biurowej. Warto również zadbać o ergonomiczne stanowisko pracy w domu. Oto dodatkowe specjalistyczne informacje dotyczące ergonomicznego ustawienia krzesła i biurka:

  • Podparcie Kręgosłupa Lędźwiowego: Ergonomiczne krzesło powinno umożliwiać utrzymanie naturalnej krzywizny kręgosłupa lędźwiowego. Zaleca się wybór krzesła z odpowiednim podparciem dla odcinka lędźwiowego, aby zapewnić stabilność dolnej części pleców podczas siedzenia. Prawidłowe ustawienie zapobiega nadmiernemu wygięciu lub zgięciu kręgosłupa, co może prowadzić do napięcia mięśniowego i bólu.
  • Kąt Między Udem a Podudziem: Kąt między udem a podudziem powinien wynosić około 90 stopni, gdy siedzisz na krześle. Nogi powinny być płasko oparte na podłodze lub podnóżku, aby zapewnić równomierne rozłożenie ciężaru ciała. Unikaj skrzyżowania nóg lub zawieszania ich w powietrzu, co może powodować napięcie w mięśniach ud.
  • Wysokość Biurka: Biurko powinno być ustawione na odpowiedniej wysokości, aby umożliwić swobodne ustawienie nadgarstków podczas pisania lub korzystania z komputera. Nadgarstki powinny być w linii prostej z przedramionami, aby uniknąć nadmiernego napięcia w mięśniach przedramienia. Jeśli biurko jest zbyt wysokie lub zbyt niskie, może to prowadzić do nieprawidłowej postawy i przeciążeń mięśni.
  • Regulacja Wysokości Krzesła: Ergonomiczne krzesło powinno umożliwiać regulację wysokości, aby dostosować je do indywidualnych potrzeb użytkownika. Regulacja wysokości pozwala na idealne dopasowanie krzesła do wysokości biurka i umożliwia utrzymanie prawidłowej postawy ciała podczas pracy.
  • Ustawienie Kąta Oparcia: Oparcie krzesła powinno być odpowiednio wyprofilowane, aby wspierać naturalną krzywiznę kręgosłupa. Kąt nachylenia oparcia powinien być regulowany w taki sposób, aby umożliwić wygodne oparcie dla pleców bez nadmiernego wygięcia w przód lub w tył.

Monitor na Właściwej Wysokości

Ustawienie monitora komputera na właściwej wysokości ma kluczowe znaczenie dla zachowania prawidłowej postawy ciała i zapobiegania przeciążeniom mięśniowym w okolicy szyi i kręgosłupa szyjnego. Oto dodatkowe specjalistyczne informacje dotyczące właściwego ustawienia monitora:

  • Wysokość Górnej Krawędzi Ekranu: Górna krawędź ekranu monitora powinna być ustawiona na poziomie oczu lub nieco poniżej, gdy siedzisz w pozycji prostej. To pozwala na naturalne ustawienie głowy i szyi, minimalizując napięcie mięśniowe w okolicy szyi i kręgosłupa szyjnego. Jeśli monitor jest ustawiony zbyt wysoko lub zbyt nisko, może to prowadzić do nadmiernego zginania szyi lub nachylania głowy, co zwiększa obciążenie kręgosłupa.
  • Regulacja Wysokości Monitora: Jeśli masz możliwość regulacji wysokości monitora, dostosuj go tak, aby górna krawędź ekranu znajdowała się na właściwej wysokości względem Twoich oczu. W niektórych przypadkach może być konieczne użycie podstawki pod monitor lub regulowanych ramion monitora, które umożliwiają precyzyjne ustawienie wysokości.
  • Odległość od Monitora: Odpowiednia odległość od monitora również ma znaczenie dla komfortu i zdrowia wzroku. Zalecana odległość między oczami a monitorem wynosi około 50-70 cm. Unikaj zbyt bliskiego siedzenia przy monitorze, co może prowadzić do nadmiernego napinania mięśni oczu i zmęczenia wzroku.
  • Kąt Nachylenia Ekranu: Monitor powinien być ustawiony prosto lub lekko nachylony do tyłu, aby umożliwić wygodne oglądanie ekranu bez nadmiernego skłonu głowy do przodu. Unikaj zbyt dużej odległości monitora, co wymagałoby zbyt długiego zginania szyi.
  • Odpowiednie Oświetlenie: Dodatkowo, zapewnij odpowiednie oświetlenie wokół monitora, aby uniknąć odblasków i zmniejszyć obciążenie oczu. Unikaj świateł bezpośrednio nad monitorem, które mogą powodować oślepienie lub zmęczenie wzroku.
  • Przerwy na Odpoczynek Wzroku: Regularnie wykonuj przerwy na odpoczynek wzroku podczas długotrwałej pracy przy komputerze. Co jakiś czas skup się na patrzeniu w dal lub wykonaj krótkie ćwiczenia dla oczu, aby zmniejszyć zmęczenie wzroku i napięcie mięśni oczu.

Zachowując odpowiednie ustawienie monitora komputerowego, możesz skutecznie zapobiegać przeciążeniom mięśniowym w okolicy szyi i kręgosłupa szyjnego oraz chronić zdrowie swojego kręgosłupa i wzroku podczas pracy biurowej. Pamiętaj o regularnych przerwach i dbaj o ergonomię swojego stanowiska pracy, aby zapewnić komfort i efektywność podczas długotrwałego siedzenia przed monitorem.

Unikanie utrzymywania jednej pozycji ciała

Długotrwałe utrzymywanie jednej pozycji lub powtarzające się czynności mogą prowadzić do nadmiernego obciążenia mięśni i stawów. Oto dodatkowe specjalistyczne informacje na temat unikania powtarzających się ruchów:

  1. Różnorodność Ruchów: Zachowuj różnorodność w swoich ruchach i pozycjach ciała podczas pracy. Staraj się regularnie zmieniać pozycję siedzącą, chodź na krótkie przerwy lub wykonuj drobne ruchy, które angażują różne grupy mięśniowe. Unikaj monotonnych czynności przez dłuższy czas.
  2. Przerwy na Rozciąganie: Wykorzystuj regularne przerwy na rozciąganie mięśni, zwłaszcza tych często używanych podczas pracy biurowej. Skup się na rozciąganiu mięśni pleców, szyi, ramion i nadgarstków. Rozciąganie pomaga zredukować napięcie mięśniowe i zapobiega jego przewlekłemu gromadzeniu się.
  3. Zmiany Pozycji Ciała: Regularnie zmieniaj pozycję ciała podczas pracy. Zmieniaj ułożenie siedzenia, reguluj wysokość fotela, stosuj podnóżki pod stopy lub wykorzystuj ergonomiczne akcesoria, które umożliwiają zmianę pozycji ciała. Unikaj długotrwałego utrzymywania jednej pozycji.
  4. Ergonomiczne Pomoce Pracy: Wykorzystuj ergonomiczne pomoce pracy, takie jak klawiatura i mysz komputerowa o odpowiedniej wysokości i nachyleniu. Ergonomiczne akcesoria mogą zmniejszyć napięcie mięśni i stawów podczas wykonywania powtarzalnych ruchów.
  5. Utrzymywanie Świadomości Ciała: Bądź świadomy swojego ciała i reaguj na sygnały wysyłane przez mięśnie i stawy. Jeśli zauważysz jakiekolwiek oznaki napięcia lub dyskomfortu, przerwij powtarzalną czynność, wykonaj rozciągające ćwiczenia i zmień pozycję ciała w celu utrzymania ergonomii na stanowisku pracy.

Unikanie powtarzających się ruchów oraz regularne przerwy na rozciąganie i zmiany pozycji ciała są kluczowe dla utrzymania zdrowia kręgosłupa i zapobiegania przeciążeniom mięśniowym podczas pracy biurowej. Dbaj o różnorodność ruchów i stosuj ergonomiczne rozwiązania, aby zapewnić komfort i efektywność podczas wykonywania codziennych zadań biurowych. Ergonomia pracy przy komputerze i organizacja stanowiska pracy są istotne dla zapewnienia odpowiednich warunków pracy biurowej i zapobiegania przeciążeniom mięśniowym.

Ergonomia pracy a fizjoterapia

Edukacja pacjenta przez fizjoterapeutę stanowi kluczowy element w terapii związanej z ergonomią pracy, mającej na celu zapobieganie urazom i dysfunkcjom mięśniowo-szkieletowym. Specjalistyczne podejście fizjoterapeuty polega na przekazywaniu pacjentom wiedzy na temat zdrowia narządu ruchu oraz właściwych praktyk ergonomicznych. Pacjenci uczą się o znaczeniu prawidłowej postawy ciała, odpowiedniego ustawienia stanowiska pracy oraz technik zapobiegających nadmiernemu obciążeniu mięśni.

Edukacja pacjenta obejmuje również instruktaż dotyczący wykonywania właściwych ćwiczeń wzmacniających i rozciągających, które pomagają w utrzymaniu zdrowia układu mięśniowo-szkieletowego. Fizjoterapeuci wspierają pacjentów w rozwijaniu świadomości dotyczącej technik samopomocy i samodzielnego radzenia sobie z potencjalnymi problemami wynikającymi z pracy biurowej lub innych czynności wymagających długotrwałego pozostawania w jednej pozycji.

Poprzez edukację pacjenci zdobywają umiejętności niezbędne do zapobiegania przeciążeniom mięśniowym oraz utrzymywania zdrowej postawy i funkcji mięśni, co przyczynia się do poprawy ich jakości życia zawodowego i codziennego. Ergonomia pracy staje się w ten sposób kluczowym elementem profilaktyki i terapii prowadzonej przez fizjoterapeutów.

Podsumowanie

Ergonomia pracy oznacza niezwykle istotną rolę dla zdrowia kręgosłupa i ogólnego samopoczucia osób pracujących w biurze. Odpowiednie ustawienie stanowiska pracy, regularne przerwy na rozciąganie i wzmacnianie mięśni oraz dbanie o prawidłową postawę ciała to kluczowe elementy zapobiegania przeciążeniom mięśniowym i zapewnienia długoterminowego zdrowia. Jednak kluczem do uwolnienia się od bólu i sztywności kręgosłupa są częste zmiany pozycji ciała.

Pamiętaj, że zdrowie kręgosłupa to inwestycja w przyszłość. Dbaj o ergonomiczne warunki pracy, aby cieszyć się komfortem i wydajnością każdego dnia w biurze!

W celu pogłębiania wiedzy o ergonomii pracy możesz skorzystać z pomocy specjalisty w GO ON CLINIC.


Lukasz-rehabilitacja-7877-1200x800.jpg

25 marca 2024 Wszystkie

Czy zastanawiałeś się kiedyś co w sztabie sportowców robi fizjoterapeuta? Otóż, widok fizjoterapeuty sportowego w takim otoczeniu to nic nadzwyczajnego, ponieważ w tym zawodzie przeciążenia oraz kontuzje są częste i mogą zdarzyć się na każdym poziomie uprawiania sportu (amatorskim, a także wyczynowym). A to wszystko dlatego, że organizm sportowca jest stale narażony na różnego rodzaju przeciążenia, co może doprowadzać do kontuzji, a nawet urazów mięśniowych. Wysokie wymagania oraz presja, przed którymi sportowcy są na co dzień stawiani często bywają destrukcyjne dla ich organizmu i właśnie tu do akcji wkracza fizjoterapeuta sportowy. Jego działania skupiają się na przygotowaniu organizmu sportowca do pełnej sprawności i optymalizacji osiągnięć, tak aby mógł on uprawiać sport bezpiecznie i na najwyższym poziomie. Fizjoterapia sportowa wykorzystuje różnego rodzaju programy rehabilitacji sportowej dobierane indywidualnie do danego przypadku. Profilaktyka urazów ma kluczowe znaczenie dla sportowca, który nie chce nabawić się poważniejszych kontuzji, zwłaszcza przed ważnymi zawodami.

Na czym polega fizjoterapia sportowa i jaka jest rola fizjoterapii w sporcie?

Ta dziedzina fizjoterapii polega na podejmowaniu przez specjalistów wszystkich koniecznych działań, które wspomogą trening sportowców, zoptymalizują ich sukcesy i podniosą regenerację powysiłkową. Kompleksowa fizjoterapia sportowca może pomóc mu osiągać znacznie lepsze wyniki sportowe, a także uchronić go przed kontuzjami. Wśród ról jakie odgrywa fizjoterapia w sporcie znajdują się także wszelkie działania profilaktyczne, czy zwiększające tolerancję organizmu na wysiłek.

Jakie usługi świadczy fizjoterapeuta sportowy i co obejmuje fizjoterapia sportowa?

Fizjoterapeuta sportowy to specjalista, który stara się ograniczyć ryzyko kontuzji sportowca do minimum.. Musi on znać różnego rodzaju metody treningowe oraz dyscypliny sportowe swoich pacjentów. Wszystko po to, by jak najskuteczniej dobrać metodę usprawniania dla danej osoby. Rola fizjoterapii sportowej, o której często się mówi, to również pomoc w powrocie do sportu po kontuzji. Fizjoterapeuta sportowy to specjalista dla każdego aktywnego człowieka – zawodowego sportowca, jak i tego rekreacyjnego. W gabinecie fizjoterapeuty najczęściej spotkać można się z terapią manualną, pinoterapią, masażem, kinezyterapią lub Kinesiotapingiem.

Kto może zostać fizjoterapeutą sportowym, czyli kto zajmuje się fizjoterapią sportową?

Fizjoterapeuci sportowi, którzy myślą o pracy ze sportowcami, już w trakcie studiów powinni odbywać możliwie jak najwięcej praktyki w ośrodkach sportowych (np. wśród lokalnych drużyn sportowych). Poprzez analizę biomechaniczną techniki gry w danym sporcie można zaobserwować możliwe źródła urazów i tym samym być lepiej przygotowanym na późniejszą pracę terapeutyczną z taką grupą pacjentów. Warto uczyć się pod okiem doświadczonych fizjoterapeutów, którzy na bieżąco udzielają pomocy w danym ośrodku. Popularną możliwością dla młodych fizjoterapeutów są również staże i wolontariaty w klubach sportowych, w których drużyny sportowe przygotowują się do zawodów, a także w klinikach i gabinetach fizjoterapii sportowej.

Do jednych z wielu obowiązków fizjoterapeutów sportowych zaliczamy:

  • Przeprowadzanie badań podmiotowych i przedmiotowych (w tym diagnostyka funkcjonalna)
  • Przygotowanie przedstartowe
  • Planowanie treningu
  • Dobór odpowiednich zabiegów fizykoterapeutycznych
  • Ciągłą edukację

Ile trwa fizjoterapia sportowa?

Czas trwania fizjoterapii sportowej uzależniony jest od zgłaszających się na nią indywidualnych przypadków. Jednak najczęściej jej długość warunkują takie czynniki jak:

  • rodzaj problemu, z jakim zgłosił się pacjent (np. czy zgłoszenie jest w ramach profilaktyki, czy po przebytym urazie/operacji),
  • indywidualne predyspozycje i motywacja pacjenta (w tym zdolności regeneracyjne i jego systematyczność w dążeniu do wyznaczonego celu),
  • duże nasilenie bólu (które może wpływać na utrudnianie terapii i tym samym wydłużenie procesu terapeutycznego),
  • ogólny stan zdrowotny i samopoczucie pacjenta (im lepszy stan wyjściowy pacjenta, tym większe szanse na sprawny przebieg procesu leczniczego zakończony powodzeniem),
  • występujące przeciwwskazania do terapii, które mogą ograniczać dobór narzędzi terapeutycznych,
  • wzajemny szacunek i zaufanie na linii pacjent – fizjoterapeuta,

Czas przeprowadzanych terapii różni się także w zależności od rodzaju urazu (np. czy jest on na podłożu mięśniowym, kostnym, czy nerwowym), aktywności fizycznej pacjenta, skomplikowania urazu, siły mięśniowej oraz wielu innych czynników. U niektórych pacjentów terapia fizjoterapeutyczna może trwać kilka dni, a u innych kilka miesięcy. W najtrudniejszych przypadkach nawet parę lat. W Go On Clinic nasi specjaliści podchodzą do pacjentów w sposób indywidualny, dzięki czemu masz pewność, że kontuzja zostanie wyleczona w pełni oraz w jak najkrótszym czasie.

Fizjoterapia w sporcie perspektywy i wyzwania (obowiązki fizjoterapeuty sportowego)

Ze względu na dużą ilość pojawiających się kontuzji, a także istotne znacznie profilaktyki w sporcie, fizjoterapia zawsze będzie potrzebna. Nie należy zapominać o tym, że oprócz wspomagania fizycznego, fizjoterapeuta zapewnia swoim podopiecznym również pośrednie wsparcie psychiczne. Dlatego rola tego specjalisty w sztabie sportowym jest nieoceniona.

Jakie wyzwania stoją przed fizjoterapeutami sportowymi?

Praca fizjoterapeuty sportowego często wykonywana jest pod presją czasu, ze względu na zbliżające się zawody, czy konieczność częstych treningów w celu utrzymania dobrej formy podopiecznego sportowca. Fizjoterapeuta sportowy posiada także wielką odpowiedzialność za odpowiednie przygotowanie sportowca do różnego rodzaju dyscyplin sportowych. Błędy, które popełni mogą przełożyć się w bardzo dużym stopniu na wynik końcowy sportowca podczas zawodów.

Fizjoterapia sportowa jako element regeneracji

Różne nieleczone kontuzje sportowe mogą prowadzić do zakłócenia równowagi pomiędzy prawidłową stabilizacją, a ruchomością i w konsekwencji wywoływać stany zapalne, a w konsekwencji dolegliwości bólowe. Terapia fizjoterapeutyczna może pozytywnie wpłynąć na regenerację organizmu, a także zmniejszyć ryzyko ponownego wystąpienia danych patologii w obrębie układu ruchu. Dlatego fizjoterapia dla sportowców to bez wątpienia świetna decyzja, nie tylko w formie naprawczej, ale także profilaktycznej.

Wśród fizjoterapeutycznych narzędzi najczęściej stosowanych w zakresie regeneracji sportowców znajdują się:

Jakie są rodzaje kontuzji sportowych?

Kontuzje sportowe dotyczą przeważnie układu szkieletowego oraz mięśniowo – ścięgnistego. Najpopularniejsze urazy sportowców obejmują ścięgna, więzadła, mięśnie i stawy. Ich częste występowanie wśród sportowców spowodowane jest rodzajem uprawianego sportu, ale także narażeniem na bezpośredni kontakt z przeciwnikiem czy trudnymi warunkami atmosferycznymi.

Najczęstsze urazy sportowe to:

Cele stosowania fizjoterapii sportowej oraz jak fizjoterapia sportowa może pomóc w osiąganiu lepszych wyników sportowych

Fizjoterapia sportowa ma najczęściej za zadanie pomóc pacjentowi pozbyć się kontuzji lub mniejszego urazu mięśniowego. To w jaki sposób fizjoterapeuta sportowy pomoże pacjentowi jest kwestią indywidualną i bardzo zależną od danego przypadku. Główne cele fizjoterapii sportowej to przede wszystkim:

  • zapobieganie powstawaniu urazów,
  • zmniejszenie ryzyka wystąpienia kontuzji poprzez stałe kontrole i wizyty u fizjoterapeuty sportowego,
  • odpowiednia regeneracja powysiłkowa organizmu poprzez wprowadzenie specjalistycznych metod fizjoterapii sportowej u pacjenta,
  • diagnostyka oraz leczenie urazów, które mogły powstać podczas wysiłku fizycznego,
  • wsparcie oraz ogólna pomoc w efektywniejszym treningu,
  • leczenie urazów sportowych i tym samym likwidowanie negatywnych skutków urazów,
  • regeneracja ruchowa oraz wspomaganie organizmu podczas powrotu do wysiłku fizycznego,
  • oraz wsparcie psychiczne.

Kompleksowe programy rehabilitacji sportowej podjęte przez specjalistę mają za zadanie jak najefektywniej pomóc pacjentowi. Nowoczesna fizjoterapia sportowa może zminimalizować ryzyko wystąpienia kontuzji u osoby uprawiającej zawodowy sport.

Gdzie udać się na fizjoterapię sportową we Wrocławiu?

Fizjoterapia sportowa na bardzo wysokim poziomie znajduje się w GO ON CLINIC. Naszą klinikę charakteryzuję indywidualne podejście do pacjenta i przeprowadzenie go przez całą sportową przygodę bez niepotrzebnych urazów. Aby umówić się na pierwszą wizytę w zakresie fizjoterapii sportowej kliknij przycisk umieszczony poniżej. Do zobaczenia!


DB9EAD49-B537-4A3B-A9B1-099E94784389-1200x900.jpeg

18 marca 2024 Wszystkie

Rozwój przez edukacyjną zabawę jest jedną z najlepszych opcji, z których możemy skorzystać, aby zapewnić dziecku wszechstronny rozwój, ale także radość (chociażby poprzez poświęcony mu czas, czy zabawki edukacyjne) Jesteś tu, bo zależy Ci, aby Twoje dziecko rozwijało się poprzez edukacyjną zabawę? A może chcesz dowiedzieć się, czym jest integracja sensoryczna i na czym polega tego typu terapia? Jeśli tak, to koniecznie czytaj dalej.

Co to integracja sensoryczna (SI)?

Integracja sensoryczna rozwija się już w życiu płodowym (w łonie matki), a jej czas trwania szacowany jest do 7 roku życia (bowiem wtedy plastyczność mózgu wykazuje największą aktywność).

Integracja sensoryczna jest mechanizmem polegającym na segregacji wszystkich bodźców sensorycznych, które docierają do mózgu, następnie ich rozpoznaniu, poddaniu procesowi interpretacji i integracji, co finalnie owocuje wygenerowaniem adekwatnej reakcji.

Integracja sensoryczna jako terapia, bez wątpienia wspiera rozwój dziecka z zaburzeniami integracji sensorycznej. Polega na mobilizowaniu i kierowaniu takiego przebiegu wrażeń, aby po zakończeniu usprawniania wypracowane schematy mogły zostać użyte w zarówno spontanicznej, jak i świadomej aktywności (wyćwiczenie prawidłowej integracji sensorycznej dziecka).

Układ sensoryczny dziecka często potrzebuje wsparcia w zaburzeniach takich jak:

  • autyzm,
  • ADHD,
  • zespół Downa,
  • alkoholowy zespół płodowy (FAS),
  • uszkodzenie mózgu
  • i wiele innych.

Oczywiście, nie jest regułą to, że zaburzenia integracji sensorycznej muszą współwystępować z jakimś schorzeniem, równie często nieprawidłowy rozwój integracji sensorycznej występuje jako samodzielny problem.

Nieprawidłowy rozwój sensoryczny dziecka — jakie może dawać objawy?

Układ sensoryczny (odpowiedzialny za integrację sensoryczną), tworzą inne mniejsze układy, do których należą: układ czucia powierzchniowego, układ czucia głębokiego, a także zmysł równowagi. W prawidłowym rozwoju dziecka wszystkie powyższe układy współdziałają ze sobą, nie dając żadnych niepokojących objawów. Natomiast jeśli integracja sensoryczna rozwija się nieprawidłowo, możemy dostrzec wiele sygnałów, które mogą nas zaniepokoić. A więc, kiedy możemy mieć do czynienia z nieprawidłową integracją sensoryczną? Oto kilka z wielu objawów, które możemy zaobserwować:

Gra sensoryczna — czym jest?

Wiele rodziców zastanawia się — jak można zacząć stymulację sensoryczną dziecka? Najprawdopodobniej najlepsza odpowiedź brzmi: poprzez zabawę.

Gry sensoryczne pomagają dziecku wypracować prawidłową integrację sensoryczną. Ukierunkowane są one na udoskonalenie odbioru, a także przetwarzania sensorycznego bodźców dziecka. Gry wspierają integrację sensoryczną w formie kreatywnej zabawy, co sprawia, że małe dziecko ma ochotę w nich uczestniczyć.

Jakie są zabawy idealne dla dzieci z zaburzeniami przetwarzania sensorycznego?

Właściwa integracja sensoryczna zapewnia dziecku wszechstronny rozwój. Wiele rodziców zastanawia się — jakie gry stymulują integrację sensoryczną dziecka? Może Ty też jesteś tu po to, aby znaleźć edukacyjną zabawę? Prawda jest taka, że zabaw wspomagających integrację sensoryczną jest naprawdę wiele, podobnie jak rodzajów zabawek terapeutycznych, dlatego warto wypróbować choćby parę z nich, a następnie dobrać tę idealną, indywidualnie do potrzeb i preferencji, które sygnalizuje nam małe dziecko. A więc, jakie zabawy z dzieckiem stymulują integrację sensoryczną?

  • gra sensoryczna memo dotykowe — słyszałaś/eś kiedyś o grze, w której stawia się przed dzieckiem przedmioty, mające różne faktury, a następnie prosi się, aby porządkowało je w pary? Edukacyjna gra sensoryczna memo dotykowe polega właśnie na tym. Do zabawy tej można użyć przedmiotów, które mamy w zasięgu ręki (np. zakrętki od butelki, folia aluminiowa czy ziarna ciecierzycy), nie są potrzebne żadne specjalistyczne sprzęty,
  • domowe zabawy sensoryczne — Terapia wspomagająca się grami sensorycznymi dostarcza dziecku bez wątpienia dużo wrażeń i radości, ale przede wszystkim wspiera rozwój dziecka. Aby grą edukacyjną dostarczyć bodźców sensorycznych w warunkach domowych, możemy posłużyć się zarówno wiedzą z poradników/blogów specjalistycznych, jak i własną inwencją twórczą. Pośród najpopularniejszych domowych zabaw dotyczących integracji sensorycznej znajdują się: huśtanie się, zabawa różnymi masami plastycznymi, zabawy z jedzeniem, skakanie na trampolinie, a nawet łaskotki.

Zabawki sensoryczne angażują całe ciało — czyli jak małe dziecko może samodzielnie rozwijać swój zmysł dotyku i nie tylko?

Czy słyszałaś/eś kiedyś o istnieniu zabawek wspomagających integrację sensoryczną? Jeżeli tak to świetnie, ponieważ integracja sensoryczna rozwija się również podczas zabawy, gdzie z pomocą przychodzą także odpowiednie narzędzia — sensoryczne zabawki (to rodzaj zabawek terapeutycznych, do których należy np. tablica edukacyjna, gryzak logopedyczny, piłka z kolcami sensoryczna, czy sensoryczna tablica i wiele innych). Zabawki sensoryczne pomagają pobudzić różne zmysły dziecka (bez wątpienia wspomagają układ dotykowy), ale również sprawiają, że małe dziecko poznaje różne faktury. Ich zastosowanie prowadzi do rozwijania różnych umiejętności dzieci oraz, co również bardzo ważne, zapewniają zabawę dzieciom. Zabawki to narzędzia, które zachęcają dziecko do poznawania świata, tworzenia oraz pomagają w walce z zaburzeniami sensorycznymi.

Zabawki sensoryczne angażują zarówno zmysły dziecka (dostarczają bodźców), jak i jego całe ciało, dlatego są tak często wybieraną opcją wspierającą terapię.

Warto przedstawić dziecku różne zabawki sensoryczne i dobrać idealny rodzaj zabawek, odpowiedni do jego potrzeb i preferencji, a naprawdę jest z czego wybierać. A więc które zabawki sensoryczne wyróżniają się na tle innych? Do najpopularniejszych zabawek sensorycznych należą:

  • piłki sensoryczne (np. piłka z kolcami sensoryczna) — piłki sensoryczne pomagają dziecku w wielu aspektach, od nauki kolorów, aż po rozwijanie motoryki małej. Piłka z kolcami sensoryczna stymuluje swoimi wypustkami receptory znajdujące się na skórze, dlatego tego typu rodzaj zabawek wspiera przede wszystkim układ dotykowy dziecka i jego rozwój,
  • dysk sensoryczny — bez wątpienia jest narzędziem przydatnym do zabaw. Tego typu zabawki sensoryczne stymulują zmysły dziecka i wspierają jego koordynację ruchową,
  • mata sensoryczna (ścieżka sensoryczna) — tego typu zabawki sensoryczne, jak ścieżka sensoryczna, pomagają dziecku z zaburzeniami sensorycznymi dotyczącymi rozwoju i integracji wielu zmysłów jednocześnie. Doświadczanie boso maty sensorycznej to jedno z jej zastosowań, które przede wszystkim rozwija u dziecka zmysł dotyku. Tego typu rodzaj integracji sensorycznej usprawnia zarówno małą jak i dużą motorykę,
  • roller — zabawka rozwijająca umiejętności koordynacyjne, wyglądająca jak deska na kółkach. Podczas zabawy na niej całe ciało dziecka jest stymulowane,
  • tablica edukacyjna (tablica sensoryczna) — tablica edukacyjna może pomóc dziecku rozwijać umiejętności psychomotoryczne, a także wesprzeć koordynację rąk. Tworzy ją płyta (najczęściej drewniana). Do tablicy sensorycznej przymocowane są różne przedmioty (np. suwaczki, pokrętła, czy zamki), gdzie większość z nich bywa ruchoma. Używanie przez malucha sensorycznej tablicy stanowi świetny przykład zabawy sensorycznej,
  • różne klocki sensoryczne — wpływają korzystnie na wyobraźnię i rozwój zdolności manualnych dziecka, a także wspierają terapię integracji sensorycznej,
  • gryzak logopedyczny — gryzak logopedyczny stworzony został głównie dla dzieci z zaburzeniami sensorycznymi w obrębie jamy ustnej. Kiedy warto dostarczyć dziecku zabawkę tego typu? Gryzak logopedyczny na pewno będzie przydatny w bodźcowaniu sensorycznym jamy ustnej, kiedy wrażliwość sensoryczna w tych miejscach jest nieprawidłowa.

Szukasz zabawek wspomagających integrację sensoryczną? W miejscach takich jak standardowe (stacjonarne czy internetowe) sklepy z zabawkami dla dzieci, najprawdopodobniej bez problemu kupisz zabawki sensoryczne.

Bibliografia

  • Podstawy rehabilitacji dla studentów medycyny. Red. Wrzosek, Zdzisława . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 376 s. ISBN 978-83-200-6320-2
  • Rehabilitacja medyczna. Red. Kiwerski, Jerzy . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2007, 701 s. ISBN 978-83-200-3563-6

Julita-7193-1200x800.jpg

11 marca 2024 Wszystkie

Fizjoterapia dzieci w wieku rozwojowym może być epizodem, który będzie rzutował na całe ich późniejsze życie i funkcjonowanie. W fizjoterapii pediatrycznej wykorzystywane są różne metody rehabilitacji ruchowej, mające na celu wspierać wszechstronny i prawidłowy rozwój dziecka, jednocześnie dążąc do osiągnięcia przez nie niezależności i jak największej samodzielności w przyszłości. W zależności od powodu, z którym zgłaszani są mali pacjenci, fizjoterapia może skupiać się na różnych aspektach w zakresie zdrowia dziecka, takich jak zapobieganie rozwojowi/wystąpieniu danej patologii, czy przywrócenie sprawności lub jej utrzymanie. Fizjoterapia dziecięca odbywa się w ścisłym kontakcie fizjoterapeuty dziecięcego wraz z rodzicami dziecka i przeprowadzana jest w taki sposób, aby osiągnąć jak najbardziej optymalne efekty, przy jednoczesnym jak najlepszym samopoczuciu małego pacjenta.

Fizjoterapia dzieci – rola rodzica

Fizjoterapia pediatryczna skupia się także na edukacji rodzica, ponieważ w procesie rehabilitacji wiedza opiekuna na temat postępowania fizjoterapeutycznego odgrywa bardzo istotną rolę. Bez wsparcia i uzupełniających działań pielęgnacyjnych wykonywanych przez rodzica, fizjoterapia nie będzie kompletna, co przełoży się również na jej wyniki. Rodzic dziecka musi posiadać, chociaż podstawową wiedzę z zakresu rehabilitacji dzieci, wybierając poszczególne elementy usprawniania (np. do samodzielnego wykonania w domu), a także być świadomy i dobrze orientować się w chorobie lub zaburzeniu rozwojowym dziecka. Zaangażowanie i działania rodzica odgrywają szczególną rolę we wspomaganiu rozwoju dziecka.

O skuteczności rehabilitacji ruchowej nie będzie decydował sam indywidualnie dobrany plan fizjoterapii dziecka i sposób jego przeprowadzenia, ale także czynniki takie jak nasilenie i zaawansowanie choroby, cechy charakteru, sprawność intelektualna i ruchowa malucha.

Najczęstsze metody stosowane w terapii dziecięcej

Istnieje wiele metod z zakresu usługi jaką jest fizjoterapia dzieci, stosowanych we wspieraniu prawidłowego rozwoju ruchowego małych dzieci. Wszystkie metody terapeutyczne dobiera się pod kątem rozwoju dziecka. W zależności od tego, z czym konkretnie dziecko ma problem, możemy posłużyć się następującymi metodami rehabilitacji dziecięcej:

Terapia metodą NDT Bobath

Fizjoterapia dzieci tą metodą opiera się głównie na dostarczaniu rękami terapeuty bodźców w obrębie określonych odcinków ciała tzw. punktów kluczowych (głowa, obręcze barkowa i biodrowa oraz obwodowe segmenty kończyn). Zmiana wzajemnego ustawienia powyższych punktów ma na celu wygenerowanie prawidłowych wzorców posturalnych oraz stymulowanie do odpowiedniego rozkładu napięcia mięśniowego.

Metoda Vojty

Metoda ta najczęściej wykorzystywana jest w rehabilitacji niemowląt. Polega ona na dostarczaniu bodźców do kilku tzw. stref wyzwalania zlokalizowanych na ciele małego pacjenta w celu wywołania określonego zachowania dziecka (tzw. odpowiedzi odruchowej), tożsamego z odruchami spontanicznymi, występującymi u zdrowego malucha. Systematyczne powtarzanie tej procedury umożliwia tworzenie się nowych połączeń neuronalnych, co przyczynia się do skompensowania występujących zaburzeń.

Metoda Wzorców Domana i Delacato

Metoda ta polega na dostarczaniu do mózgu dziecka bodźców, które docierałyby do niego spontanicznie w prawidłowym przebiegu rozwoju. Polega ona głównie na biernym wykonywaniu ruchów w takim wzorcu, w jakim wykonywałoby je zdrowe dziecko.

Metoda Peto

Metoda ta polega na podjęciu działań przygotowawczych, które umożliwią samodzielne życie niepełnosprawnemu dziecku. Łączy w sobie elementy terapii leczniczej, ale także postępowania pedagogicznego. Metoda ta skupia się głównie na nauce i szlifowaniu wykonywania czynności dnia codziennego, które niezbędne są do osiągnięcia niezależności (spożywanie posiłków, higiena osobista, czy korzystanie z toalety).

Fizjoterapia dzieci metodą integracji sensorycznej

Integracja sensoryczna to mechanizm, polegający na przesyłaniu do mózgu informacji z różnych zmysłów, które następnie podlegają różnym procesom, począwszy od segregacji, przez interpretację i na integracji kończąc. Powoduje to wygenerowanie odpowiedniej i prawidłowej reakcji. Metoda integracji sensorycznej opiera się na wspieraniu tego procesu poprzez działania takie jak normalizacja napięcia mięśniowego, ćwiczenie równowagi, regulacja odbioru bodźców słuchowych, czuciowych, czy wzrokowych.

Oprócz powyższych metod, z dużym powodzeniem, w zależności od dysfunkcji, którą posiada dziecko, w rehabilitacji dzieci wykorzystywane są:

  • ćwiczenia korekcyjne (ćwiczenia powinny być przedstawione w przystępnej dla rodzica formie, którą będzie mógł odtworzyć również w domu, prowadzącej do zmiany postawy. Dobierane są indywidualnie w zależności od występującej wady postawy
  • terapia manualna (fizjoterapeuta, który ją wykonuje, musi posiadać wiedzę na temat wykorzystywanych w niej technik oraz odbyć specjalistyczne kursy. Terapia manualna stosowana jest z powodzeniem u dzieci i dorosłych, a jej zaplanowanie zależy od dysfunkcji, jaką ma dziecko)
  • różne formy stymulacji metodami neurofizjologicznymi dzieci.

Kiedy zgłosić się do fizjoterapeuty dziecięcego?

Istnieją różne przyczyny, z którymi rodzice wraz ze swoim dzieckiem zgłaszają się do terapeuty, aby skorzystać z usługi jaką jest fizjoterapia dzieci. Pomimo tego, że sytuacje każdego pacjenta powinno rozpatrywać się indywidualnie, konsultacja ze specjalistą, czy nawet rehabilitacja dzieci niepełnosprawnych zwykle bywa potrzebna w przypadku wystąpienia nieprawidłowości takich jak:

  • uszkodzenia okołoporodowe
  • zaburzenia napięcia mięśniowego
  • zaburzenia ortopedyczne (wady postawy dziecka, wady stóp, skoliozy, asymetrie, dysplazja stawu biodrowego)
  • choroby neurologiczne (mózgowe porażenie dziecięce)
  • choroby pulmonologiczne (mukowiscydoza, astma)
  • choroby genetyczne (zespół Downa, dystrofie mięśniowe, zespół Pradera-Williego, zespół Angelmana)
  • choroby reumatyczne (młodzieńcze idiopatyczne zapalenie stawów)
  • zaburzenia rozwoju psychomotorycznego dziecka
  • wzbudzające podejrzenia zachowanie dziecka
  • rehabilitację dzieci przedwcześnie urodzonych dzieci.

Rozwój dziecka, wymagającego pomocy, warto wspierać, dlatego w przypadku zaburzonych etapów rozwoju dziecka, zakłócenia rozwoju ruchowego dziecka lub podejrzeń występowania patologii, wizyta kontrolna u fizjoterapeuty dziecięcego będzie bardzo dobrym pomysłem.

Wady postawy, a rehabilitacja dzieci

Wady postawy dziecka to powszechny problem, z którym bardzo często borykają się rodzice, dlatego tak ważne jest, aby każdy z nich mógł posiadać dostęp do specjalistycznej fizjoterapii dzieci. Temat wady postawy jest prawie wszystkim znany i dotyka wielu dzieci. Dolegliwość ta, nieleczona, może z dnia na dzień pogłębiać się i dawać późniejsze objawy w dorosłym życiu, a także uniemożliwiać bezbolesne i prawidłowe funkcjonowanie, dlatego nigdy nie należy lekceważyć dziecięcych wad postawy. Wady postawy dziecka mogą mieć podłoże wrodzone i nabyte, z czego to drugie występuje o wiele częściej, stąd tak ważnym tematem w terapii wad postawy powinna być profilaktyka i szerzenie wiedzy z zakresu ich profilaktyki.

Fizjoterapia wad postawy skupia się najczęściej na wykonywaniu ćwiczeń takich jak ćwiczenia korekcyjne (przedstawione rodzicowi i wykonywane także w domu) prowadzące do zmiany postawy, jaką posiada dziecko (w ich planowaniu bierze się pod uwagę budowę i konkretną dysfunkcję dziecka np. skolioza prawostronna.

Jak wygląda fizjoterapia niemowląt?

Rehabilitacja niemowląt bardzo często pozwala uniknąć powstawania, a także rozwijania się, wad rozwojowych, które mogą rzutować na całe późniejsze życie dziecka. Istnieje wiele metod fizjoterapeutycznych, zarówno diagnostycznych, jak i terapeutycznych, które wykorzystywane są już w wieku niemowlęcym i wspierają rozwój malucha od jego pierwszych dni. Znajdują one swoje zastosowanie głównie w działaniach zapobiegających patologicznemu rozwojowi dziecka lub nasileniu się występujących już nieprawidłowości.

Fizjoterapia pomaga dziecku osiągać adekwatną do jego wieku sprawność motoryczną opierającą się na ontogenezie, czyli osiąganiu przez dziecko nowych wzorców posturalnych wraz z każdym tygodniem lub miesiącem. Całościowo odgrywa dużą rolę we wspomaganiu psychoruchowego rozwoju małych dzieci. Rehabilitacja dziecka zwykle obejmuje wiele możliwych postępowań, które należy wykonywać i dobierać w zależności od dysfunkcji i zachowania dziecka. Do metod, które są najczęściej stosowane w rehabilitacji niemowląt zalicza się przede wszystkim metody Bobath NDT i terapię Vojty.

U fizjoterapeuty dziecięcego oprócz uzyskania świadczeń terapeutycznych, rodzic dowie się również, czym ma się kierować, wybierając poszczególne ćwiczenia (np. do wykonania w domu) w schorzeniu występującym u jego dziecka. Z tego powodu, że pełnowymiarowa fizjoterapia jest najczęściej współpracą fizjoterapeuty dziecięcego wraz z rodzicem, opiekun dziecka musi posiadać, chociaż podstawową wiedzę z zakresu choroby i fizjoterapii, żeby wybierając poszczególne ćwiczenia dla swojego malucha (jakie grupy mięśni ma wzmacniać, jakie rozciągać, jak nadzorować poszczególne ćwiczenia i wiele innych) mieć pewność ich prawidłowego wykonania i nadzorowania. Wszystkie wymagające usprawniania dzieci powinny zostać otoczone specjalistyczną opieką i mieć możliwość podjęcia walki o swoje zdrowie.

Bibliografia

  • Podstawy rehabilitacji dla studentów medycyny. Red. Wrzosek, Zdzisława . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 376 s. ISBN 978-83-200-6320-2
  • Pielęgniarstwo w pediatrii. Red. Barczykowska, Ewa; Ślusarz, Robert; Szewczyk, Maria . Warszawa: Borgis, 2006, 126 s. ISBN 978-83-85284-62-8
  • Rehabilitacja medyczna. Red. Kiwerski, Jerzy . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2007, 701 s. ISBN 978-83-200-3563-6.

DSC000441-1200x800.jpg

4 marca 2024 Wszystkie

Trening zdrowotny osób starszych pełni nie tylko funkcje profilaktyczne, ale także lecznicze. Nie raz udowodniono już, że trening dla seniora jest jednym z najbardziej efektywnych sposobów zapobiegawczych w kontekście problemów zdrowotnych. Ćwiczenia dla seniora w podeszłym wieku niosą za sobą szereg korzyści. Ich regularne wykonywanie nie tylko podnosi jakość życia osób starszych (lepsza staję się również kondycja psychiczna), ale także poprawia elastyczność tkanek okołostawowych, funkcjonowanie układu oddechowego, odpowiada ze obniżenie ciśnienia tętniczego i bez wątpienia wspiera układ odpornościowy. Kiedy tryb życia osób starszych zmienia się na bardziej aktywny, ryzyko chorób osób starszych również zmniejsza się, głównie tych sercowo-naczyniowych, ale nie tylko. Cukrzyca, osteoporoza, walka z nadprogramowymi kilogramami czy dyslipidemia to także schorzenia, w których wdrożony odpowiedni trening polepsza stan zdrowia osoby starszej. Rozpoczęcie treningu dla seniora może być przełomowym momentem w walce o jego lepsze zdrowie.

Aktywność fizyczna seniorów – czyli jakie są korzyści treningu dla seniora?

Ćwiczenia dla osób starszych mogą przybierać przeróżną formę. Wybór treningu dla seniora będą warunkowały czynniki takie jak jego wiek, stan zdrowotny, aktualne samopoczucie czy cel, który chce osiągnąć poprzez trening ruchowy. Bez względu na to jaką finalnie formę przybierze trening fizyczny dla osób starszych, jedno jest pewne – wpływ aktywności fizycznej na zdrowie osób starszych jest bez wątpienia pozytywny, a aktywność ruchowa podczas procesu starzeni się odgrywa rolę prozdrowotną.

O tym, że trening siłowy dla seniora niesie wiele korzyści takich jak zwiększenie siły mięśniowej (co często może zmniejszyć dolegliwości bólowe w obrębie układu ruchu), koordynacji, wytrzymałości i równowagi wiemy zapewne wszyscy, ale czy wiedziałeś też, że umiarkowana aktywność fizyczna odpowiada także za:

  • zmniejszenie podatności na infekcje,
  • zmniejszenie ryzyka zachorowania na nowotwory jelita grubego i piersi,
  • zmniejszenie prawdopodobieństwa zachorowania na depresję,
  • dobrą sprawność umysłową osób w podeszłym wieku,
  • czy łagodzenie dolegliwości bólowych?

Aktywność fizyczna osób starszych, a przerwanie wysiłku fizycznego

Brak uczestniczenia w jakiejkolwiek formie aktywności fizycznej może nieść wiele negatywnych skutków dla zdrowia. Zaprzestana na dłuższy czas aktywność fizyczna seniorów ma szanse doprowadzać do zwiększenia się ryzyka zachorowania na wiele chorób przewlekłych, a one w najcięższych przypadkach nawet do zgonu. Dlatego tak ważne jest, aby osoby starsze wykonywały ćwiczenia i pozostawały ciągle aktywne, na tyle, na ile jest to możliwe. Siedzący tryb życia osób starszych i brak ruchu mają niekorzystny wpływ na funkcjonowanie wielu układów w organizmie, od których zależy jakość życia osób starszych.

Ćwiczenia dla seniorów – 3 najlepsze typy ćwiczeń dla osób starszych

Poniżej opisane metody treningowe mogą mieć znaczący wpływ na poprawę jakości życia osób starszych, poprzez angażowanie danych grup mięśniowych i receptorów nerwowych (np. czucia głębokiego) angażowanych w czynnościach życia codziennego. Wysiłek fizyczny osób starszych powinien być dobierany indywidualnie do ich potrzeb i jednostek chorobowych we współpracy pacjenta ze specjalistą. Aktywność fizyczna związana z wiekiem oferuje naprawdę wiele opcji, a terapia ruchem może przyjmować przeróżne formy. Od ćwiczeń wykonywanych w zaciszu domowym, do miejsca, w którym prowadzone są zajęcia grupowe takie jak np. gimnastyka dla seniorów, aż po indywidualną pracę. Jak już wiemy, zalety aktywności fizycznej seniorów są duże i bez wątpienia poniższe przykłady ćwiczeń mogą być z powodzeniem wpisywane w trening zdrowotny dla osób starszych.

Ćwiczenia rozciągające dla seniorów – ćwiczenia fizyczne dla osób starszych o charakterze zwiększającym zakresy ruchu to dobry wybór dla seniorów zmagających się z przykurczami. Ważne jest, aby podczas ich wykonywania nie robić gwałtownych ruchów a przed rozpoczęciem wykonać delikatną rozgrzewkę.

Ćwiczenia siłowe dla osób starszych – trening oporowy a starzenie się? Czy to idzie ze sobą w parze? Jak najbardziej! Trening oporowy dla osób starszych przynosi wiele korzyści, głównie zwiększa siłę mięśniową i podnosi wydolność fizyczną.

Ćwiczenia równoważne dla osób starszych – są bardzo cenne w geriatrii, ponieważ ich systematyczne wykonywanie zapobiega upadkom, które stanowią bardzo duże zagrożenie dla życia i zdrowia osób starszych.

Jakie są rodzaje treningów dla osób starszych? (metodyka ćwiczeń dla osób starszych w treningu siłowym)

Kinezygerontoprofilaktyka to utrzymanie i poprawa sprawności psychoruchowej seniorów za pomocą treningu zdrowotnego. Tylko jakie są rodzaje treningów dla osób starszych?

  • Trening oporowy u osób starszych (określany również jako trening siłowy osób starszych)
  • Trening wytrzymałościowy
  • Trening funkcjonalny
  • Trening równoważny

Trening siłowy u osób starszych – przyjrzyjmy się mu bliżej

Trening siłowy u osób starszych bez wątpienia jest wskazany, nie należy jednak zapominać o zasadach bezpieczeństwa jego wykonywania takich jak:

  • obciążenie początkowe i jego progresja powinny być niższe, niż w przypadku zdrowych, młodych osób,
  • aktywność ruchowa w starzeniu się powinna być zaplanowana w taki sposób, by unikać przeciążeń,
  • senior powinien unikać zbyt silnego zaciskania chwytu (zbyt długa izometria), ponieważ może to pobudzić układ krążenia u osób starszych i doprowadzić do wzrostu ciśnienia krwi podczas aktywności fizycznej,
  • trening siłowy osób starszych powinien być wykonywany pod okiem specjalisty, z ciągłym monitorowaniem parametrów hemodynamicznych takich jak tętno, czy ciśnienie krwi,
  • ruch dla osób starszych jest wskazany, należy jednak pouczyć pacjenta o konieczności zgłaszania objawów takich jak: gorsze samopoczucie, zawroty głowy, czy duszności,
  • aktywność fizyczna osób starszych zawsze powinna być poprzedzona rozgrzewką,
  • trening osób starszych powinien być przede wszystkim dopasowany do aktualnego stanu pacjenta zarówno funkcjonalnego, jak i klinicznego.

Trening oporowy a sarkopenia

Sarkopenia to choroba dotykająca wiele starszych osób, pojawiająca się wraz z wiekiem. Charakteryzuje się stopniowym zmniejszaniem masy mięśniowej, a co za tym idzie, obniżaniem siły i sprawności fizycznej osób starszych.

Podstawowym elementem profilaktycznym i łagodzącym skutki tej choroby jest oczywiście trening fizyczny dla osób starszych. Rozpoczęcie treningu dla seniora w tej sytuacji będzie niosło pozytywne skutki. Najskuteczniejszy w sarkopenii jest trening siłowy dla osób starszych.

Trening oporowy u osób starszych

Trening oporowy a sarkopenia? Trening oporowy u osób starszych przynosi naprawdę zadowalające efekty w walce z sarkopenią. Ćwiczenia siłowe dla osób starszych cierpiących na tę chorobę mogą być w pełni bezpieczną formą aktywności nawet dla bardzo zaawansowanych wiekowo seniorów (nawet powyżej 80 roku życia). Trening siłowy u osób starszych sprawia, że zwiększa się zarówno siła mięśniowa, jak i wydolność organizmu. Obciążenie treningowe ustalane jest na podstawie wyznaczenia maksymalnego obciążenia, które można podnieść.

Trening siłowy u osób starszych cierpiących na sarkopenię bez wątpienia jest wskazany, nie należy jednak zapominać o zasadach bezpieczeństwa jego wykonywania.

Ćwiczenia dla osób starszych z osteoporozą

Osteoporoza to jednostka chorobowa dotykająca szkielet, powoduje obniżenie się odporności mechanicznej kości, a co za tym idzie, zwiększone ryzyko złamań.

Ćwiczenia dla osób starszych chorujących na osteoporozę wywierają pozytywny wpływ na zdrowie, o ile nie przybierają formy sportu wyczynowego. Szczególnie zalecane ćwiczenia fizyczne dla osób starszych to ćwiczenia aerobowe (wytrzymałościowe) i ogólnousprawniające. Aktywność fizyczna osób starszych zawsze poprzedzona powinna być rozgrzewką, a w przykładowym treningu właściwym wykonywane powinny być kolejno następujące ćwiczenia:

  • ćwiczenia poprawiające zakres ruchu i rozciągające,
  • ćwiczenia wzmacniające – w tym ćwiczenia ogólnokondycyjne, czy trening siłowy dla osób starszych,
  • ćwiczenia rozluźniające – na przykład trening autogenny

Aktywność fizyczna w podeszłym wieku, a korzyści w życiu codziennym

Aktywność fizyczna w podeszłym wieku może przyjmować różne formy. Należy jednak zawsze pamiętać o tym, że trening zdrowotny osób starszych powinien być indywidualnie dobrany, a w niektórych przypadkach nawet nadzorowany, przez specjalistę. Ćwiczenia dla seniora w podeszłym wieku bez wątpienia przynoszą wiele pozytywnych skutków, jednak gdy są nieprawidłowo wykonywane, mogą doprowadzić do stanu zagrożenia zdrowia, a nawet życia. W zależności od doboru ćwiczeń, czy aktywności fizycznej seniorów, korzyści te mogą różnić się między sobą. A więc, jaka może być aktywność ruchowa osób starszych i jakie niesie za sobą zalety?

  • aktywne ćwiczenia bierne z zaangażowaniem ośrodkowego układu nerwowego – utrzymanie odpowiedniego ruchu stawowego i stymulacja czucia głębokiego,
  • ćwiczenia czynne – zwiększanie świadomości ruchów, poprawa zakresu ruchomości,
  • ćwiczenia z oporem – utrzymanie siły mięśniowej lub zwiększanie jej i wydolności,
  • ćwiczenia wytrzymałościowe (np. nordic walking czy trening cardio i zdrowie) – zwiększenie tolerancji wysiłku
  • ćwiczenia koordynacyjne – zwiększenie zdolności do wykonywania złożonych ruchów,
  • ćwiczenia równoważne dla osób starszych – utrzymanie siły mięśniowej, zmniejszenie ryzyka upadków i kształtowanie reakcji obronnych na wypadek jego wystąpienia,
  • tai-chi lub joga jako forma aktywności seniorów – skoordynowanie ciała z oddechem uspokojenie, a także wywarcie pozytywnego wpływu na utrzymanie odpowiedniej postawy ciała i równowagę,
  • taniec – kształtowanie prawidłowej postawy, poprawa równowagi. Może być stosowany także jako forma psychoterapii,
  • pływanie – (forma wysiłku sprawdzająca się szczególnie u osób, u których ból i zmiany zwyrodnieniowe utrudniają podejmowanie aktywności ruchowej) zwiększa wytrzymałość i poprawia wydolność fizyczną,
  • ćwiczenia oddechowe – (w tym nauka prawidłowego oddychania) aktywacja i wzmocnienie przepony oraz lepsze funkcjonowanie układu oddechowego,
  • ćwiczenia rozluźniające i relaksacyjne – zmniejszenie podwyższonego napięcia mięśniowego, w tym także psychicznego,
  • ćwiczenia zwiększające zakresu ruchu – likwidacja przykurczy stawowych i zwiększonego napięcia,
  • ćwiczenia czynności dnia codziennego – uwzględniają tryb życia osób starszych i w zależności od indywidualnych potrzeb dobierana jest odpowiednia aktywność fizyczna związana z wiekiem pacjenta i jego aktualnymi potrzebami,
  • ćwiczenia lokomocji – nauka chodu czy zmian pozycji zwiększają bezpieczeństwo pacjenta, a także jego samodzielność oraz ułatwiają codzienne funkcjonowanie osoby starszej.

Nie są to wszystkie formy aktywności i metody treningowe dla seniorów, które można podejmować. Wybór treningu jest o wiele większy. Korzyści treningu dla seniora przyniesie każda bezpieczna i dobrana przez specjalistę indywidualna forma aktywności fizycznej. Warto eksplorować temat treningu osób starszych oraz temat usprawniania seniorów, ze względu na nasze starzejące się społeczeństwo, co jest równoznaczne ze wzrostem liczby seniorów.

Bibliografia

  • Fizjoterapia w geriatrii. Red. Wieczorowska-Tobis, Katarzyna . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 198 s. ISBN 978-83-200-5733-1

Julita-trening-personalny-7742-1200x800.jpg

26 lutego 2024 Wszystkie

Na choroby zapalne stawów o podłożu immunologicznym choruje wiele osób. Skutkiem postępującego rozwoju tej choroby może być nawet niepełnosprawność i przedwczesna śmierć, dlatego tak ważne są postawienie trafnego rozpoznania i wdrożenie leczenia, które przeprowadzone poprawnie może i nie jest w stanie wyleczyć pacjenta, ale na pewno umożliwia uzyskanie remisji choroby. A co za tym idzie, uniknięcia przez chorego pojawienia się wielu wyczerpujących objawów, które bez wątpienia znacznie obniżyłyby jakość jego życia. W procesie profilaktycznym i leczniczym fizjoterapia w reumatologii odgrywa nieocenioną rolę. Dobrze zaplanowane i przeprowadzone postępowanie usprawniające doprowadza do przywrócenia sprawności funkcjonalnej, prawidłowych zakresów ruchomości, a także zniesienia bólu chorego.

Choroby reumatyczne – czym się charakteryzują?

Zapalne choroby reumatyczne stanowią naprawdę dużą grupę chorób, których objawy i przebieg mogą być naprawdę zróżnicowane. Zazwyczaj obejmują one dysfunkcje mięśni, stawów i kości, a co za tym idzie upośledzają funkcje układu ruchu. Mimo wszystko, wśród wielu niejednorodnych objawów można znaleźć także te cechy kliniczne, które łączą ze sobą choroby reumatyczne. Zaliczamy do nich występującą bolesność ze strony układu ruchu, a także dysfunkcje czynnościowe. Fizjoterapia w reumatologii, czyli tej zróżnicowanej grupie chorób odgrywa ważną rolę.

Podział chorób reumatycznych

Podział chorób reumatycznych może być różny, chociażby ze względu na przebieg chorób zapalnych, czy rodzaj zaburzenia funkcji tkanki. Może go warunkować także etiopatogeneza chorób reumatycznych. Najczęstszy jednak podział klasyfikuje je do grup na podstawie miejsca występowania objawów (układowe lub miejscowe), czy ze względu na występujący wskaźnik laboratoryjny (brak lub występowanie czynnika reumatoidalnego). Poniżej znajdują się najczęściej występujące choroby reumatyczne:

Układowe choroby zapalne tkanki łącznej (tzw. zapalne choroby narządu ruchu):

  • Reumatoidalne zapalenie stawów – przebieg chorób zapalnych takich jak RZS charakteryzuje się objęciem przez stan zapalny wielu stawów (zazwyczaj symetrycznie). Patologiczne zmiany mogą być także pozastawowe, a także prowadzić do ogólnych patologii systemowych. Stan zapalny w RZS prawie zawsze obejmuje drobne stawy zarówno jednej, jak i drugiej ręki. Zapalne choroby narządu ruchu takie jak RZS mogą prowadzić do niepełnosprawności, a nieleczone nawet do przedwczesnej śmierci;
  • Młodzieńcze zapalenie stawów (znane także jako idiopatyczne zapalenie stawów) – młodzieńcze zapalenie stawów, określane również jako MIZS charakteryzuje się zapaleniem stawów ze współwystępującymi objawami takimi jak ból, wysięk, zmniejszenie ruchomości, czy obrzęk. Doprowadza to w późniejszym stadium do pojawienia się zniekształceń w obrębie stawów i zanikania mięśni. Dlaczego znane jest również jako idiopatyczne zapalenie stawów? Ponieważ przyczyna powstawania tej jednostki chorobowej wciąż jest nie do końca poznana;
  • Toczeń rumieniowaty układowy – w toczniu rumieniowatym układowym choroba spowodowana jest pojawieniem się zmian zapalnych w obrębie naczyń krwionośnych. Doprowadza to do sytuacji, że objawy kliniczne tej choroby są bardzo różnorodne. Toczeń rumieniowaty układowy może charakteryzować się wystąpieniem na twarzy rumienia o kształcie motyla, ale także zapaleniem stawów, owrzodzeniami w obrębie jamy ustnej, czy nadwrażliwością na światło.
  • Młodzieńcze zapalenie skórno mięśniowe – w młodzieńczym zapaleniu skórno mięśniowym choroba zwykle rozpoczyna się w sposób nagły i równolegle dochodzi do zajęcia przez chorobę skóry i mięśni. To jednostka chorobowa, która charakteryzuje się pojawieniem się na skórze rumienia o barwie fioletowej, początkowo na powiekach, ale z czasem może obejmować także policzki, szyje, grzbiet rąk a nawet paznokcie. Mięśnie stają się osłabione i obrzęknięte. Objaw bolesności stawów pojawia się często, ale stosunkowo rzadko ma on związek z ich zapaleniem.

Choroby reumatyczne związane z brakiem czynnika reumatoidalnego (seronegatywne spondyloartropatie) :

  • Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa (ZZSK) – zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa to choroba doprowadzająca do zapalenia wielu stawów (przede wszystkim krzyżowo-biodrowych i kręgosłupa), ale także więzadeł i struktur okołostawowych. Wszystkie te czynniki finalnie doprowadzają do ograniczenia ruchomości w obrębie kręgosłupa, a w najbardziej poważnych przypadkach nawet do jego całościowego usztywnienia. Do najczęstszych objawów zaliczane są: bóle odcinka krzyżowego, na całej długości kręgosłupa, a także w obrębie klatki piersiowej o charakterze opasującym;
  • Łuszczycowe zapalenie stawów (ŁZS)– słuchając o spondyloartropatiach, możemy poznać również jednostkę chorobową jaką jest łuszczycowe zapalenie stawów. Zmiany chorobowe obejmują tu głównie stawy obwodowe, przyczepy ścięgniste, ale także kręgosłup. Objawy są bardzo zróżnicowane i mogą przyjmować postać zaczerwienienia, łuszczących się wykwitów na łokciach, brzuchu, kolanach, czy nawet plecach. A także występować pod postacią zmian na paznokciach czy zabarwień. W obrębie stawów może pojawić się obrzęk, bolesność oraz zaczerwienienie.

Określane jako niezapalne:

  • choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa (spondyloartroza) – choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa rozpoznawana jest najczęściej dzięki stwierdzeniu osteofitozy podczas obrazowania radiologicznego (zmian zwyrodnieniowo-wytwórczych w obrębie kręgów). Pierwszorzędnym objawem jest zazwyczaj bolesność w różnych odcinkach kręgosłupa, często o charakterze promieniującym.
  • choroba zwyrodnieniowa stawów obwodowych (osteoartroza) – (np. zwyrodnieniowa choroba stawu kolanowego) zwyrodnieniowa choroba stawów obwodowych polega na pojawieniu się patologii zaburzającej równowagę pomiędzy wytwarzaniem, a degradacją chrząstki stawowej. Charakteryzuje się bólami stawów, które przybierają na sile zwłaszcza podczas wprawiania ciała w ruch, a ustają w spoczynku.

Choroba reumatyczna związana z kośćmi i chrząstkami:

  • osteoporoza – w osteoporozie choruje głównie układ kostny. Następstwem tej choroby jest zwiększone ryzyko złamań kostnych i zmniejszenie ich odporności ogólnej. Skutki tej choroby zauważalne są pod postacią pogłębienia krzywizn kręgosłupa, utraty wzrostu, czy ułożenia się w jodełkę fałdów skóry na plecach.

Jakie są choroby związane z reumatyzmem?

Inne choroby związane z reumatyzmem to także nowotwory, zaburzenia nerwowo-naczyniowe, sarkoidoza, rumień guzowaty.

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) – leczenie i fizjoterapia

Fizjoterapia w reumatologii, włącznie z reumatoidalnym zapaleniem stawów różni się w zależności od tego w jakiej aktualnie fazie jest choroba – w okresie ostrym, podostrym czy w remisji. Usprawnianie pacjentów może przyjmować następujące formy:

  • w okresie ostrym – w tym okresie działania fizjoterapeutyczne skupiają się głównie na wykonywaniu ćwiczeń biernych, samowspomaganych, izometrycznych, czynnych (ale tylko w stawach, które nie zostały objęte procesem zapalnym) i oddechowych. Pomocne może być także wdrożenie elementów masażu a także fizykoterapii np. terapia zimnem.
  • w okresie podostrym – jeżeli pacjent dawno nie wstawał z łóżka konieczne będą pionizacja, a także nauka chodu (pomocne może okazać się tu zaopatrzenie ortopedyczne). Usprawnianie pacjentów może skupiać się na odzyskaniu pełnej ruchomości w stawach, rozluźnieniu tkanek, wzmocnieniu mięśni, ale także na podejmowaniu działań przeciwbólowych.
  • w okresie remisji – podczas tej fazy podejmowane są działania, które mają doprowadzić do przywrócenia pacjenta do stanu sprzed rzutu/choroby.

Czym są spondyloartropatie?

Spondyloartropatie to zespół chorób reumatycznych o podłożu zapalnym, w których przebiegu dochodzi do zapalenia stawów kręgosłupa, jak i kończyn.
W spondyloartropatiach znajdują się jednostki chorobowe takie jak ZZSK, łuszczycowe zapalenie stawów, zapalenie stawów w przebiegu chorób zapalnych jelit i reaktywne zapalenia stawów.

Etiopatogeneza chorób reumatycznych

Etiopatogeneza chorób reumatycznych po dziś dzień nie jest do końca poznana i wciąż postawionych jest w niej wiele znaków zapytania. Wśród przypuszczanych przyczyn powstawania chorób reumatycznych wyróżnia się czynniki genetyczne, zaburzenia immunologiczne, przyjmowane leki, urazy mechaniczne, a nawet choroby nowotworowe.

Jak leczyć występujące choroby reumatyczne?

  • farmakoterapia – w różnej postaci, np. za pomocą niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Niestety zastosowanie tej terapii może doprowadzić do powikłań, więc niezalecane jest stosowanie jej w dłuższej perspektywie czasu.
  • operacja osób chorych reumatycznie – zwykle jej celem jest zmniejszenie dolegliwości bólowych pacjenta, ale także zminimalizowanie zmian destrukcyjnych. Operacja może być także leczeniem z wyboru w przypadku chęci przywrócenia funkcji układu ruchu lub nawet jako próba zapobiegania inwalidztwu. Wykonywane zabiegi mogą przyjmować charakter zarówno profilaktyczny (ochraniający staw przed destrukcją), jak i korekcyjno-rekonstrukcyjny.

Reumatyczne wyzwanie – czyli potrzeby rehabilitacji chorych na zapalne choroby reumatyczne

Dobrze zaplanowana fizjoterapia w reumatologii bazuje na informacjach takich jak wiek pacjenta, ograniczenia funkcji jego układu ruchu, stopień uszkodzenia, faza w której choroba aktualnie się znajduję (ostra, podostra, remisja) i nasilenie objawów, a przede wszystkim ustalany jest w oparciu o ocenę funkcjonalną pacjenta.

Cele rehabilitacji

Jak fizjoterapia w reumatologii może pomóc? Cele rehabilitacji ustalane są indywidualnie i mogą być różne, w zależności od jednostki chorobowej, jej dynamiki, wieku chorego, stanu pacjenta, czy jego potrzeb. Ustalenie ich nie należy do prostych zadań, zwłaszcza że zmiany w przebiegu chorób reumatycznych są zazwyczaj wielomiejscowe oraz mają zróżnicowany stopień zaawansowania. Mimo wszystko, cele fizjoterapii w reumatologii skupiają się przede wszystkim na przywróceniu sprawności funkcjonalnej pacjentowi w jak największym stopniu. Tak, aby mógł czynnie uczestniczyć w pracy jak i życiu społecznym.

Kompleksowa rehabilitacja uwzględnia zwykle:

  • fizykoterapię – przypisuje się jej działania przeciwbólowe i przeciwzapalne. W obrębie fizykoterapii pacjenci mogą skorzystać z zabiegów takich jak krioterapia, przezskórna elektrostymulacja nerwów, biostymulacja laserem, elektrostymulacja, pole magnetyczne czy hydroterapię.
  • kinezyterapię – jej zadaniem jest przywrócenie pacjentowi prawidłowego zakresu ruchomości, ale także podjęcie działań, których celem będzie odżywienie chrząstki stawowej. Kinezyterapia to również nieoceniona forma terapii w walce z przykurczami, czy we wznowieniu prawidłowej pracy mięśni.
  • a także zaopatrzenie ortopedyczne.

Bibliografia

Fizjoterapia w reumatologii. Red. Księżopolska-Orłowska, Krystyna . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2013, 236 s. ISBN 978-83-200-5095-0




Kontakt


Oddział Strzegomska

Strzegomska 138/6
54-430 Wrocław


Oddział Nowowiejska

Nowowiejska 5
50-323 Wrocław


Telefon

530 30 50 40


E-mail

kontakt@goonclinic.pl



Skontaktuj się


Adres

ul. Strzegomska 138/6 (IV piętro)
54-430 Wrocław


Adres

Nowowiejska 5
50-314 Wrocław


Telefon

530 30 50 40


E-mail

kontakt@goonclinic.pl



Bądź na bieżąco


Facebook

facebook.com/wroclawgoonclinic