Artykuły tworzone przez naszych specjalistów.

Baza wiedzy

trening-3932-1200x821.jpg

25 grudnia 2023 Wszystkie

Czy będąc sportowcem miewanie kontuzji jest czymś normalnym? Otóż, kontuzje bez wątpienia są wkalkulowane w sport. Ich występowanie uwarunkowane jest najczęściej stopniem kontuzjogenności danej dyscypliny sportowej, a także ilością bezpośredniego kontaktu fizycznego między zawodnikami. Każdy kto uprawia sport, zwłaszcza regularnie, wie, że oprócz źródła zdrowia niesie on za sobą także duże ryzyko kontuzji. Tutaj z pomocą przychodzi profilaktyka, czyli wszelkie działania skupiające się na tym aby do niej nie dopuścić. A więc, czy minimalizowanie ryzyka kontuzji za pomocą działań profilaktycznych jest możliwe? Jak najbardziej! Zapobieganie kontuzjom przy aktywności fizycznej jest bardzo ważne, jednak nie zawsze udaje się ich uniknąć. Tak więc, co zrobić w sytuacji, w której mimo wszystko nabawimy się kontuzji? Koniecznie czytaj dalej!

Kontuzja czy uraz? – czyli czym właściwie jest kontuzja (najczęstsze przyczyny kontuzji)

Kontuzja sportowa to nic innego jak pokłosie urazu powstałego (najczęściej) w obrębie narządu ruchu. Uraz zaś definiujemy jako działanie energii zewnętrznej, wskutek której dojść może do wyżej wspomnianego uszkodzenia, jakim jest kontuzja. Często dwa te pojęcia używane są zamiennie, jako swoje synonimy. Pod słowem kontuzja sportowa kryje się naprawdę wiele dysfunkcji, takich jak:

  • skręcenie – skręcenie to inaczej dysfunkcja tkanek miękkich, które stabilizują staw. Skręcenie możemy zaobserwować gdy podczas ruchu dochodzi do przekroczenia fizjologicznego zakresu ruchomości stawu.
  • zwichnięcie stawu – (np. zwichnięcie stawu barkowego, czy zwichnięcie stawu skokowego) to nic innego jak niefizjologiczne przemieszczenie się (dyslokacja) kości względem siebie.
  • stłuczenie – to obrażenie zamknięte, bez przerwania ciągłości skóry, powstałe w wyniku urazu mechanicznego.
  • złamania – złamanie określane jest mianem przerwania ciągłości tkanki kostnej na skutek urazu.
  • naciągnięcie, naderwanie i zerwanie – naciągnięcie to stan, w którym ciągłość włókien mięśniowych traci poniżej pięciu procent, natomiast każda wartość powyżej wskazuje nam już naderwanie. Całkowite przerwanie ciągłości mięśnia zaś nazywane jest zerwaniem.

Kontuzja może powstać wskutek:

  • zbyt intensywnego lub źle przeprowadzonego treningu,
  • przeciążeń organizmu,
  • trudnych warunków atmosferycznych,
  • bezpośredniego urazu,
  • braku odpowiedniej rozgrzewki, przygotowującej organizm do wysiłku fizycznego
  • wadliwego sprzętu sportowego,
  • lub w sytuacji gdy pominięty został jakiś etap leczenia kontuzji i nastąpił za szybki powrót do aktywności fizycznej.

Jak zapobiegać kontuzjom przy aktywności fizycznej?

Uprawianie sportu, zwłaszcza w sposób regularny, jest zdecydowanie czymś korzystnym dla naszego organizmu i niesie dla niego wiele pozytywnych skutków. Jednak nieodpowiednie przygotowanie do treningu lub przeciążenie organizmu może prowadzić do powstawania urazów sportowych. Dlatego tak istotne jest poznanie czynności, które pomagają im zapobiec:

  • odpowiednia rozgrzewka przed aktywnością fizyczną,
  • stopniowanie obciążenia (zwłaszcza u osób, które są już po przebytej kontuzji),
  • współpraca z fizjoterapeutą/lekarzem/wykwalifikowanym trenerem,
  • rozciąganie po treningu,
  • odpowiednia technika wykonywania ćwiczeń (jeżeli nie masz pewności czy wykonujesz dany ruch poprawie, zawsze pytaj osoby bardziej doświadczone. Świetnym pomysłem będzie również skorzystanie z usług fizjoterapeuty sportowego, zarówno przed rozpoczęciem treningu, jak i w trakcie jego trwania),
  • odpowiednia regeneracja powysiłkowa i zbilansowana dieta.

Kontuzja i ból – klasyfikacja bólu

Do oceny natężenia bólu możemy użyć wielu funkcjonujących w szeroko pojętej medycynie skal, jedną z nich jest, chociażby wyżej już wspomniana skala VAS. Oprócz niej istnieją również inne metody oceny bólu, a najczęściej wykorzystywane skale oceny nasilenia bólu to:

  • skala słowna,
  • skala obrazkowa,
  • skala numeryczna,
  • skala Laitinena i inne.

Opracowane skale oceny mają za zadanie pomóc w stawianiu diagnozy, planowaniu, a także ocenie skuteczności leczenia przeciwbólowego i terapii.

Masz kontuzję? Nie bagatelizuj jej!- Jak może pomóc fizjoterapeuta?

Zastanawiasz się pewnie – dlaczego kontuzja przytrafiła się mi? Myślisz może, że twoja kontuzja nie wymaga leczenia, a ból sam minie? Zastanawiasz się czy nie łatwiej będzie lekceważyć kontuzję, która Ci się przytrafiła z nadzieją na brak konsekwencji zdrowotnych? Boisz się, że unieruchomienie ciała w miejscu wystąpienia kontuzji jest jedynym rozwiązaniem na jej wyleczenie? Niekoniecznie.

Jakie mogą być konsekwencje braku leczenia, zwłaszcza kiedy jest to poważna kontuzja?

Kontuzja i ból to stany, których nigdy nie należy lekceważyć. Nabawianie się kontuzji i niepodjęcie działań leczniczych może doprowadzić do pogłębienia urazu, a w skrajnych przypadkach nawet do niepełnosprawności.

Najczęstsze rodzaje kontuzji

Wyróżnia się różne rodzaje kontuzji. Głównie klasyfikuje się je na podstawie obszaru, w którym wystąpiły, ale także ze względu na rodzaj uprawianego sportu (w dalszej części najczęstsze kontuzje sportowe), czas ich trwania, czy okoliczności powstania.

Kontuzja barku

Czym objawia się kontuzja barku? W zależności od jednostki chorobowej jaką bark zostanie objęty (zwichnięcie barku, niestabilność barku, czy uszkodzenie stożka rotatorów) objawy kontuzji mogą się od siebie różnić. Najczęściej jednak są to: ból, obrzęk, niestabilność, ograniczenie zakresu ruchomości, czy obniżona siła mięśniowa.

Kontuzja nadgarstka

Kontuzja ręki to jedna z najpopularniejszych kontuzji występujących u pacjentów. Często nawet niegroźny upadek na rękę może spowodować uraz, tj. złamanie czy zwichnięcie nadgarstka. Aby zapobiegać takim urazom należy zwrócić uwagę na odpowiedni trening tej grupy mięśniowej. Tak, nadgarstek też posiada mięśnie, które warto wzmacniać, ćwiczyć, rozciągać i rozgrzewać. Dzięki temu zawsze będzie gotowy do pełnych obciążeń, a ryzyko kontuzji w sporcie zmniejszy się znacząco.

Kontuzja pachwiny

Zastanawiasz się pewnie – czym właściwie jest kontuzja pachwiny? To uraz w okolicy krocza, który wiąże się często z dość silnym bólem. Urazy pachwiny wywołać mogą między innymi: nieodpowiednia rozgrzewka, złe przygotowanie do ćwiczeń, zbyt szybki i energiczny ruch nogą, zbyt duże obciążenie dolnych grup mięśniowych. Poza czynnikami zewnętrznymi, ból pachwiny może być związany również z innymi schorzeniami, np. problemy z kręgosłupem, przepuklina pachwinowa, problemy w obrębie dna miednicy lub konflikt panewkowo-udowy.

Kontuzja kolana

Czy kontuzje kolan są powszechne? Niestety tak. Problemy z kontuzją w obrębie kolana mogą dotyczyć uszkodzeń: więzadeł pobocznych piszczelowego i strzałkowego, łąkotek oraz najprawdopodobniej najczęściej – więzadeł krzyżowych. Pierwszy etap leczenia kontuzji kolana zwykle opiera się unieruchomienie na okres kilku tygodni. Po tym okresie wdrażana jest rehabilitacja kontuzji polegająca na stopniowym uruchamianiu oraz wzmacnianiu stabilizatorów tego stawu. Poważna kontuzja może wymagać kilkumiesięcznego unieruchomienia i rekonstrukcji uszkodzeń.

Kontuzja stawu skokowego

Kontuzja stawu skokowego dotyczy najczęściej sportowców takich dyscyplin jak lekkoatletyka, piłka siatkowa, koszykówka czy piłka nożna. Na uraz stawu skokowego sportowiec narażony jest właściwie ciągle, nie tylko na treningu. Wystarczy, że na rozgrzewce lub w drodze na trening źle postawi nogę i tym samym jego kolano będzie w złej pozycji względem podłoża. Staw ten jest bardzo skomplikowany, co również wpływa na większą kontuzjogenność. Jako najczęstsze kontuzje sportowe stawu skokowego wyróżnić możemy: skręcenie, zwichnięcie oraz złamanie.

Kontuzje stare

Czy stare kontuzje mają szanse na wyleczenie? Nie każda kontuzja zregeneruje się sama. Gdy masz problem tego typu, zawsze warto udać się z nim do specjalisty, który przede wszystkim go odpowiednio zdiagnozuje i wdroży adekwatny plan działania. W przypadku nieleczonej kontuzji, na pierwszy rzut oka może wydawać się, że gdy ból ustał, kontuzja zniknęła. Niestety często zdarza się, że kontuzja powraca i to ze zdwojoną siłą. Dlatego diagnostyka w przypadku kontuzji jest kluczowa.

Twoja kontuzja – czyli najczęstsze urazy (przyczyny urazów sportowych) i trening po kontuzji

Wiemy, że aktywność fizyczna bez wątpienia może sprzyjać powstawaniu kontuzji. Zwłaszcza ta wykonywana w niewłaściwy sposób lub kiedy organizm jest wycieńczony. Pomimo tego, są aktywności, których wykonywanie jest szczególnie narażające – czyli jakie są sporty sprzyjają powstawaniu kontuzji?

Kontuzja u biegacza

Kontuzje u biegaczy dotyczą głównie nóg. Najbardziej narażony jest staw skokowy oraz mięśnie dwugłowe uda. To tych 2 struktur dotyczą najczęstsze kontuzje sportowe. Najczęściej spotykamy:

  • zerwania mięśni kończyn dolnych
  • naderwania mięśni kończyn dolnych
  • zwichnięcia, skręcenia lub złamania w obrębie stawu skokowego,
  • urazy stopy,
  • urazy kolana i więzadeł w obrębie stawu kolanowego

Kontuzja na nartach

Unikanie kontuzji na nartach – o czym należy pamiętać? Czy kontuzje narciarzy są często spotykane? Zdecydowanie tak! Najczęstsze kontuzje na nartach związane są z brakiem rozgrzewki i dotyczą stawów kolanowych. Osoby uprawiające narciarstwo rekreacyjnie bardzo często pomijają etap rozgrzewki i tym samym narażają swoje ciało na kontuzję. Inne częste rodzaje kontuzji na nartach to złamania oraz poważne urazy kolana, bioder lub obręczy barkowej. Te ostatnie wiążą się niestety z upadkiem podczas bardzo szybkiego zjazdu lub zderzenia się z kimś.

Kontuzje piłkarzy

Wśród kontuzji występujących u piłkarzy najczęściej wymienia się:

  • stłuczenia mięśni,
  • naderwanie i naciągnięcie mięśni,
  • urazy więzadeł kolanowych – stłuczenia lub zerwania, np. kontuzja Huberta Matyni,
  • zwichnięcie lub skręcenie stawu skokowego i kolanowego,
  • drobne urazy żeber i klatki piersiowej


reumatoidalne-zapalenie.webp

18 grudnia 2023 Wszystkie

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) – przebieg choroby i najważniejsze informacje

Do często wymienianych chorób reumatycznych należą reumatoidalne zapalenie stawów, ZZSK oraz łuszczycowe zapalenie stawów. Reumatoidalne zapalenie stawów to choroba przewlekła i autoimmunologiczna (zaliczana do przewlekłych chorób zapalnych), która powoduje proces zapalny doprowadzający do destrukcji stawów, a przede wszystkim chrząstki stawowej i ich nasad kostnych.

Oprócz powyższych, objawy zapalenia stawów mogą przyjmować również formę zmian pozastawowych, a nawet doprowadzić do dalszych powikłań układowych. Na zapalenie stawów choruje w przybliżeniu jedna na sto dorosłych osób. Skutkiem postępu rozwoju choroby może być nawet niepełnosprawność i przedwczesna śmierć, dlatego tak ważne są: postawienie trafnego rozpoznania rozwoju reumatoidalnego zapalenia stawów i wdrożenie leczenia, które przeprowadzone poprawnie może i nie jest w stanie wyleczyć pacjenta, ale na pewno umożliwia uzyskanie remisji choroby. A co za tym idzie, uniknięcia przez chorego pojawienia się wielu wyczerpujących objawów choroby, które bez wątpienia znacznie obniżyłyby jakość jego życia. Niestety w etiopatogenezie reumatoidalnego zapalenia wciąż pozostało wiele znaków zapytania.

Jakie są przyczyny RZS?

Co ciekawe, do dzisiejszego dnia przyczyny reumatoidalnego zapalenia stawów nie są do końca poznane. Za prawdopodobne czynniki, wywołujące przewlekłe zapalenie stawów, uważa się:

  • różnego rodzaju zakażenia (od wirusowych, przez mykoplazmatyczne, aż po bakteryjne),
  • czynniki genetyczne,
  • nieprawidłowości immunologiczne.

Za główną przyczynę objawów reumatoidalnego zapalenia stawów uważa się toczące się w organizmie procesy zapalne, w wyniku których błona maziowa stawów pogrubia się, co prowadzi do utrudnionego ruchu w stawach. Konsekwencją ograniczonej ruchomości może być nawet postępujący zanik mięśni w zasięgu chorego stawu.

Jakie są najczęściej występujące objawy reumatoidalnego zapalenia stawów?

Skąd możemy wiedzieć, że mamy do czynienia z chorobą reumatyczną, jeżeli przebieg tej choroby stawów może być inny u różnych pacjentów, chociażby w zależności od przyczyny wystąpienia choroby, czy indywidualnych predyspozycji chorego? Najczęstszy i główny objaw RZS przejawia się symetrycznym zapaleniem stawów rąk, jak i stóp. Zdarzają się także sytuacje, w których stan zapalny stawów dotyka również większe stawy takie jak np. stawy barkowe.

Jak już wiemy, objawy zapalenia stawów mogą być różne, jednak które z nich najczęściej pojawiają się u pacjentów? Które objawy RZS występują w głównej mierze? Bez wątpienia zaliczyć do nich możemy:

  • deformacje stawów rąk i stóp,
  • tkliwość stawów zajętych chorobą,
  • ograniczenie ruchomości stawów,
  • sztywność zajętych stawów (najczęściej poranna),
  • obrzęk stawów rąk (i nie tylko),
  • wysięk w stawach,
  • objawy zapalenia błony maziowej stawów,
  • ból stawów,
  • zmiany pozastawowe w postaci guzków reumatoidalnych, torbieli, zmian skórnych czy zaników mięśniowych.

Inne standardowe dla zapalenia stawów objawy to stan podgorączkowy, bolesność mięśni, ciągle towarzyszące pacjentowi zmęczenie, jadłowstręt, czy spadek masy ciała.

Zauważyłeś u siebie często występujący ból stawów? A może guzki reumatoidalne? Jeżeli powyższe objawy Cię dotyczą, skonsultuj się ze specjalistą, który z pewnością pomoże ci w postawieniu rozpoznania reumatoidalnego zapalenia stawów lub wykluczenia występowania tej choroby.

Rozpoznanie RZS – na czym polega?

Jak diagnozować reumatoidalne zapalenie stawów? Otóż do rozpoznania reumatoidalnego zapalenia na pewno przydadzą się podstawowe badania laboratoryjne, a przede wszystkim uwzględniany w nich czynnik reumatoidalny.

*Czynnik reumatoidalny — czynnik reumatoidalny jest markerem, który może dać nam odpowiedź na pytanie — czy u danego pacjenta występuje reumatoidalne zapalenie stawów (choroba reumatoidalna)? Jego podwyższona wartość w wynikach badań może być kluczowa dla postawienia diagnozy potwierdzającej, że objawy pacjenta powoduje choroba reumatoidalna (choć może wskazywać również na inne przypadłości). Czynnik reumatoidalny z dużym powodzeniem stosowany jest w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia stawów.

Co poza nim stosowane jest także w diagnostyce reumatoidalnego zapalenia stawów? Podczas prowadzenia diagnostyki zapalenia stawów rozpoznanie przeprowadzane jest najczęściej w oparciu o specjalne siedem kryteriów, z których przynajmniej cztery muszą zostać spełnione i występować u pacjenta przez co najmniej 6 tygodni. Wyżej wspomniane kryteria stosowane w klasyfikacji reumatoidalnego zapalenia stawów stosowane są od 2010 roku i ustalone zostały przez ACR (American College of Rheumatology). Należą do nich:

  • sztywność stawów (poranna),
  • stan zapalny stawów (trzech i więcej) oznajmione przez specjalistę,
  • zapalenie stawów symetryczne (głównie małych stawów),
  • guzki reumatoidalne,
  • czynnik reumatoidalny we krwi,
  • zmiany widoczne w badaniach radiologicznych.

W celu postawienia rozpoznania reumatoidalnego zapalenia konieczne jest udanie się do specjalisty, który przeprowadzi dokładny wywiad, a także zleci (jeżeli to konieczne) dodatkowe badania potwierdzające lub wykluczające reumatologiczne zapalenie stawów.

Niespecyficzne objawy RZS

Podczas rozwoju choroby stawów dochodzą do objawów różne dolegliwości, pochodzące z różnych układów. Oprócz pojawienia się w objawach najpopularniejszego zapalenia stawów dochodzi także do wystąpienia innej grupy objawów, definiowanej również jako niespecyficzne objawy zapalenia stawów. Zaliczamy do nich:

  • zapalenie naczyń krwionośnych — zdarza się, że reumatoidalne zapalenie naczyń występuje jako powikłanie w przebiegu RZS.
  • Oprócz zapalenia stawów może dojść również do procesu zapalnego sąsiednich tkanek, np. różnego typu chorób serca takich jak zapalenie osierdzia.

Niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki biologiczne…? Na czym polega leczenie RZS?

Opiekę zdrowotną w zakresie zapalenia stawów prowadzi najczęściej lekarz reumatolog. Przed wdrożeniem procesu leczenia reumatoidalnego zapalenia stawów wiele osób pyta — czy uda się to wyleczyć? Odpowiedź na to pytanie brzmi: reumatoidalnego zapalenia stawów niestety, ale nie można wyleczyć. Priorytetem postępowania leczniczego jest podjęcie wszystkich koniecznych działań, aby zahamować postęp choroby.

A więc, jak zatrzymać rozrost choroby? Bez wątpienia świetnie sprawdza się tu farmakoterapia, która odpowiednio dobrana w zależności od aktywności reumatoidalnego zapalenia stawów, bądź okresu choroby może zawierać:

  • leki biologiczne — jedna z opcji leczenia objawów reumatoidalnego zapalenia stawów, zmniejszają one objawy zapalenia i aktywności choroby,
  • niesterydowe leki przeciwzapalne (NLPZ) — odpowiedzialne za łagodzenie symptomów reumatoidalnego zapalenia stawów, działają także przeciwbólowo na stawy objęte RZS. Niestety nie hamują rozwoju choroby stawów (destrukcji stawów),
  • glikokortykosteroidy — stosowane głównie gdy objawy zapalenia stawów ulegają zaostrzeniu,
  • LMPCh — to leki modyfikujące przebieg choroby, hamują one rozwój RZS.

Czym są LMPCh – leki modyfikujące przebieg choroby? i jakie znaczenie mają w RZS?

LMPCh w leczeniu RZS stosowane są z bardzo dużym powodzeniem. Ich główną rolą jest działanie przeciwzapalne, ale także odpowiadają one za proces hamujący powstawanie takich zmian destrukcyjnych jak uszkodzenia stawów (to typowe dla zapalenia stawów zmiany). Bez wątpienia łagodzą objawy choroby i w reumatoidalnym zapaleniu stawów leczenie z ich pomocą zalecane jest zaraz po postawieniu rozpoznania.

Kto specjalizuje się w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów?

Do kogo się zgłosić, jeżeli podejrzewamy, że u nas lub u naszego bliskiego, występuje RZS? Prawda jest taka, że spośród wszystkich specjalistów, to przede wszystkim reumatologowi różnicowanie zapalnych chorób stawów nie sprawi większego problemu.

Do składowych niezbędnych w całościowym leczeniu zapalenia stawów należą:

  • farmakoterapia
  • fizjoterapia (zawierająca kinezyterapię, terapię manualną, fizykoterapię, balneoterapię czy terapię zajęciową),
  • psychoterapia,
  • edukacja pacjenta,
  • oraz zaopatrzenie ortopedyczne.

Niestety często zdarza się również, że pacjent cierpiący na zapalenie stawów wymaga leczenia chirurgicznego, ponieważ stawy objęte RZS są już bardzo zniszczone. Z tego powodu, tak mocno podkreślana jest rola szybkiego wdrożenia leczenia, a także fakt, że wszystkie symptomy zapalenia stawów należy bacznie obserwować. W postępowaniu leczniczym dotyczącym zapalenia stawów ważne jest również, aby skorzystać z prawidłowo przeprowadzanej fizjoterapii, której efekty również zmniejszają objawy zapalenia.

Bibliografia

  • Fizjoterapia w wybranych dziedzinach medycyny. Red. Olszewski, Jurek . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 401 s. ISBN 978-83-200-4147-7
  • Podstawy rehabilitacji dla studentów medycyny. Red. Wrzosek, Zdzisława . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 376 s. ISBN 978-83-200-6320-2


Julita-go-on-9132-small-1200x800.jpg

11 grudnia 2023 Wszystkie

Zagłębiając się w temat wad w postawie ciała, należałoby się najpierw dowiedzieć — czym one właściwie są? Definicja wad postawy ciała obejmuje wiele indywidualnych odchyleń postury od ogólnie przyjętych wzorców prawidłowej sylwetki stanowiących normę. Patologia ustalana jest zazwyczaj na podstawie czynników takich jak wiek, płeć, tryb życia, a nawet typ budowy ciała pacjenta. Ponadto, wady postawy są grupą, wśród której możemy znaleźć takie zaburzenia jak: wady kończyn dolnych, wady stóp, chorobowe skrzywienia kręgosłupa, wady wrodzone kości oraz mięśni i wiele innych. Wszystkie czynniki naruszające harmonię, jaką tworzą odpowiednio ułożone elementy narządu ruchu w naszym ciele, zwiększają ryzyko wad postawy i powinny być zwalczane w jak najszybszym czasie. Wady postawy rozwijają się zarówno u dzieci, jak i dorosłych. Leczenie wad postawy jest możliwe, a także sukcesywnie wykonywane. Należy jednak pamiętać, że lepiej zapobiegać, niż leczyć, dlatego tak ważna jest profilaktyka wad postawy. W utrzymywaniu prawidłowej postawy ciała czynnie uczestniczą nasze układy — mięśniowy i nerwowy.

.

Przyczyny wad postawy

Przyczyn wad postawy można szukać w różnych miejscach. Zapewne większość z nich kryje się w obrębie układu narządu ruchu (kostno-mięśniowo-stawowego). Jednak nie zawsze. Wiele istniejących wad postawy powstaje wskutek dysfunkcji w obrębie układów: oddechowego, krążenia, a nawet zaburzeń wzroku i słuchu. Poza tym niektóre wady postawy powstają także w wyniku wad rozwojowych w okresie płodowym i mają charakter wrodzony.

Jak rozpoznać wady postawy?

Wiele osób zastanawia się — na czym polegają wady postawy? Jak można je rozpoznać? Zainteresowanie tym tematem nie powinno być wcale dziwiące, ponieważ wady postawy znajdują się aktualnie bardzo wysoko w rankingu najczęściej występujących chorób cywilizacyjnych.

Wady postawy kręgosłupa zazwyczaj należą do najczęściej występujących dysfunkcji w tej obszernej grupie. Jednak nie należy zapominać, że przyczyny wad postawy bywają różnorakie. Patologie dotyczące wad postawy to również asymetrie w ustawieniu łopatek, kolana koślawe, szpotawe, stopa płaska, stopa płasko-koślawa i inne. Zarówno diagnostyka, jak i korekcja wad postawy najczęściej odbywają się pod nadzorem lekarza ortopedy, medycyny rodzinnej lub rehabilitacji. Do postawienia diagnozy można użyć wielu narzędzi diagnostycznych. Aby właściwie rozpoznać wady postawy dla lekarza mogą być przydatne chociażby komputerowe badania postawy ciała. Oprócz nich ogólnodostępne są także te niewymagające zaawansowanej technologii jak ocena wzrokowa. Dla powodzenia procesu leczniczego ważne jest, aby diagnostyka wad postawy przebiegała pod okiem specjalisty.

Ćwiczenia korekcyjne i nie tylko — czyli jak doprowadzić do prawidłowej postawy

W przypadku stwierdzenia u dorosłego lub dziecka wady postawy konieczne jest wdrożenie odpowiedniego postępowania leczniczego. Nasuwa się zatem następujące pytanie — jak leczyć wady postawy? Odpowiedzi na to pytanie może być wiele, zazwyczaj jednak rehabilitacja wad postawy opiera się o gimnastykę leczniczą. Jest to jeden z najczęściej używanych środków terapeutycznych, pozwalający z dużym powodzeniem zniwelować wady postawy. W większości przypadków odpowiednia korekcja wad postawy pacjenta z pomocą specjalisty potrafi zdziałać cuda.

Podczas dobierania odpowiedniej procedury leczniczej zawsze pod uwagę wzięte powinny zostać stan pacjenta i jego indywidualne cechy takie jak przyczyny powstawania wady, nieprawidłowe nawyki (np. siedzący tryb życia), czy obrany cel podczas terapii wad postawy, który pacjent chce osiągnąć.

W terapii wad postawy stosowane są także różnego rodzaju specjalistyczne techniki (np. rozluźniania mięśniowo-powięziowego), ćwiczenia korekcyjne, odpowiednio dobrany trening, czy praca ze specjalistą ukierunkowana na wykształcenie prawidłowych wzorców ruchu.

Rodzaje wad postawy wzięte pod lupę — Plecy płaskie, plecy okrągłe, a może plecy wklęsłe?

  • plecy wklęsłewypukłe — w przypadku tej wady postawy występują objawy takie jak zwiększony kąt przodopochylenia miednicy (prowadzący do powiększenia lordozy lędźwiowej). W następstwie mięsień prostownik grzbietu wraz z mięśniem czworobocznym lędźwi ulegają rozciągnięciu. Natomiast mięśnie piersiowy większy i zębaty przedni — przykurczowi. Powyższe objawy prowadzą do rozwoju wad takich jak: wysunięte do przodu barki, odstające i ustawione w odwiedzeniu łopatki i spłaszczona klatka piersiowa. Wskutek kompensacji może również dojść do pogłębienia się kifozy piersiowej. Konsekwencje, jakie niosą za sobą występujące wady postawy, chociażby takie jak plecy wklęsło-wypukłe, mogą doprowadzić do zaburzeń układu oddechowego (poprzez ograniczoną ruchomość klatki piersiowej).
  • plecy wklęsłe (kołyskowe) — cechami charakterystycznymi tej wady postawy ciała są przede wszystkim hiperlordoza w odcinku lędźwiowym, przodopochylenie miednicy oraz wypukłe pośladki i brzuch. Wiele z mięśni ulega przykurczeniu, a dokładniej prostownik grzbietu, czworoboczny lędźwi, prosty uda, biodrowo-lędźwiowy. Natomiast wśród mięśni nadmiernie rozciągniętych możemy wyróżnić mięśnie brzucha, pośladkowe wielkie i kulszowo-goleniowe.
  • plecy płaskie — problem wad postawy może przybierać różne formy, w przypadku pleców płaskich obejmuje zmniejszenie przodopochylenia miednicy, a także fizjologicznych krzywizn kręgosłupa. To jednak nie wszystko, charakterystyczną dla tej jednostki chorobowej cechą jest płaska klatka piersiowa. Powyższe patologie mogą doprowadzić do powstania zmian przeciążeniowych, a w konsekwencji nawet zwyrodnień. Problemy w obrębie klatki piersiowej wpływają negatywnie na jej pojemność oddechową, a także ruchomość.
  • plecy okrągłe — problematyka wad postawy opiera się o przeróżne dysfunkcje, które im towarzyszą. W przypadku pleców okrągłych są to: pogłębiona kifoza piersiowa, a także powstała w wyniku mechanizmów kompensacyjnych — zwiększona lordoza szyjna. Do mięśni, które w wyniku tej wady ulegają rozciągnięciu zaliczyć możemy: prostownik grzbietu, mięśnie karku oraz mięśnie odpowiadające za ściąganie łopatek. Natomiast mięśnie klatki piersiowej (głównie piersiowe i zębate przednie) najczęściej predysponują do przykurczenia.

Najczęstsze wady postawy ciała (schorzenia kręgosłupa) i jak sobie z nimi radzić?

Zaburzenia w obrębie fizjologicznych krzywizn kręgosłupa predysponują do powstawania wad postawy. Do najczęstszych wad postawy kręgosłupa należą cztery podtypy.

  • plecy wklęsłe-wypukłe — w celu uniknięcia dalszego procesu pogłębiania się kifozy piersiowej najczęściej zalecane zostają pacjentowi ćwiczenia korekcyjne — wyprostne, właśnie w tym odcinku kręgosłupa. Oprócz powyższych problemów może dojść również do sytuacji, w której brzuch staję się nadmiernie wypięty ku przodowi, a pośladki stają się uwypuklone. Właśnie w tej dysfunkcji ważne będzie stosowanie ćwiczeń wzmacniających mięśnie brzucha.
  • plecy wklęsłe (kołyskowe) — wady postawy kręgosłupa takie jak plecy wklęsłe wymagają odpowiedniego postępowania leczniczego. Najczęściej opiera się ono o wzmacnianie tych mięśni, które są osłabione z zachowaniem pozycji skorygowanej. Plan treningowy rozpoczyna się zazwyczaj od rozciągania struktur przykurczonych (najpierw biernie, z czasem czynnie). Nie powinno w nim także zabraknąć ćwiczeń korekcyjnych — wyprostnych, działających na odcinek piersiowy kręgosłupa.
  • plecy płaskie — zwalczanie wady postawy, jaką są plecy płaskie opiera się na wykonywaniu przez pacjenta ćwiczeń wzmacniających na osłabione partie mięśniowe, a także rozluźniających na te, które są nadmiernie przykurczone. W terapii tego schorzenia ważną rolę odgrywają również ćwiczenia oddechowe.
  • plecy okrągłe — program usprawniania (podobnie jak w powyższych wadach postawy kręgosłupa) skupia się na (początkowo) rozciąganiu struktur przykurczonych, a następnie wdrożeniu elementu wzmacniającego dla mięśni rozciągniętych. Wszystkie z nich przeprowadzane muszą być w pozycji skorygowanej.

poprawa postawy ciała

Wady kręgosłupa — czy zapobieganie wadom postawy u dzieci jest możliwe? Jak nie doprowadzić do powstawania wad postawy?

Pierwsze wady postawy dziecka zazwyczaj zauważane są przez rodzica, nauczyciela lub lekarza pierwszego kontaktu. Zazwyczaj określane są one jako nadmierne wygięcie kręgosłupa ku przodowi, bądź tyłowi. Najtrudniejszy czas dla postawy dziecka występuje zwykle w okresie, kiedy rozpoczyna edukację szkolną, wiążącą się z długim i przymusowym siedzeniem w ławce. Podstawowe zasady profilaktyki wad postawy są bardzo ważne i dotyczą podjętych przez rodziców zachowań już od pierwszych chwil życia dziecka. Istotną rolę odgrywa tu wiele czynników:

  • układanie dziecka na brzuszku — wpływa na wzmacnianie mięśni w obrębie szyi i karku. Procedura ta nie jest również obojętna dla późniejszego prawidłowego ukształtowania lordozy szyjnej dziecka,
  • zakładanie dziecku ubrań, które nie będą krępować jego ruchów,
  • indywidualnie dopasowane stanowisko pracy do dziecka (np. do odrabiania lekcji) i przestrzeganie przez nie zasad ergonomii, które rzutują w bardzo dużym stopniu na kształtowanie się postawy ciała dziecka w okresie jego wzrostu,
  • uprawiane różne formy aktywności fizycznej, z czego najważniejszą rolę odgrywają zabawy ruchowe, gimnastyka ogólnorozwojowa, ćwiczenia wzmacniające mięśnie stóp, grzbietu, brzucha i pośladków, a także lekcje pływania,
  • odpowiednie odżywianie (adekwatna podaż białka, a także witamin i makroelementów).

Każde z powyższych zaleceń, w większym lub mniejszym stopniu, ogranicza wady postawy. Nie należy jednak zapominać, że wysiłek musi być umiarkowany i indywidualnie dobrany do możliwości dziecka. Jego zbyt duże natężenie może doprowadzić do uzyskania efektu przeciwnego do zamierzonego. Niestety, niestosowanie się do powyższych zaleceń najczęściej sprzyja powstawaniu wad. Reasumując, profilaktyka wad postawy powinna zostać wdrożona już we wczesnym dzieciństwie. Bez wątpienia wykształcenie nawyku prawidłowej postawy w młodym wieku jest bardzo istotnym elementem w temacie, jakim jest profilaktyka wad postawy ciała. Stosowanie się do profilaktyki wpływa na późniejsze zdrowie i jakość życia człowieka, a przede wszystkim zmniejsza ryzyko wystąpienia późniejszych ewentualnych wad postawy.

Pozostałe wady postawy — czyli wady klatki piersiowej, stóp i inne

Wady postawy w zależności od rodzaju czynnika, który je wywołuje, czy cech, którymi się objawiają, możemy podzielić na parę różnych rodzajów.

  • Wady postawy wrodzone i wady postawy nabyte — dla przykładu, wady postawy wrodzone mogą przyjmować postać klatki piersiowej lejkowatej, natomiast wzorem kolejnej kategorii są np. nabyte wady stóp.
  • Proste wady postawy i złożone wady postawy — proste wady postawy są niczym innym jak niewielkie odchylenia od prawidłowej postawy ciała. Do złożonych wad postawy zaś możemy zaliczyć schorzenie takie jak stopa płasko-koślawa.

Bibliografia

  • Rehabilitacja medyczna. Red. Kiwerski, Jerzy . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2007, 701 s. ISBN 978-83-200-3563-6
  • Podstawy rehabilitacji dla studentów medycyny. Red. Wrzosek, Zdzisława . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 376 s. ISBN 978-83-200-6320-2
  • Wiktora Dega ortopedia i rehabilitacja. Red. Kruczyński, Jacek . : PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2019, 808 s. ISBN 978-83-200-5889-5


Julka-terapia-4876-1200x827.jpg

4 grudnia 2023 Wszystkie

Bruksizm coraz częściej bywa definiowany jako czynnik ryzyka, a nie zaburzenie, które jest szkodliwą dysfunkcją siejącą zazwyczaj rozległe uszkodzenia. Wielu autorów uważa, że jedynie jego powikłania i konsekwencje oddziałują na szeroko pojęte zdrowie aparatu mowy. Pomimo tego, ostatnimi czasy nierzadko określa się go także jako element ochronny biorący czynny udział w wykrywaniu niebezpiecznych dla zdrowia chorób. Chcesz dowiedzieć się, czy patologiczne zgrzytanie zębami (nadmierne zaciskanie zębów), zwane również bruksizmem, może mieć jakiś związek z bólem zęba? A może chcesz poznać najczęstsze konsekwencje bruksizmu oraz jego objawy? Jeżeli tak, to koniecznie czytaj dalej.

Jakie są przyczyny bruksizmu?

Zastanawiałeś/aś się kiedyś jakie są przyczyny występowania bruksizmu? Bo jest ich naprawdę sporo, a etiologia tej choroby jest mocno złożona i wieloczynnikowa. Do najczęściej wymienianych przyczyn bruksizmu (nadmiernego zgrzytania zębami) zaliczamy:

  • predyspozycje genetyczne,
  • miejscowe przyczyny zgrzytania zębami w obrębie jamy ustnej, takie jak: wady zgryzu, dysfunkcje stawów skroniowo — żuchwowych,
  • ośrodkowe przyczyny,
  • choroby pasożytnicze,
  • odzwierciedlenie stanu psychicznego (nerwica, przewlekły stres, depresja)
  • zaburzenia lękowe (w tym zaburzenia snu),
  • obciążenia typu psychiczno-emocjonalnego,
  • zaburzenia hormonalne,
  • choroby układu krążenia,
  • stosowana farmakoterapia np. z użyciem leków przeciwpsychotycznych,
  • zażywane substancje chemiczne, takie jak np.: nikotyna i alkohol.

Na czym polega leczenie bruksizmu, czyli jak zapobiegać konsekwencjom bruksizmu?

A więc, jak zadbać o swoją jamę ustną i zdrowie, jeżeli już wiemy, że bruksizm może być problemem, który nas dotyczy? Jak leczyć bruksizm? Przede wszystkim, w celu indywidualnie dobranej diagnozy i zaplanowania leczenia bruksizmu konieczne jest udanie się do specjalisty, który przeprowadzi diagnostykę i z pewnością pomoże ustalić przyczynę problemu i zaplanuje dalsze postępowanie. Powyższe udzielane informacje stanowią jedynie wskazówki i informację poglądową, które razem wzięte mogą być pomocne w przypadku edukowania w temacie bruksizmu, ale nie pełnią roli podstawy do postawienia diagnozy i wdrożenia leczenia.

Leczenie stomatologiczne bruksizmu ma przede wszystkim za zadanie zniwelować konsekwencje, które niesie za sobą patologiczne zgrzytanie zębami, a jedną z najpoważniejszych jest na pewno problem startych zębów. W takim przypadku leczenie bruksizmu ma na celu przede wszystkim zminimalizować jego negatywne skutki, dlatego specjalista najczęściej zaleca pacjentowi wykonanie specjalnej szyny (tzw. relaksacyjnej) w formie nakładki na zęby.

Powszechnie znaną metodą leczenia bruksizmu są także: farmakoterapia, leczenie stomatologiczne, czy leczenie ortodontyczne.

Skąd mogę wiedzieć, że go mam? — Diagnostyka i najczęstsze objawy bruksizmu.

Zanim przejdziemy do diagnostyki, warto byłoby wspomnieć, że najczęstszy podział bruksizmu i charakterystycznych dla niego objawów dotyczy następujących podtypów:

  • bruksizm dzienny — dotyczy zaciskania zębów w stanie czuwania (przeciwieństwo snu, kiedy organizm znajduje się w spoczynku), kiedy aktywność mięśni żucia jest zwiększona. W jego przypadku nie pojawia się charakterystyczne dla rodzaju nocnego zgrzytanie zębami. Podczas tego typu bruksizmu zaciskamy szczęki, co nie występuje normalnie u osób niecierpiących na tę dolegliwość.
  • bruksizm nocny (nocne zgrzytanie zębami ) — definiowany jest jako zwiększona aktywność mięśni żucia, która pojawia się w trakcie snu. Podczas bruksizmu nocnego, polegającego na mimowolnym zgrzytaniu zębami, skurcze mogą przyjmować charakter zarówno rytmiczny (zwany także fazowym), jak i nierytmiczny (toniczny). Podczas bruksizmu nocnego kierunek ruchu żuchwy odbywa się najczęściej do przodu, lub do boku.

W celu uzyskania diagnozy często konieczne bywa skorzystanie z metod diagnostycznych, które pomagają postawić prawidłowe rozpoznanie bruksizmu. Pośród nich wymienić można następujące narzędzia:

  • wywiad — wraz z kwestionariuszem i historią choroby, gdzie wywiad często bywa podstawą rozpoznania bruksizmu,
  • badanie kliniczne — badania zewnątrz- i wewnątrzustne, podczas których można ocenić występowanie trzasków w stawach skroniowo-żuchwowych, dokonać palpacji mięśni aparatu mowy i oceny okolicznych tkanek miękkich jamy ustnej, wykonać diagnostykę funkcjonalną stawów skroniowo — żuchwowych, ocenić okluzję zębową, czy zmierzyć zakresy ruchomości żuchwy, a także wiele innych,
  • urządzenia wewnątrzustne — bez wątpienia urządzenia do sprawdzania czy występuje problem startych zębów, lub te mierzące siłę zgryzu są bardzo przydatne w procesie diagnostycznym. Dzięki nim możliwe staje się, chociażby oszacowanie aktywności bruksizmu, czy siły nacisku zębów,
  • elektromiografia powierzchowna — przydatna zarówno w diagnozowaniu bruksizmu dziennego, jak i nocnego zgrzytania zębami (przenośne sEMG), urządzenie to rejestruje występującą aktywność mięśni twarzy (a dokładniej, układu czynnościowego narządu żucia),
  • ultrasonografia (USG) — umożliwia kontrolowanie badania w czasie rzeczywistym, dzięki tej metodzie możliwe jest monitorowanie aktywności mięśni twarzy (przede wszystkim mięśnia żwacza),
  • polisomnografia (badanie snu) — uważana przez wielu za najprecyzyjniejszą metodę.

Słyszałeś/aś o tym, że bruksizm bardzo często współwystępuje przy wadach zgryzu? A może odczuwałeś/aś kiedyś nadmierne napięcie mięśni twarzy albo doświadczyłeś/aś słyszalnych trzasków w obrębie stawu skroniowo — żuchwowego lub ktoś z Twojego środowiska zgrzyta zębami w nocy?

To może być bruksizm. Do pozostałych najczęstszych objawów bruksizmu, wymienianych przez pacjentów na niego cierpiących, należą:

  • bóle głowy (najczęściej określane jako przewlekły ból głowy)
  • uczucie napięcia mięśni żucia (definiowane również jako napięcie mięśni twarzy)
  • zmiany w obrębie jamy ustnej (np. przygryzione policzki, starte zęby, a nawet pęknięte zęby)
  • silne i nieświadome zaciskanie zębów także w trakcie dnia
  • pojawienie się problemu nawykowego zgrzytania zębami w czasie snu
  • nadwrażliwość zębów
  • ból mięśni twarzy (zwłaszcza przy dotykaniu nadmiernie napiętych mięśni)
  • przerost mięśni twarzy (najczęściej żwaczy)
  • ból szczęki 
  • rozchwianie zębów

To tylko niektóre konsekwencje zgrzytania zębami, ponieważ bruksizm może objawiać się również bólem zęba, szumem w uszach, zaburzeniami równowagi, odczuwalnym napięciem mięśni żuchwy, czy bólem mięśni szczęki i wieloma innymi. Objawy powodujące zgrzytanie zębami nie są u każdego takie same, różnią się one w zależności od chociażby tego, z jaką przyczyną problemu zgrzytania zębami mamy do czynienia, czy od indywidualnych predyspozycji chorego, dlatego tak ważna jest diagnostyka i leczenie u specjalisty.

Bruksizm nocny — czym się charakteryzuje?

Oprócz najbardziej charakterystycznego zgrzytania zębów bruksizm nocny daje również inne objawy. Nawykowe zaciskanie zębów może doprowadzić również do problemów takich jak wady zgryzu, ból szczęki, patologiczne zmiany w obrębie jamy ustnej, a także stawu skroniowo — żuchwowego, ból mięśni twarzy, a nawet do widocznie startej powierzchni zębów.

Konsekwencje nieleczonego bruksizmu

Istnieją różne przyczyny bólu zębów, ale czy wiedziałeś/aś, że konsekwencją nieleczonego bruksizmu mogą być różne choroby zębów takie jak zapalenie miazgi zęba, które może doprowadzić do bólu zęba, a nawet do leczenia kanałowego (endodontycznego)?

Do najczęściej wymienianych konsekwencji zaliczane są: ścieranie zębów, uszkodzenia zarówno mięśni twarzy, jak i stawów, napięciowe bóle głowy, niesprawność tkanek przyzębia (w tym dziąseł), czy pęknięcia szkliwa.

Co ciekawe, bruksizm może mieć również charakter pozytywny, jeżeli przykładowo występuje wraz z bezdechem sennym. Wtedy, podczas epizodu, występowanie bruksizmu wspomaga otwarcie dróg oddechowych. Poza tym, bruksizm funkcjonuje także jako czynnik powodujący rozluźnienie psychoemocjonalne, a w przypadku refluksu żołądkowo-przełykowego, jego wystąpienie działa jako ochrona przed chemicznym uszkodzeniem zębów.

Fizjoterapia — czyli jak leczyć bruksizm zachowawczo?

Na nawykowe zaciskanie zębów, oprócz różnego rodzaju operacji i farmakoterapii, leczniczo zadziałać może również rehabilitacja. W zależności od wieku pacjenta, zlecane przez specjalistów świadczenia fizjoterapeutyczne mogą się od siebie różnić, a więc jakie są pozostałe metody leczenia bruksizmu?

  • Rehabilitacja bruksizmu u dzieci i młodzieży — najczęściej odbywa się ona z pomocą fizjoterapeuty, psychoterapeuty i/lub neurologopedy. W zależności od indywidualnej sytuacji małego pacjenta może również zostać zalecone leczenie ortodontyczne, a także specjalny aparat.
  • Rehabilitacja bruksizmu u dorosłych — najbardziej popularną formą leczenia bruksizmu jest szynoterapia wspomagana fizjoterapią. W zakresie fizjoterapii wykorzystane mogą zostać metody takie jak: szeroko pojęta terapia manualna, mobilizacje uciskowe punktów spustowych, igłoterapia, neuromobilizacje, techniki powięziowo-mięśniowe, poizometryczna relaksacja mięśni twarzy (PIR), masaż twarzy, kinesiotaping, czy fizykoterapia (elektroterapia, fonoforeza, laseroterapia) i wiele innych.

Bibliografia

Dysfunkcje czaszkowo-żuchwowe. Diagnostyka, leczenie i rehabilitacja. Red. Kulesa-Mrowiecka, Małgorzata . : PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2022, 214 s. ISBN 978-83-01-22565-0, doi: https://doi.org/10.53271/2022.052.


fizjo.jpg

27 listopada 2023 Wszystkie

Ból głowy — co należy o nim wiedzieć? U kogo występują bóle głowy?

Ból głowy stanowi jeden z najczęściej występujących typów bólu na całym świecie i bez wątpienia jest problemem globalnym. Jest to jeden z najczęstszych objawów, z którymi pacjenci zgłaszają się na konsultacje neurologiczne.

Ból głowy dotyka osób w każdym wieku. Może mieć on przeróżne podłoże, rzadko jednak bywa sygnałem informującym o stanie nagłego zagrożenia życia. Zdarza się jednak, że przyczyny, które go wywołują, mogą zagrażać życiu i zdrowiu pacjenta, dlatego zawsze warto skonsultować się ze specjalistą i nigdy nie należy go bagatelizować. Przede wszystkim, za alarmujący objaw powinniśmy uważać bóle głowy, które pojawiają się nieoczekiwanie i mają bardzo duże nasilenie. Taki ból głowy wymaga najczęściej pilnej konsultacji lekarskiej. Praktyka kliniczna oraz badania naukowe są niezbędne w klasyfikowaniu i rozpoznawaniu różnorakich bólów głowy (zarówno pierwotnych bólów głowy, które charakteryzują się samoistnym powstawaniem, jak i wtórnych bólów głowy, zwanych również objawowymi).

Jakie są rodzaje bólów głowy? (na czele z bólem głowy typu napięciowego)

Przyczyn bólów głowy jest wiele, a co za tym idzie, ich rodzajów również. Ból głowy może mieć wiele postaci, które mogą występować pojedynczo, ale zdarza się również, że obie postacie bólu głowy współwystępują u jednego pacjenta. Do kategorii często spotykanego i doświadczanego bólu głowy możemy zaliczyć takie typy samoistnego bólu głowy jak:

  • napięciowy ból głowy,
  • migrenowy ból głowy (np. pod postacią napadów migreny),
  • klasterowy ból głowy,
  • przewlekła napadowa hemikrania (zaliczana do trójdzielno — autonomicznych bólów głowy),
  • śródsenny ból głowy,

a także pozostałe typy bólów głowy związane z innymi dysfunkcjami:

  • zatokowy ból głowy,
  • polekowy ból głowy,
  • kaszlowy ból głowy,
  • koitalny ból głowy,
  • objawy zwane orgazmicznymi bólami głowy,
  • naczyniowy ból głowy i wiele innych.

Napięciowy ból głowy — jak go rozpoznać?

Ból głowy napięciowy uznawany jest za najczęściej występujący ból głowy spośród wszystkich tych, które pojawiają się samoistnie. Można podzielić go na dwie postacie: epizodyczną i przewlekłą, z czego ta pierwsza charakteryzuje się występowaniem <15 epizodów bólu głowy w trakcie całego miesiąca, a druga każdą ilością powyżej tej liczby. Aktualnie natomiast najczęściej stosowana jest klasyfikacja na trzy podtypy tego bólu. Napięciowe bóle głowy dzielą się na:

  • rzadki ból epizodyczny (epizod <1 raz w miesiącu),
  • częsty ból epizodyczny (częstość występowania epizodów od 1 do 14 w miesiącu),
  • ból przewlekły (>14 epizodów w miesiącu).

Napięciowy ból głowy od migrenowego, z którym często bywa porównywany, różni się przede wszystkim umiejscowieniem bólu głowy, ale także charakter bólu głowy, zarówno jednego jak i drugiego, jest zupełnie inny. Charakterystycznymi objawami napięciowego bólu głowy są:

  • jego obustronne umiejscowienie,
  • nie jest on, tak jak w przypadku migrenowego bólu głowy, pulsujący, bywa za to opisywany jako rozpierający/uciskający,
  • nasilenie bólu głowy występuje w postaci łagodnej i umiarkowanej,
  • aktywność fizyczna nie nasila dolegliwości bólowych.

W celu zdiagnozowania bólu napięciowego stosuje się specjalne kryteria jego rozpoznania. Leczenie napięciowego bólu głowy najczęściej opiera się na doraźnym leczeniu przeciwbólowym. Główne przyczyny napięciowych bólów głowy to stres, niewystarczająca ilość snu, czy częste przyjmowanie pozycji siedzącej.

Czym jest klasterowy ból głowy?

Klasterowy ból głowy (zwany również kumulowanym) zaliczany jest do trójdzielnych bólów głowy, co oznacza, że spowodowany jest stanem pobudzenia nerwu trójdzielnego, a także układu przywspółczulnego.

Do cech charakterystycznych, ułatwiających jego rozpoznanie zaliczamy:

  • bardzo silny ból głowy, opisywany jako ostry, przeszywający, świdrujący,
  • epizody polegające na krótkich i przerywanych napadach bólu głowy,
  • ból głowy odczuwany jest tylko po jednej stronie głowy (jednostronny ból głowy)
  • mogą mu towarzyszyć zaburzenia wegetatywne, pojawiające się po stronie bólowej.

Wśród klasterowych bólów głowy można wyróżnić dwa główne podtypy: napady klasterowego epizodycznego bólu głowy i przewlekły ból głowy klasterowy. Pierwszy z nich charakteryzuje się występowaniem klastrów (częste bóle głowy trwające nawet do kilku tygodni) przedzielonych okresami, w których ból nie występuje (najczęściej trwającymi miesiąc, ale zdarza się, że także dłużej). Kolejny podtyp bólu głowy polega na występowaniu objawów nawracających bólów głowy przez ponad rok bez remisji lub przedzielonych jej okresami trwającymi mniej niż miesiąc.

Rodzaj bólu, a najczęstsze przyczyny bólu głowy — co może wywoływać ból głowy?

Zdarza się, że bóle głowy wskazują na to, że w naszym organizmie zachodzi proces chorobotwórczy, jednak nie jest to reguła. Ból głowy spowodowany być może różnymi czynnikami, a przy rozpoznaniu przyczyny bólu głowy często brane pod uwagę są takie informacje jak:

  • specyficzne czynniki, które powodują bóle głowy,
  • w jakich porach występują bóle głowy/kiedy się zaostrzają,
  • częstotliwość bólów głowy,
  • jak długo trwa ból głowy,
  • A także rodzaj bólu głowy.

Często mówi się o związku bólu głowy (jego rodzaju) z konkretnymi przyczynami, dlatego właśnie ten ostatni punkt bywa najważniejszą wskazówką, ułatwiającą ustalenie przyczyny bólu głowy. Różne zespoły bólu głowy zwykle charakteryzują się specyficznymi rodzajami bólu i przypisywane bywają konkretnym chorobom, wśród których wyróżnić możemy:

  • piorunujący ból głowy — to ciężki ból głowy, wśród przyczyn powodujących jego występowanie znajdują się: udar (niedokrwienny i krwotoczny), infekcje OUN, krwawienie podpajęczynówkowe i wiele innych,
  • pulsujący ból głowy — ten typ bólu głowy występuje najczęściej przy schorzeniach takich jak migrenowy ból głowy, ale także w sytuacjach takich jak zapalenie tętnicy skroniowej, a nawet zapalenie ucha,
  • tępy ból głowy, ściskający i rozpierający — tak objawiać mogą się pourazowe bóle głowy,
  • kaszlowy ból głowy — to ból głowy pojawiający się podczas zapalenia zatok (zwany zatokowym bólem głowy), ale może również wystąpić przy guzach mózgu, czy tętniakach,
  • koitalny ból głowy — związane są z aktywnością seksualną (orgazmiczne bóle głowy), w przypadku bólu głowy tego typu czynnikami sprzyjającymi jego występowaniu mogą być: nadciśnienie, miażdżyca, czy stres,
  • ból głowy poprzedzony wysiłkiem (ból głowy nasilający się po wysiłku) — to najczęściej bóle głowy pochodzenia naczyniowego, związane z zaburzeniami naczyń krwionośnych,
  • ból głowy poprzedzony charakterystycznymi objawami neurologicznymi — współwystępujący z tzw. aurą, najczęściej powoduje ból migrenowy,
  • narastający ból głowy — za przyczynę tego bólu głowy uważa się najczęściej migrenę.

To tylko wybrane rodzaje bólów i parę przyczyn, które mogą im towarzyszyć, ale jest ich oczywiście znacznie więcej. Warto również pamiętać, że niektóre bóle głowy mają nieswoiste objawy i brakuje im charakterystycznych cech, które świadczą o wystąpieniu danej jednostki chorobowej, dlatego tak ważne jest skonsultowanie bólu głowy ze specjalistą, który przeprowadzi dokładny wywiad, a także zleci potrzebne badania w celu postawienia trafnej diagnozy i wdrożenia odpowiedniego leczenia.

Jakie są najczęstsze objawy bólu głowy?

Wiele osób zastanawia się, jakie mogą być objawy bólu głowy. Odpowiedź brzmi, ile różnych rodzajów bólów, tyle różnych objawów towarzyszących bólowi głowy. Biorąc pod uwagę, chociażby fakt, jak wiele przyczyn może powodować ból głowy, paleta objawów mu towarzyszących jest naprawdę pokaźna. Odczucia bólowe są przede wszystkim indywidualne dla każdej jednostki i także w przypadku bólów głowy doznania mogą znacznie różnić się w zależności od tego, u kogo wystąpiły.

Wyróżniamy objawy poprzedzające wystąpienie bólu, występujące podczas epizodu, jak i te, które pojawiają się dopiero po jego zakończeniu. Pośród objawów, z którymi występują bóle głowy, możemy znaleźć przeróżne symptomy takie jak np. ból mięśni, zaburzenia wzrokowe, wymioty, nadwrażliwość na światło, zapachy, czy hałas, ból szyi, ból tyłu głowy, utrata przytomności, nadmierna potliwość, zaburzenia czucia, mówienia, mrowienie i wiele innych. Ukazanie się niektórych z nich często bywa bardzo pomocne w różnicowaniu poważnych bólów głowy, od tych niezagrażających życiu i zdrowiu.

Diagnostyka bólu głowy

Po przeprowadzeniu szczegółowego wywiadu lekarz posiada szeroką gamę wyboru badań diagnostycznych, które może zlecić pacjentowi, takich jak:

  • badania laboratoryjne (krwi, moczu, itd.),
  • badanie okulistyczne,
  • badanie laryngologiczne,
  • tomografia komputerowa (TK),
  • rezonans magnetyczny (MR),
  • badanie rentgenowskie (RTG),
  • elektroencefalografia (EEG).

Rezonans magnetyczny

Leczenie bólu głowy — na czym polega i jak sami możemy zapobiegać bólom głowy?

Liczba pacjentów zgłaszających się na leczenie z powodu bólu głowy jest spora. Przyczyny jego pojawienia się i możliwe opcje leczenia, to najprawdopodobniej najczęściej poruszane tematy dotyczące bólu głowy w gabinetach lekarskich. Przeciwdziałanie atakom bólu głowy dobierane jest indywidualnie do stanu pacjenta i jego dolegliwości, dlatego podczas wywiadu możemy usłyszeć pytania o kwestie takie jak:

  • czynniki, które nasilają ból głowy,
  • czy ból głowy jest na tyle silny, że wymaga stosowania środków przeciwbólowych,
  • w jakich porach odczuwamy ból głowy,
  • czy bólowi głowy towarzyszą inne specyficzne objawy,
  • kiedy po raz pierwszy wystąpił ból głowy tego typu,
  • czy ból głowy obejmuje całą głowę, a może tylko jej część,
  • jaki ból głowy ma charakter,
  • czy zostało już wdrożone jakieś leczenie,
  • i wiele innych pytań.

Ból głowy leczy się indywidualnie. Do głównych środków stosowanych w leczeniu bólów głowy należą: środki przeciwbólowe, fizjoterapia, eliminacja czynnika wyzwalającego ciągłe bóle głowy, leczenie profilaktyczne, a także stosowane przez niektórych niekonwencjonalne metody leczenia.

Kiedy zmagamy się z takim problemem, jak bóle głowy warto również (jako ułatwienie diagnostyki, czy dobrania odpowiedniego leczenia) rozważyć prowadzenie dzienniczka bólu głowy i zapisywać w nim wszystkie niezbędne informacje, które towarzyszą tej dysfunkcji. Posiadając takie narzędzie, nawet samodzielnie drogą eliminacji możemy dotrzeć do przyczyny bólu głowy, a następnie ją zlikwidować.

Codzienny ból głowy — o czym może świadczyć?

Zwykłe bóle głowy, występujące bardzo rzadko i w małym natężeniu, nie są powodem do niepokoju, jednak wiele osób zmaga się z ciągłymi bólami głowy. U niektórych osób bóle głowy potrafią występować nawet codziennie. Taki uporczywy ból głowy to bez wątpienia niepokojący objaw. W przypadku tak częstego występowania bólu głowy konieczne jest udanie się na konsultację ze specjalistą, nie czekanie, aż bóle głowy ustąpią samoistnie.

Jakie jednostki chorobowe mogą być z tym związane? Najczęściej osoby cierpiące na migrenę mają bóle głowy, które mogą występować nawet codziennie. Ból głowy wywoływany toczącym się w organizmie stanem zapalnym również może powodować codzienny ból głowy.

Na tego typu bóle głowy warto zastosować leczenie indywidualnie, dobrane przez specjalistę. W zmaganiu się z codziennymi bólami głowy pomocne może być również prowadzenie dzienniczka bólu głowy, co bez wątpienia może pomóc w diagnostyce i późniejszym leczeniu.

Ból głowy leczyć można u różnych specjalistów (w zależności od przyczyny, która go wywołuje) takich jak np. lekarz rodzinny, neurolog, laryngolog, czy fizjoterapeuta. Zazwyczaj po wdrożeniu odpowiedniego leczenia, kiedy codzienne bóle głowy ustąpią, zmniejsza się także ryzyko bólu głowy i jego ponownego wystąpienia.

Bibliografia

  • R.B. Lipton, MD; M.E. Bigal, MD, PhD; T.J. Steiner, MB, PhD, LLM; S.D. Silberstein, MD; J. Olesen, MD, PhD, Klasyfikacja samoistnych bólów głowy, NEUROLOGY wydanie polskie 6/2004
  • A. Prusiński, Bóle głowy – Wybrane problemy, Polski Przegląd Neurologiczny 2008, tom 4, 1, 9–14 Wydawca: „Via Medica sp. z o.o.” sp.k.


Julka-2602-1200x800.jpg

20 listopada 2023 Wszystkie

Trening mięśni brzucha — najlepsze sposoby na to, jak ćwiczyć brzuch

Decydując się na wykonywanie treningu brzucha, wiele osób marzy o tym, żeby widocznie wyrzeźbić mięśnie brzucha, dla innych już samo wzmocnienie mięśni brzucha to nie lada osiągnięcie. Jedno jest pewne, jaki powód nie stałby za wykonywaniem ćwiczeń — brzuch warto ćwiczyć, ponieważ oprócz walorów estetycznych, wzmocnione mięśnie brzucha odgrywają istotną rolę dla zdrowia, chociażby poprzez utrzymywanie prawidłowej postawy, ochronę narządów wewnętrznych, czy stabilizację kręgosłupa (głównie lędźwiowego odcinka pleców).

Co ciekawe, systematycznie wykonywane ćwiczenia mięśni brzucha zmniejszą również ryzyko pojawienia się niektórych chorób takich jak otyłość. Bez wątpienia, ćwiczenia na brzuch warto wykonywać, ale przed ich rozpoczęciem należy poznać zasady treningu brzucha (w tym najczęściej popełniane błędy), a także dokładne opisy ćwiczeń mówiące nam o odpowiedniej pozycji wyjściowej, dostosowanej do konkretnej partii mięśni brzucha, opisujące czas trwania ćwiczenia, zakres ruchu czy intensywność ćwiczenia.

Płaski brzuch — czy wystarczą tylko skuteczne ćwiczenia? Jak pozbyć się tkanki tłuszczowej z brzucha?

Brzuch jest miejscem, które bez wątpienia narażone jest na nadmierne odkładanie się tkanki tłuszczowej. Należy jednak pamiętać, że systematyczna aktywacja mięśni brzucha nie sprawi, że niepożądana tkanka tłuszczowa nagle zniknie. Nie istnieją ćwiczenia na celowane spalanie nadmiaru tłuszczu tylko z jednej partii ciała (w tym przypadku brzucha), a wyrzeźbiony brzuch to najczęściej efekt fuzji ciężkiej pracy z odpowiednią dietą. A więc, czy ćwiczenia na brzuch warto wykonywać? Czy trening mięśni brzucha pozwoli nam pozbyć się tkanki tłuszczowej? W jakimś stopniu na pewno się do tego przyczyni, jednak na pozbycie się tkanki tłuszczowej z brzucha mają wpływ również inne czynniki takie jak:

  • Odpowiednia dieta — odpowiednią dietą, będzie ta stworzona specjalnie dla ciebie (najlepiej kiedy jest ona dobrana przez specjalistę w tej dziedzinie) z indywidualnie dopasowanym deficytem kalorycznym, który jest w niej kluczowy. Dieta wspomagająca odchudzanie najczęściej zwraca szczególną uwagę na odpowiednią podaż białka oraz błonnika, a także unikanie nadmiaru pokarmów takich jak cukier biały, żywność typu fast food, czy białe pieczywo.
  • Odpowiedni trening — odpowiedni trening to taki, który dostosowany jest do naszych możliwości. Opcji jest naprawdę wiele, dlatego przy wyborze warto kierować się nie tylko efektami, jakie może nam on przynieść, ale także swoimi możliwościami i preferencjami. A więc jakie treningi i ćwiczenia na brzuch wykonywać?
      1. Trening siłowy — siłowy trening mięśni brzucha (i nie tylko) ma pozytywny wpływ zarówno na redukcję tkanki tłuszczowej, jak i zwiększenie spoczynkowej przemiany materii.
      2. Trening aerobowy — podczas ćwiczeń aerobowych następuje nagły wzrost zapotrzebowania na energię, która czerpana zaczyna być ze zgromadzonych zapasów tłuszczowych.
      3. Trening interwałowy — intensywność ćwiczenia okazuje się być czynnikiem determinującym efektywność spalania tłuszczu. Ćwiczenia o wysokiej intensywności przerywane krótkimi okresami odpoczynku sprawdzą się tu idealnie.
  • Zdrowy tryb życia — czy wystarczy ćwiczyć tylko brzuch? Zawierające się w tej definicji dobry sen i odpowiednia regeneracja również nie pozostają obojętne w procesie pozbywania się nadmiaru tkanki tłuszczowej. Podobna sytuacja jest ze wstawaniem z łóżka od razu po przebudzeniu, czy chociażby odpowiednim nawodnieniem.
  • Indywidualne predyspozycje — nie każdy tymi samymi ćwiczeniami, czy dietą, będzie osiągał te same efekty. Każdy z nas jest inny, dlatego w dobieraniu sposobów na zmniejszenie tkanki tłuszczowej bardzo ważne jest uwzględnienie czynnika indywidualności.

Zasady treningu brzucha

Praca nad mięśniami brzucha wymaga stosowania paru istotnych zasad. Zasady treningu brzucha mówią nam o tym, że:

  • aby wymodelować mięśnie brzucha, ćwiczenia polegające na aktywacji mięśni brzucha są bardzo istotne, ale mimo wszystko podczas treningu nie należy zapominać również o innych partiach ciała,
  • odpowiednia dieta jest również bardzo ważna i przez wielu bywa uważana za podstawę efektywnego treningu,
  • bezpieczeństwo — ćwicząc intensywnie mięśnie brzucha pamiętać należy przede wszystkim o bezpieczeństwie. Zarówno nieprawidłowe wykonywanie ćwiczeń, jak i brak ostrożności, mogą doprowadzić do fatalnych w skutkach sytuacji,
  • różnorodność ćwiczeń jest istotnym elementem udanego treningu, dlatego też ćwiczenia brzucha muszą mieć zawarty ten czynnik. Dobrą wskazówką jest również planowanie różnych ćwiczeń, które angażują wszystkie mięśnie brzucha,
  • indywidualny przykładowy trening mięśni brzucha/programy ćwiczeń brzucha, które najczęściej zawierają parametry takie jak: czas trwania ćwiczenia, zestaw ćwiczeń przygotowujących mięśnie brzucha do cięższego treningu, instrukcję np. kiedy i jak wciągnąć mięśnie brzucha, wykonać spięcia brzucha lub jakie ruchy wykonywać trzymając brzuch napięty, ale także najczęstsze błędy takie jak chociażby źle ułożona konkretna część pleców czy klatki piersiowej, mały zakres ruchu i wiele innych.

Przykładowy trening mięśni brzucha dla początkujących

Wśród ćwiczeń, które angażują mięśnie brzucha, możemy znaleźć takie, które w mniejszym lub większym stopniu rekrutują konkretne mięśnie do pracy, wśród których najczęściej wspominane są mięśnie takie jak: mięśnie proste brzucha, mięśnie skośne brzucha (mięsień skośny wewnętrzny i zewnętrzny brzucha) klasyfikowane ze względu na miejsce ich występowania jako przednio — boczne mięśnie brzucha. Oprócz nich istnieją także głębokie mięśnie brzucha. Te mięśnie brzucha tworzy, chociażby mięsień poprzeczny brzucha.

Skuteczne ćwiczenia dla początkujących nie muszą odbywać się przy użyciu specjalistycznych sprzętów np. na siłowni, większość z nich bez problemu możemy wykonać, nie wychodząc z domu, z równie dobrym rezultatem, pracując chociażby z ciężarem własnego ciała. A więc jaki skuteczny trening mięśni brzucha można wykonywać można nawet w warunkach domowych?

  • Brzuszki w wersji podstawowej — choć kontrowersyjne, to wciąż bardzo popularne i często wybierane jako rodzaj ćwiczenia mający wyrzeźbić mięśnie brzucha, tylko czy na brzuch warto je rzeczywiście wykonywać? Brzuszki nadmiernie obciążają zarówno szyjny, jak i lędźwiowy odcinek pleców, dlatego jeżeli pomimo tego zdecydujemy się na ich wykonywanie, należy zachować szczególną ostrożność i stosować się do zasad ich wykonywania: dolny odcinek pleców w trakcie ćwiczenia powinien być ,,przyklejony” do podłogi, pozycja wyjściowa szyi powinna być niezmienna także w końcowej części ćwiczenia, a prawidłowo wykonany ruch powinien polegać na zgięciu odcinka piersiowego. Kiedy podczas wykonywania brzuszka leżysz na plecach na podłożu, ugnij nogi w kolanach, a stopy oprzyj o podłoże. Dłonie obejmują szyję, a łokcie są szeroko rozstawione. Następnie aktywuj mięśnie i trzymając brzuch napięty, wraz z wydechem, unieś głowę i górną część ciała (łopatki nad ziemię) i z wdechem wróć do pozycji leżącej.
  • Plank (deska) — ćwiczenie to oprócz wzmacniania siły mięśni brzucha odgrywa również dużą rolę w pracy nad stabilizacją centralną. Popularna deska to nic innego jak aktywacja mięśni brzucha w pozycji podporu przodem na przedramionach. Trzymając brzuch napięty, ręce są zgięte w łokciach pod kątem 90 stopni i oparte o podłoże (w linii barków), a wyprostowane nogi, opierając się na palcach stóp, jednocześnie unoszą cały tułów.
  • Brzuszki skośne — W trakcie tego ćwiczenia angażujemy mięśnie skośne brzucha w największej mierze. Podczas wykonywania brzuszka skośnego, osoba ćwicząca leży na plecach na podłożu. Aby wykonać brzuszek, ugnij nogi w kolanach, a stopy oprzyj o podłoże. Dłonie obejmują szyję lub wyciągnięte są przed siebie. Naprzemiennie unoś nogi w kierunku klatki piersiowej. Trzymając brzuch napięty, unieś tułów i kieruj lewy łokieć w ten sposób, aby dotknął przeciwległego kolana. Co ważne, lędźwiowa część pleców musi pozostać dociśnięta do podłoża. Pamiętaj, że wykonując spięcia brzucha, powietrze jest wydychane.

Jakie więc są najlepsze ćwiczenia na brzuch? Odpowiedź brzmi – to zależy, chociażby od indywidualnych możliwości, czy preferencji. A czy trening brzucha może być obciążony jakimiś problemami? Odpowiedź na pytanie to również: zależy. Mimo wszystko najczęstsze problemy występujące podczas treningu, takie jak chociażby mały zakres ruchu, ból dolnego odcinka pleców, za długi czas trwania ćwiczenia w stosunku do kondycji, niedostateczna aktywacja mięśni i wiele innych często zniechęcają początkujących do kontynuacji ćwiczeń. Należy jednak pamiętać o tym, że początki zawsze są najtrudniejsze i nie zniechęcać się, aż wkrótce cierpliwość i ciężka praca przyniosą wyczekiwane rezultaty.

Jakie są najlepsze ćwiczenia na górne i dolne partie brzucha?

Wśród tego typu treningów znajdują się ćwiczenia, które zmuszają do pracy mięśnie z górnych, dolnych, bądź obu partii brzucha.

  • ćwiczenia na górne partie — Z pomocą mięśni brzucha (ich górnych partii) wykonamy tradycyjne brzuszki, brzuszki skośne, czy scyzoryki. W tego typu ćwiczeniach, trzymając napięty brzuch, mięśnie brzucha wykonują największą pracę. Napinając mięśnie brzucha podczas ćwiczeń, nie należy zapominać o parametrach takich jak czas trwania ćwiczenia, intensywność i jego prawidłowe wykonanie.
  • ćwiczenia na dolne partie — przykładowy trening mięśni na dolne partie może zawierać ćwiczenia takie jak nożyce pionowe, wznosy nóg leżąc, brzuszki podczas unoszenia nóg, wszystkie z nich są stosunkowo wymagające, jednocześnie zmuszając mięśnie brzucha do ciężkiej pracy. W tego typu ćwiczeniach mięśnie brzucha spięte są najczęściej przez cały czas jego trwania.


doktor-Sadlik-badanie-kolana-1982-1200x825.jpg

13 listopada 2023 Wszystkie

Aparat więzadłowy jest bardzo istotnym elementem stawu kolanowego. Budowę stawu kolanowego charakteryzuje bardzo złożona konstrukcja, ale także funkcje. Oba te aspekty bywają częstą przyczyną powstawania w jego obrębie skomplikowanych uszkodzeń, także dotyczących więzadeł stawu (które nieleczone doprowadzić mogą nawet do inwalidztwa). Uszkodzenia więzadeł mogą być jedną spośród wielu możliwych przyczyn bolącego stawu. Aparat więzadłowy kolana to nic innego jak zbiór znajdujących się w nim struktur, których głównym celem jest utrzymanie stabilności stawu kolanowego. Na aparat więzadłowy stawu kolanowego składają się: więzadło poboczne piszczelowe (MCL), więzadło poboczne strzałkowe (LCL), więzadło krzyżowe przednie (ACL), więzadło krzyżowe tylne (PCL), więzadło poprzeczne kolana, więzadło łąkotkowo-udowe przednie, więzadło łąkotkowo-udowe tylne i więzadło rzepki.

Uszkodzenie więzadeł stawu kolanowego — kiedy i gdzie powstają?

Przyczyn bolącego stawu kolanowego jest wiele, a uszkodzenie więzadeł kolana to jedna z nich. Przypadki uszkodzenia więzadeł mogą być różne, dlatego po przebytym urazie najczęściej różnicujemy je z kostnymi poprzez sprawdzenie stabilności stawu (najczęściej od uszkodzenia więzadeł zależy to, czy będzie występował brak stabilności).

Gdzie najczęściej więzadła kolana ulegają uszkodzeniu? Niesprawność może być zlokalizowana w obszarze gdzie więzadło przyczepia się do kości udowej lub piszczelowej, ale także w części ścięgnistej. Całemu mechanizmowi towarzyszyć mogą również: rozerwanie torebki stawowej, krwiak śródstawowy, obrażenia w obrębie powierzchni stawowych, a w niektórych przypadkach nawet złamanie.

Wielu z Was zastanawia się pewnie — kiedy może dojść do uszkodzeń więzadeł stawu kolanowego? Kiedy zbytnio obciążamy stawy kolanowe lub za często trenujemy? Na to pytanie nie ma niestety jednej odpowiedzi, ponieważ mechanizm uszkodzenia więzadła może być bardzo różny. Poniżej dowiecie się o niektórych z nich.

Uszkodzenia więzadła krzyżowego przedniego i tylnego stawu kolanowego — czyli ACL i PCL pod lupą

Uszkodzenia więzadeł w obrębie kolana dotyczą najczęściej sportowców, zarówno tych profesjonalnych, jak i trenujących rekreacyjnie. Nie rzadko przyczynami ich uszkodzenia bywają również sytuacje takie jak wypadki komunikacyjne lub upadki. Uszkodzenia więzadła krzyżowego przedniego i tylnego stawu kolanowego są jedną z częściej występujących dysfunkcji w obrębie kolana. Ich mechanizm powstawania może być zarówno pośredni, jak i bezpośredni. Uszkodzenia więzadeł krzyżowych bardzo często kończą się próbą leczenia operacyjnego. Uwaga poświęcana więzadłom krzyżowym związana jest z ich bardzo ważną rolą, jaką odgrywają w przypadku stawu kolanowego.

Kiedy już wiemy, że w obrębie stawu kolanowego znajdują się więzadła krzyżowe, warto byłoby znać ich dokładne położenie, więc gdzie i jak one przebiegają?

  • Więzadło krzyżowe przednie (ACL ligamentum cruciatum anterius ) — więzadło krzyżowe przednie (ACL) biegnie w dół, skośnie i przyśrodkowo od wewnętrznej powierzchni kłykcia bocznego kości udowej, do swojego przyczepu końcowego, znajdującego się w polu międzykłykciowym przednim kości piszczelowej.
  • Więzadło krzyżowe tylne (PCL ligamentum cruciatum posterius) — więzadło krzyżowe tylne (PCL) biegnie w dół, skośnie i bocznie od wewnętrznej powierzchni kłykcia przyśrodkowego kości udowej, do swojego przyczepu końcowego, znajdującego się w polu międzykłykciowym tylnym kości piszczelowej.

Tak więc wśród przypadków uszkodzenia więzadeł kolana, oprócz uszkodzenia więzadeł pobocznych, najczęściej do czynienia mamy ze stanami takimi jak:

  • uszkodzenia więzadła krzyżowego przedniego stawu kolanowego — w wywiadach dotyczących uszkodzeń ACL najczęściej można dowiedzieć się o towarzyszącym jego powstawaniu trzasku w kolanie, który usłyszeć można w chwili urazu. Jego następstwem są najczęściej obrzęk i wysięk, a podczas wykonywania punkcji stawu w płynie można dostrzec krew. Objawy bolącego stawu możemy zaobserwować głównie przy próbie prostowania, natomiast w zgięciu staw kolanowy pozostaje zablokowany (objaw zablokowania występuje nawet kiedy objawy ostre już ustąpią). Doświadczając tego typu urazu kolana, bezbolesne obciążanie chorej nogi graniczy z cudem, co w efekcie prowadzi do utykania. Podczas chodzenia chory ma wrażenie, że kończyna ”ucieka” – tak odczuwana bywa występująca po urazie niestabilność stawu. Podczas badania klinicznego mogą zostać użyte następujące testy: test szuflady przedniej, test Lachmana, czy dynamiczny test przedniego podwichnięcia (pivot shift test). Leczenie ACL zależne jest od rozległości uszkodzenia aparatu więzadłowego, funkcji stawu kolanowego (głównie w zakresie stabilności), czasu, który minął od powstania urazu, czy wieku pacjenta.
  • Uszkodzenia więzadła krzyżowego tylnego stawu kolanowego — o wiele rzadziej zdarza się, że uszkodzeniu ulega więzadło krzyżowe tylne, a zwłaszcza, że dochodzi do izolowanego uszkodzenia więzadła. W obrębie więzadła krzyżowego tylnego uszkodzenia objawiają się głównie poprzez niestabilność tylną stawu. Konsekwencji uszkodzenia więzadeł jest wiele. Zakres ruchu zginania i prostowania stawu kolanowego jest początkowo obniżony, a po ustąpieniu objawów ostrych wraca do normy (jeżeli nie i towarzyszy mu przeskakiwanie, to istnieje duża szansa istnienia dodatkowych dysfunkcji – uszkodzeń łąkotek, co najczęściej prowadzi do tego, że pacjenta czeka również leczenie ich uszkodzeń). Dodatkowo staw kolanowy może być objęty innymi, charakterystycznymi objawami takimi jak: krwawy wylew w dole podkolanowym, czy ból w dole podkolanowym. Podczas badania klinicznego diagnoza uszkodzenia więzadła najczęściej jest stawiana za pomocą dodatniego wyniku testu szuflady tylnej. Leczenie PCL najczęściej bywa leczeniem nieoperacyjnym (z np. zastosowaniem ortezy), a leczenie operacyjne ma miejsce w przypadku, kiedy występuje III stopień uszkodzenia więzadeł.

Jak widać powyżej, konsekwencji uszkodzenia więzadeł stawu może być wiele, dlatego tak istotne jest jak najszybsze skonsultowanie się ze specjalistą, jeżeli podejrzewamy tego typu uszkodzenie.

Skręcenie stawu kolanowego — jak najczęściej dochodzi do skręceń stawów kolanowych? Jaki jest podział skręceń i jak można je wyleczyć?

Do skręcenia stawu kolanowego (czyli uszkodzenia jego więzadeł) dochodzi najczęściej w wyniku działania mechanizmów pośrednich. Ze względu na rozległość uszkodzenia, skręcenia stawu kolanowego dzielimy na 3 typy:

  • Skręcenia niewielkie — skręceniem stawu typu niewielkiego nazywamy stan, w którym uszkodzona zostaje niewielka ilość włókien ścięgnistych, a także torebka stawowa. Bolesność ma charakter miejscowy, a następstwa skręcenia nie obejmują dysfunkcji w zakresie stabilizacji stawu kolanowego. Po wykonaniu zdjęć stresowych (RTG obciążeniowe — czyli zdjęcie RTG wykonywane kiedy obciążamy stawy kolanowe) dostrzegalna jest szpara stawowa nieprzekraczająca 5 mm.
  • Skręcenia umiarkowane — skręceniem stawu typu umiarkowanego nazywamy stan, w którym uszkodzona zostaje większa (niż powyższa) ilość włókien ścięgnistych. Bolesność przyjmuje charakter bardziej rozlany, a także przybiera na sile. Rozwarcie szpary stawowej mieszczące się w zakresie 5-10 mm zazwyczaj wciąż nie powoduje problemów ze stabilnością, a nawet jeżeli już one wystąpią, to są nieznaczne.
  • Skręcenia ciężkie — skręceniem stawu typu ciężkiego nazywane są przede wszystkim przerwania struktury więzadła, ale może być nim także oderwanie się przyczepu kostnego więzadła. Ukazane na zdjęciach stresowych rozwarcie szpary stawowej powyżej 10 mm doprowadza do utraty stabilności kolana.

Biorąc pod uwagę fakt, że uraz może pociągać za sobą uszkodzenie struktur kolana, ze skręceniami mogą współwystępować także inne dysfunkcje takie jak: uszkodzenia łąkotek, uszkodzenia rzepki kostno-chrzęstne, załamania bliższej nasady kości piszczelowej, uszkodzenia kłykci kości udowej, uszkodzenia chrząstki stawowej, uszkodzenia tkanek miękkich, czy uszkodzenia tętnicy podkolanowej.

Leczenie uszkodzeń tego typu dobiera się, biorąc pod uwagę rozległość i stopień uszkodzenia więzadeł. Najczęściej jednak możemy je dobrać zgodnie z powyższą klasyfikacją, gdzie wyróżniamy:

  • skręcenia niewielkie — leczenie polega na odciążeniu okolicy, w której pojawia się bolesność, zastosowaniu zimnych okładów, a także stosowaniu farmakoterapii (głównie leków przeciwbólowych i przeciwobrzękowych). Zazwyczaj zalecone zostaje również zredukowanie aktywności fizycznej na czas 2-3 tygodni.
  • skręcenia umiarkowane — tutaj sytuacja wygląda nieco inaczej, ponieważ leczenie opiera się na unieruchomieniu kolana na czas 4-6 tygodni, przy czym w tym stanie również zalecane bywa pierwotne leczenie operacyjne.
  • skręcenia ciężkie — to bez wątpienia poważny uraz stawu, w tym przypadku najczęściej jedyną opcją jest leczenie operacyjne.

Badanie stawu kolanowego — jakie są metody obrazowania?

Różne metody obrazowania, używane w diagnostyce dysfunkcji kolan, takie jak wykonanie:

często są wystarczające do postawienia diagnozy. Badanie stawu kolanowego bezpośrednio po urazie utrudniają mogące współwystępować z nim objawy takie jak: ból, odruchowe napinanie mięśni, czy powstały krwiak. Dlatego zdarza się, że po paru dniach konieczne jest ponowne powtórzenie badania klinicznego.

Zdrowe stawy kolanowe — jak dbać o swoje kolana?

Zdrowe stawy kolanowe są niezbędne do wykonywania wielu czynności dnia codziennego, dlatego tak ważne jest dbanie o nie każdego dnia. Problemom stawu kolanowego mogą sprzyjać dysfunkcje takie jak np. zwichnięcia stawu kolanowego, uszkodzenia aparatu więzadłowo – torebkowego, uszkodzenia włókien mięśni otaczających staw kolanowy, czy zmiany zwyrodnieniowe stawu kolanowego. Wszystkie z nich mogą odbić się na zdrowiu stawów kolanowych, a kiedy staw kolanowy ulega różnym dysfunkcjom, obniża się także jakość życia pacjenta.

Jak więc dbać o swoje kolana i zapobiegać problemom z nim związanym? Stawy kolanowe szczególnie podziękują Ci, kiedy zadbasz o:

  • prawidłową postawę ciała,
  • codzienną aktywność fizyczną, bez nadmiernego ich obciążania,
  • właściwą masę ciała,
  • nienoszenie butów na wysokim obcasie,
  • wzmacnianie siły mięśni nóg,
  • podnoszenie ciężarów, ale tylko w prawidłowych pozycjach,
  • unikanie sytuacji mogących spowodować uraz,
  • odpowiednią dietę.

Bibliografia:

  • Ortopedia i traumatologia. Tom 1-2. Red. Gaździk, Tadeusz Sz. . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2010, 707 s. ISBN 978-83-200-6085-0
  • Wiktora Degi ortopedia i rehabilitacja. Red. Kruczyński, Jacek . : PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2019, 808 s. ISBN 978-83-200-5889-5
  • Podstawy rehabilitacji dla studentów medycyny. Red. Wrzosek, Zdzisława . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 376 s. ISBN 978-83-200-6320-2


DSC00244-1200x800.jpg

10 lipca 2023 Wszystkie

Wśród osób uprawiających sport, pojęcia dotyczące lekarzy specjalistów takie jak ortopeda sportowy Wrocław, czy specjalista medycyny sportowej są bardzo popularne i często używane. Lekarz sportowy jest osobą, która specjalizuje się w diagnostyce i leczeniu kontuzji powstałych na skutek uprawiania sportu. Lekarz medycyny sportowej zajmuje się również oceną stanu zdrowia pacjenta i na podstawie szerokiej wiedzy z zakresu medycyny sportowej podejmuje decyzję, czy jego sprawność pozwala mu uprawiać dany sport. Zanim jednak znajdziemy dobrego ortopedę, odpowiadającego naszym oczekiwaniom, warto byłoby najpierw zaznajomić się z podstawowymi informacjami takimi jak: z jakimi problemami przyjmuje lekarz sportowy, jak przebiega konsultacja ortopedyczna, jakie badania sportowe przeprowadza lekarz sportowy, gdzie umówić wizytę i jak dotrzeć do dobrego ortopedy prywatnie we Wrocławiu? Wszystkie odpowiedzi na powyższe pytania znajdziesz w dalszej części artykułu.

Medycyna sportowa — słów kilka

Medycyna sportowa to dziedzina wiedzy lekarskiej, która rozwiązuje i rozumie problemy osób uprawiających sport. Jej zainteresowanie obejmuje całokształt procesów zachodzących w ludzkim organizmie, zarówno pod wpływem aktywności sportowej, jak i tych niepoddanych jej działaniu. Na wizytę tego typu, najczęściej przyjmuje ortopeda sportowy. Zapewnia nam on opiekę medyczną w zakresie profilaktyki (osób uprawiających sport), a także leczenia dysfunkcji powstałych wskutek aktywności fizycznej.

Kiedy już wiemy, że w ramach wizyty z zakresu medycyny sportowej najczęściej udziela nam świadczenia lekarz sportowy, warto byłoby również wiedzieć, że znaleźć go możemy w miejscach takich jak poradnia ortopedyczna, czy np. poradnia medycyny sportowej. Czas oczekiwania na wizytę u lekarza sportowego na NFZ różni się w zależności od rodzaju placówki i miasta, w którym się znajduję, mimo wszystko zazwyczaj oscyluje w granicach miesiąca.

A więc, aby zostać otoczonym kompleksową opieką medyczną, z zakresu medycyny sportowej, wystarczy umówić wizytę u lekarza ortopedy dysponującego bogatą wiedzą oraz doświadczeniem w tej dziedzinie. Wykwalifikowany ortopeda rozumie problemy osób uprawiających sport, a także bez większych problemów potrafi je rozwiązywać.

Lekarz medycyny sportowej — czym zajmują się lekarze sportowi i gdzie ich znaleźć?

Zazwyczaj w poradni medycyny sportowej, przychodni sportowej lub w centrum medycznym, swoich pacjentów przyjmuje lekarz ortopeda sportowy Wrocław. Lekarz medycyny sportowej obejmuje opieką medyczną osoby zarówno po kontuzjach, jak i jeszcze przed ich wystąpieniem (wizyty profilaktyczne). Wykwalifikowany ortopeda rozumie problemy osób uprawiających sport i jak nikt zna się na całym układzie narządu ruchu i występujących w nim dysfunkcjach. W zakresie medycyny sportowej konsultacja odbywać się może z różnych przyczyn.

Specjalistyczne konsultacje lekarzy specjalistów w zakresie medycyny sportowej prowadzone są indywidualnie, w zależności od przyczyny wizyty, z którą zgłosił się pacjent. Problemy osób uprawiających sport bywają różne, od błahych, aż po te zagrażające życiu i zdrowiu pacjenta, dlatego dla naszego zdrowia ważne jest, aby w razie potrzeby umówić wizytę u wyspecjalizowanego lekarza ortopedy sportowego.

W jakich przypadkach pacjenta przyjmuje lekarz sportowy?

Na wizytę w ramach (sportowej) ochrony zdrowia przyjmuje lekarz sportowy. Specjalistyczne konsultacje przeprowadzane są przez wyspecjalizowanych w tej dziedzinie lekarzy. Zazwyczaj przychodnia sportowa zapewnia opiekę medyczną dla pacjentów w każdym wieku, zarówno dla dzieci, jak i dorosłych. Specjalista ortopeda sportowy zajmujący się problemami osób uprawiających sport spotyka się na co dzień z wieloma dysfunkcjami, głównie w obrębie narządu ruchu. W poradni medycyny sportowej specjaliści zajmują się najczęściej problemami takimi jak:

  • różnego rodzaju urazy narządu ruchu np. więzadeł, ścięgien, czy mięśni,
  • kontuzje,
  • złamania,
  • skręcenia,
  • zespół przetrenowania,
  • choroby zwyrodnieniowe (słyszałeś/aś kiedyś o terapii orthokine? Terapia orthokine znajduje swoje zastosowanie właśnie w przypadku tego typu dysfunkcji. Zaliczana jest do nowoczesnych i nieoperacyjnych metod leczenia zwyrodnień. Terapia orthokine polega na dostarczeniu pacjentowi autologicznej surowicy, która została wytworzona z jego krwi. Obecnie, terapia orthokine uważana jest za jedną z efektywniejszych metod leczenia nieoperacyjnego, która zatrzymuje rozwijanie się procesu zapalnego),
  • ograniczenia ruchomości,
  • i wiele innych.

Czy lekarze medycyny sportowej współpracują z fizjoterapeutami?

Fizjoterapia to dziedzina nauki znajdująca bardzo szerokie zastosowanie w różnego rodzaju urazach sportowych, co bez wątpienia stanowi jeden z głównych powodów, dla których lekarze medycyny sportowej bardzo często współpracują z fizjoterapeutami. Powodzenie leczenia układu narządu ruchu zazwyczaj jest ściśle związane z dobrze zaplanowaną fizjoterapią. Pierwszym podejmowanym krokiem w procesie leczenia różnego rodzaju sportowych patologii narządu ruchu są najczęściej zabiegi ortopedyczne oraz zależne od dysfunkcji leczenie przyczynowe.

Natomiast kolejne wdrażane procedury dotyczą już zazwyczaj fizjoterapii i szeroko pojętego leczenia usprawniającego, które skupia się na przywróceniu pacjenta do stanu sprzed pojawienia się dysfunkcji, a także pełnej sprawności ruchowej. Pozostałe planowane działania zwykle opierają się na zmniejszeniu lub całkowitym wyeliminowaniu występujących dolegliwości bólowych, ale również na działaniach profilaktycznych i edukacyjnych z zakresu dalszego postępowania.

Jak wygląda wizyta w przychodni medycyny sportowej?

Konsultacje specjalistyczne z zakresu medycyny sportowej rozpoczyna wywiad przeprowadzany najczęściej przez doświadczonych lekarzy ortopedów lub lekarzy posiadających odpowiednie uprawnienia w zakresie medycyny sportowej. Po wywiadzie lekarz przeprowadza najczęściej badanie przedmiotowe, którego przebieg różni się w zależności od przyczyny, z jaką na wizytę przyszedł pacjent, a jest ich wiele – od kontuzji, przez toczący się w narządzie ruchu proces zapalny, aż po wizyty profilaktyczne (będące swego rodzaju gwarancją dyspozycyjności danego sportowca). Przykładowo, podczas badań profilaktycznych, lekarz medycyny sportowej zleca różnego rodzaju badania ortopedyczne, układu oddechowego, a nawet układu sercowo-naczyniowego, których forma różnić się będzie w zależności od chociażby dyscypliny sportowej, którą uprawia pacjent. W ramach opieki sportowej ortopeda sportowy zlecić może również:

  • badania sportowe kontrolne — w tym pojęciu zawierają się badania sportowe od diagnostycznych, przez ogólne, aż po specjalistyczne). Badania kontrolne wykonywane są w sytuacjach takich jak konieczność przeprowadzenia niezbędnej dla stanu zdrowia kontroli np. po urazie, kontuzji, której wynik będzie wpływał na dalsze kontynuowanie aktywności fizycznej.
  • badania sportowe okresowe — badania przeprowadzane cyklicznie w ustalonym odstępie czasowym (najczęściej co 12 miesięcy) w celu stałej kontroli stanu zdrowia sportowców.

Podczas wizyty z pewnością lekarz sportowy udzieli nam również odpowiedzi na nurtujące nas pytania i rozwieje nasze wszelkie wątpliwości.

GO ON CLINIC — specjalistyczna poradnia medycyny sportowej Wrocław?

Jeżeli zastanawiasz się gdzie znajdziesz dobrego ortopedę lub szukasz miejsca na wizytę u ortopedy prywatnie, lepiej nie mogłeś/aś trafić, ponieważ na konsultacje we Wrocławiu umówić można się u nas — w GO ON CLINIC. Od dłuższego czasu prowadzimy we Wrocławiu centrum medyczne, a znajdujący się w naszym zespole najlepszy specjalista ortopeda we Wrocławiu przeprowadza badania i wizyty w stałym kontakcie z innymi lekarzami i fizjoterapeutami z naszej kadry, co sprawia, że nasze usługi są kompleksowe. W zakresie medycyny sportowej konsultacja odbywa się z zarówno z lekarzami (wykwalifikowany specjalista ortopeda wrocław prywatnie), jak i fizjoterapeutami. Miejsce, które wspólnie tworzymy, charakteryzuje się szybką diagnostyką i efektywnymi rozwiązaniami, a przede wszystkim opracowane jest z myślą o zapewnieniu pacjentowi jak najwyższej jakości świadczeń. Tworzymy warunki, w których nasi pacjenci mogą przejść przez proces leczenia rozpoczynający się od konsultacji ortopedycznej, przez badania diagnostyczne, na fizjoterapii kończąc, bezstresowo w jednym miejscu.

Jeżeli więc szukasz miejsca na odbycie swojej wizyty ortopedycznej we Wrocławiu, gdzie otrzymasz szybką diagnozę, kompleksową opiekę, a leczenie zostanie wdrożone natychmiastowo, wybierz GO ON CLINIC i już dziś zarezerwuj wizytę telefonicznie, dzwoniąc pod numer 530 30 50 40. W celu ustalenia terminu wizyty możesz również odwiedzić nas we Wrocławiu na ulicy Strzegomskiej 138/6 lub skontaktować się z nami mailowo pod adresem kontakt@goonclinic.pl.


Lukasz-z-Aneta-3866-1200x800.jpg

3 lipca 2023 Wszystkie

Rehabilitacja — Co to jest i na czym polega?

Rehabilitacja jest terminem, który najczęściej bywa utożsamiany z działaniami medycznymi, a także fizjoterapeutycznymi, pod różnymi postaciami. Rehabilitacja jest w rzeczywistości o wiele obszerniejszym zagadnieniem, obejmującym przeróżne dziedziny nauki, do których zaliczyć można chociażby psychologię, pedagogikę, a nawet medycynę.

W praktyce, w pojęciu tym mieści się nie tylko poprawa stanu psychofizycznego, ale również bardzo istotny jest element przywrócenia, na tyle ile to możliwe, sprawności sprzed urazu lub choroby, osobie dotkniętej daną niepełnosprawnością. Jeżeli nie jest to możliwe, wtedy zazwyczaj celem rehabilitacji stają się działania, opierające się na mechanizmach kompensacyjnych, gdzie inny narząd lub narządy pełnią podobne funkcje zastępcze, jednocześnie wyręczając tym narząd, który jest uszkodzony. Takie działania mogą umożliwić poszkodowanemu normalne funkcjonowanie w społeczeństwie i dać szansę na uzyskanie jak największej sprawności i samodzielności oraz poprawę w zakresie jakości jego życia.

Należy jednak pamiętać, że w skuteczności leczenia rehabilitacyjnego główną rolę odgrywa indywidualne podejście do każdego pacjenta. Także bardzo istotny jest fakt, że w trakcie jej trwania, cele, które specjalista rehabilitacji medycznej stawia na samym początku, ulegają ciągłym zmianom, wraz ze zmieniającą się kondycją i możliwościami osoby dotkniętej niepełnosprawnością.

Jakie są rodzaje rehabilitacji?

Z uwagi na występowanie szeregu różnych dysfunkcji, a także fakt, że każda z nich wymaga zazwyczaj zupełnie innego postępowania rehabilitacyjnego, rehabilitację podzielono na różne kategorie. Taka klasyfikacja bezsprzecznie upłynnia i ułatwia postępowanie lecznicze, a także komunikację wśród specjalistów i pacjentów. Rodzajów rehabilitacji jest wiele, a do najczęściej spotykanych należą:

  • Rehabilitacja neurologiczna — w zakresie rehabilitacji neurologicznej bardzo istotne jest wdrożenie elementu indywidualności. Forma przeprowadzanego procesu leczniczego w głównej mierze zależy od tego, jakiego pacjenta będzie dotyczyła. Dlatego sposoby postępowania będą się często znacznie różnić w zależności od występującej jednostki chorobowej. Inaczej będą wyglądały plany lecznicze dla osoby po przebytym udarze mózgu, chorującej na stwardnienie rozsiane, na chorobę Parkinsona, czy po przebytych operacjach neurochirurgicznych.
  • Rehabilitacja kardiologiczna — działania rehabilitacyjne w tej dziedzinie mają głównie za zadanie zapobiegać niepełnosprawności, wydłużać życie osób z chorobami układu krążenia, a także jak najskuteczniej poprawić jego jakość. Kompleksową rehabilitację kardiologiczną powinien prowadzić zespół złożony z wykwalifikowanych specjalistów, których kompetencje nawzajem się uzupełniają. W centrum medycznym rehabilitacja kardiologiczna może obejmować swoją opieką pacjentów cierpiących na m.in. nadciśnienie tętnicze, po operacjach kardiochirurgicznych, po transplantacji serca, po zawale mięśnia sercowego, ze stabilną postacią choroby wieńcowej, czy z wyrównaną niewydolnością serca.
  • Rehabilitacja ortopedyczna — celem rehabilitacji ortopedycznej jest przywrócenie, na tyle, ile to możliwe, pełnej sprawności pacjentowi. Rehabilitacja ortopedyczna znajduje swoje zastosowanie w wielu aspektach, może pełnić rolę przygotowawczą do zabiegu (zwana jest wtedy prehabilitacją), czy pooperacyjną, ale także być stosowana w różnych schorzeniach i dysfunkcjach układu ruchu np. w często występującym leczeniu bólu kręgosłupa. W zależności od rodzaju niepełnosprawności pacjenta stosuje się różne metody rehabilitacji (takie jak kompleksowa terapia manualna np. terapia manualna kręgosłupa, masaż leczniczy np. masaż relaksacyjny, fizykoterapia i wiele innych). Ich zastosowanie może pozwolić uporać się z wieloma dolegliwościami ze strony narządu ruchu np. ze zgłaszanym bólem kręgosłupa (za pomocą skutecznej rehabilitacji kręgosłupa). Ból tkanek miękkich, np. ból ścięgna także może być sygnałem alarmowym, który będzie kwalifikował nas do rehabilitacji ortopedycznej.
  • Rehabilitacja w schorzeniach układu oddechowego — celem rehabilitacji pulmonologicznej jest przede wszystkim leczenie objawowe. Można w niej wyróżnić wiele metod pracy fizjoterapeuty, skupiających się głównie na motywowaniu chorego do podejmowania aktywności fizycznej, a co za tym idzie, poprawy jakości jego życia. Do chorób układu oddechowego, w których stosowana jest rehabilitacja pulmonologiczna, zaliczamy nowotwory płuc, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP), rozstrzenie oskrzeli, zapalenie płuc, wysiękowe zapalenie opłucnej, astmę i inne choroby dróg oddechowych.
  • Rehabilitacja w onkologii — wszyscy pacjenci cierpiący na choroby nowotworowe, którzy objęci są leczeniem, powinni zostać włączeni do procesu rehabilitacji onkologicznej. Celem rehabilitacji onkologicznej jest przede wszystkim działanie profilaktyczne, skupiające się głównie na zapobieganiu występującym powikłaniom choroby. Metody leczenia skupiają się także na przywracaniu sprawności psychofizycznej pacjentom oraz na łagodzeniu objawów, w szczególności u osób narażonych na dolegliwości bólowe.
  • Rehabilitacja stomatologiczna — głównie zajmuję się dysfunkcjami czaszkowo-żuchwowymi. Do dysfunkcji kwalifikujących się do leczenia zaliczamy: zaburzenia pochodzenia mięśniowego (przykurcze, zapalenia, przerosty mięśniowe i bóle), zaburzenia pochodzenia stawowego (zwyrodnienia, zapalenia, hiper- i hipomobilność stawu skroniowo-żuchwowego oraz bóle tych okolic), zaburzenia powodujące bóle głowy, które związane są z dysfunkcjami czaszkowo-żuchwowymi (napięciowe bóle głowy), nieprawidłowości tkanek, które otaczają okolicę czaszkowo-żuchwową (zespoły genetyczne). Jednym z częstszych powodów, z którymi pacjenci zgłaszają się na fizjoterapię stomatologiczną, jest bruksizm. To zaburzenie czynnościowe polegające na mimowolnej, nawykowej aktywności mięśni żucia, często określane również jako zgrzytanie zębami.

Rehabilitacja i stosowane metody leczenia

Każde centrum kompleksowej rehabilitacji oferuje w ramach leczenia rehabilitacyjnego różne zabiegi fizjoterapeutyczne, obejmujące przede wszystkim:

  • kinezyterapię, która polega na dawkowanym stosowaniu leczniczego działania ruchu. W kinezyterapii wykorzystuje się różne rodzaje ćwiczeń, takie jak ćwiczenia bierne, w których ruch wykonuje terapeuta bez współudziału pacjenta; ćwiczenia czynne, gdzie za ruch odpowiada pacjent, z ewentualną pomocą terapeuty oraz ćwiczenia specjalne, łączące w sobie zarówno cechy ćwiczeń czynnych, jak i biernych, do których zalicza się ćwiczenia koordynacyjne, oddechowe i rozluźniające. W przeprowadzanej kinezyterapii zawsze należy uwzględniać stan psychofizyczny pacjenta oraz jego poziom intelektualny.
  • fizykoterapię, zwaną również medycyną fizykalną, opierającą się o działanie naturalnych, bądź sztucznych (czyli sztucznie wytworzonych) czynników fizykalnych. Naturalnymi czynnikami fizycznymi są czynniki termiczne takie jak promieniowanie słoneczne, ale także pole magnetyczne i wilgotność powietrza. Do czynników fizycznych sztucznych zaliczamy zaś, czynniki takie jak energia cieplna, ultradźwięki, różnego rodzaju promieniowania (od świetlnego, przez nadfioletowe po podczerwone), czy prądy małej i wielkiej częstotliwości, które generowane są przez specjalnie przeznaczone do tego urządzenia.

Rehabilitacja może zawierać w sobie także elementy leczenia manualnego (terapia manualna np. terapia manualna kręgosłupa), które może być jedną z metod leczenia bólu. W jej programie może znajdować się również masaż leczniczy (mogący składać się z różnych rodzajów masażu takich jak masaż klasyczny, czy masaż relaksacyjny). Odpowiednio wdrożona i przeprowadzona rehabilitacja może zlikwidować przewlekłe bóle, a także przyczynić się do wyleczenia bólu ostrego różnego pochodzenia. W centrum rehabilitacji lekarz rehabilitacji medycznej odpowiada przede wszystkim za planowanie postępowania rehabilitacyjnego oraz odpowiedni dobór zabiegów do stanu pacjenta.

Jakie są wskazania do rehabilitacji?

Pacjenci zgłaszają się na rehabilitację z przeróżnymi dolegliwościami, od dolegliwości bólowych kręgosłupa, przez różnego pochodzenia bóle głowy, aż po ból ścięgna. Zespoły bólowe są częstą, lecz nie jedyną przyczyną, z którą chory kwalifikuje się do rehabilitacji.

Przyczyn może być tyle, co występujących schorzeń i idąc tym tropem, tyle samo różnych metod pracy fizjoterapeuty. Najlepszym sposobem na sprawdzenie czy dany problem kwalifikuje się do leczenia rehabilitacyjne jest konsultacja ze specjalistą, który po zebraniu szczegółowego wywiadu, analizie dokumentacji medycznej i dokładnie przeprowadzonej diagnostyce stwierdzi, czy istnieje potrzeba jej wdrożenia.

Gdzie jest centrum rehabilitacji we Wrocławiu?

GO ON CLINIC to nowoczesne centrum rehabilitacji we Wrocławiu. To połączenie zarówno profesjonalnej, jak i kompleksowej placówki fizjoterapeutycznej. W naszej klinice GO ON CLINIC oferujemy kompleksową rehabilitację, która obejmuje również rehabilitację dzieci.

Umów się już dziś na wizytę w GO ON CLINIC, jeżeli szukasz odpowiedniego miejsca, do zrealizowania swojej rehabilitacji lub chcesz się dowiedzieć czy jest Ci ona potrzebna! Opowiedz nam, z jakim problemem się zmagasz, a nasz zespół dopasuje program leczenia dostosowany do Twoich potrzeb.

Tutaj znajdziesz nas na mapie!

Bibliografia

    • Podstawy rehab. dla studentów medycyny pod red. Zdzisława Wrzosek, Warszawa, 2011.
    • Dysfunkcje czaszkowo-żuchwowe. Diagnostyka, leczenie i rehabilitacja pod red. Małgorzata Kulesa-Mrowiecka, 2022
    • Oblicza rehab. pod red. Ewa Pisula, Kamilla Bargiel-Matusiewicz, Katarzyna Walewska, 2011
    • Rehabilitacja medyczna pod red. Jerzy Kiwerski, 2007
    • Wiktora Degi ortopedia i rehabilitacja pod red. Jacek Kruczyński, 2019
    • Kinezyterapia pod red. Kazimiera Milanowska, 2013
    • Fizykoterapia pod red. Tadeusz Mika, Wojciech Kasprzak, 2006


doktor-Sadlik-badanie-kolana-1982-1200x825.jpg

26 czerwca 2023 Wszystkie

Czym jest ortopedia (Wrocław)?

Ortopedia (Wrocław) to szeroka dziedzina medycyny, która zajmuje się w przede wszystkim opieką zdrowotną w zakresie diagnostyki, profilaktyki oraz leczenia nabytych i wrodzonych dysfunkcji w obrębie narządu ruchu (układu mięśniowo-szkieletowego). Leczenie ortopedyczne może dotyczyć:

Celem ortopedii (Wrocław) jest przywrócenie, na tyle, ile to możliwe, sprawności sprzed urazu lub choroby, osobie, która została dotknięta daną niepełnosprawnością. Jeżeli nie jest to możliwe, wtedy zazwyczaj za cel obiera się wszystkie działania, które opierają się na mechanizmach kompensacyjnych. Kompensacja to nic innego jak podejmowane przez inne narządy działania zastępcze w celu wyręczenia niesprawnego narządu wraz z jego funkcjami.

Leczenie ortopedyczne musi zawsze zawierać element kompleksowości, co oznacza, że składowe takie jak zabiegi ortopedyczne, zaopatrzenie ortopedyczne, rehabilitacja są ze sobą ściśle powiązane i wszystkie składają się na powodzenie procesu przywracania zdrowia pacjentowi.

Kim jest i czym zajmuje się lekarz ortopeda?

Lekarz ortopeda to osoba, która ukończyła kierunek lekarski uniwersytetu medycznego, staż, a następnie odbyła specjalizację lekarską z ortopedii i traumatologii narządu ruchu.

Specjalista ortopeda traumatolog po akademii medycznej zna się na profilaktyce, diagnostyce, traumatologii narządu, szeroko pojętych chorobach narządów ruchu z zakresu ortopedii oraz ich leczeniu zachowawczym i operacyjnym. Może wykonywać zabiegi ortopedyczne, zabiegi z zakresu chirurgii ortopedycznej (podejmować się operacji ortopedycznych np. obejmujących chirurgię stawu kolanowego), a także wykonywać USG narządu ruchu (np. usg stawów biodrowych).

Pośród najczęstszych przyczyn, z powodu których pacjenci zgłaszają się do ortopedy, wyróżnia się różnego rodzaju urazy układu ruchu, złamania kości, dolegliwości bólowe narządu ru, złamania, zwichnięcia, stłuczenia, czy skręcenia.

Jak przebiega konsultacja ortopedyczna?

Celem konsultacji ortopedycznej jest przede wszystkim zebranie od pacjenta wszystkich istotnych informacji, które mogą zaważyć o przebiegu całego procesu leczenia ortopedycznego. Często już na podstawie samego wywiadu może zostać postawiona wstępna diagnoza, dlatego mianem niezbędnej podstawy każdej pierwszej wizyty jest wnikliwa rozmowa z pacjentem, nazywana również wywiadem lekarskim.

Pacjenci mający odbyć swoje pierwszorazowe wizyty, coraz częściej decydują się na wywiad lekarski w ramach konsultacji telefonicznej i odbywają swoją wizytę telefonicznie. Jeżeli w następnych krokach specjalista ortopeda zaleci spotkanie, to dopiero wtedy wybierają się na tradycyjną wizytę w gabinecie lekarskim. Coraz bardziej rozpowszechnione jest również zamawianie recept, nie wychodząc z domu (e-recepta). Do zamawiania recept przez pacjenta posłużyć może Internetowe Konto Pacjenta. Aby mógł on dostać receptę na lek, który już wcześniej został mu przepisany przez lekarza, wystarczy tylko, aby zgłosił taką potrzebę online.

Konsultacja ortopedyczna oprócz badania podmiotowego (wywiad) i dokładnej analizy dokumentacji medycznej pacjenta, zawiera w sobie również elementy badania przedmiotowego. Badanie przedmiotowe ma istotne znaczenie w planowaniu odpowiedniego leczenia, odbywa się najczęściej, kiedy pacjent jest rozebrany, tak, aby wszystkie kluczowe dla badania części ciała były odkryte i możliwe do oceny. W trakcie jego trwania lekarz dokonuje oględzin, przeprowadza badanie palpacyjne, badanie funkcjonalne, a także badania dodatkowe jeżeli jest to konieczne.

Lekarz ortopeda pod koniec konsultacji podsumowuje pacjentowi jak przebiegła pierwsza wizyta, stawiając rozpoznanie oraz przybliżając mu cele możliwe do osiągnięcia w procesie leczenia, następnie informuje o dalszych krokach, które będą podejmowane. W zależności od sytuacji badanego lekarz kieruje pacjenta do dalszego leczenia (np. leczenia operacyjnego) lub na rehabilitację, zleca wizytę kontrolną, planuje przyszłe zabiegi ortopedyczne, czy przepisuje niezbędne środki farmakologiczne.

Jak i gdzie umówić się na konsultację ortopedyczną? (Wrocław)

Aby odbyć wizytę ortopedyczną, pacjent może odwiedzić różne placówki oferujące tego typu usługi, takie jak przychodnię ortopedyczną lub umówić się na wizytę telefonicznie. Zazwyczaj rejestracja do poradni wymaga wcześniejszego kontaktu telefonicznego lub stawienia na miejscu w celu wypełnienia wszystkich formalności.

Do umówienia się na wizytę w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia u lekarza ortopedy jest wymagane skierowanie lekarskie. Wymagane skierowanie może wystawić pacjentowi jego lekarz rodzinny. Lekarz kierujący powinien także poinformować pacjenta, że pierwsza wizyta NFZ zazwyczaj odbywa się na podstawie skierowania, natomiast wizyta kontrolna NFZ, przeprowadzana jako kontynuacja leczenia przyczyny, na którą zostało wystawione skierowanie, w większości przypadków nie wymaga już wystawienia kolejnego skierowania. Inaczej jest w przypadku, kiedy pacjent zdecyduje się na odpłatną wizytę prywatną, wtedy nie będzie wymagane skierowanie.

Nasza klinika ortopedii GO ON CLINIC we Wrocławiu tworzona jest przez zespół lekarzy specjalistów oraz fizjoterapeutów. U nas każdy z lekarzy ortopedów pozostaje w stałym kontakcie z fizjoterapeutami z naszej kadry, w celu zapewnienia jak najbardziej kompleksowych usług. Miejsce, które wspólnie tworzymy, charakteryzuje się szybką diagnostyką i efektywnymi rozwiązaniami, a przede wszystkim opracowane jest z myślą o zapewnieniu pacjentowi jak najwyższej jakości świadczeń. Tworzymy warunki, w których nasi pacjenci mogą przejść przez proces leczenia rozpoczynający się od konsultacji ortopedycznej, przez badania diagnostyczne, na fizjoterapii kończąc, bezstresowo w jednym miejscu.

Jeżeli więc szukasz miejsca na odbycie swojej wizyty ortopedycznej we Wrocławiu, gdzie otrzymasz szybką diagnozę, kompleksową opiekę, a leczenie zostanie wdrożone natychmiastowo, wybierz GO ON CLINIC i już dziś zarezerwuj wizytę telefonicznie, dzwoniąc pod numer 530 30 50 40. W celu ustalenia terminu wizyty możesz również odwiedzić nas we Wrocławiu na ulicy Strzegomskiej 138/6 lub skontaktować się z nami mailowo pod adresem kontakt@goonclinic.pl.

Aby odbyć wizytę ortopedyczną, pacjent może odwiedzić różne placówki oferujące tego typu usługi, takie jak przychodnię ortopedyczną lub umówić się na wizytę telefonicznie. Zazwyczaj rejestracja do poradni wymaga wcześniejszego kontaktu telefonicznego lub stawienia na miejscu w celu wypełnienia wszystkich formalności.

Do umówienia się na wizytę w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia u lekarza ortopedy jest wymagane skierowanie lekarskie. Wymagane skierowanie może wystawić pacjentowi jego lekarz rodzinny. Lekarz kierujący powinien także poinformować pacjenta, że pierwsza wizyta NFZ zazwyczaj odbywa się na podstawie skierowania, natomiast wizyta kontrolna NFZ, przeprowadzana jako kontynuacja leczenia przyczyny, na którą zostało wystawione skierowanie, w większości przypadków nie wymaga już wystawienia kolejnego skierowania. Inaczej jest w przypadku, kiedy pacjent zdecyduje się na odpłatną wizytę prywatną, wtedy nie będzie wymagane skierowanie.

Nasza klinika ortopedii (Wrocław) GO ON CLINIC tworzona jest przez zespół lekarzy specjalistów oraz fizjoterapeutów. U nas każdy z lekarzy ortopedów pozostaje w stałym kontakcie z fizjoterapeutami z naszej kadry, w celu zapewnienia jak najbardziej kompleksowych usług. Miejsce, które wspólnie tworzymy, charakteryzuje się szybką diagnostyką i efektywnymi rozwiązaniami, a przede wszystkim opracowane jest z myślą o zapewnieniu pacjentowi jak najwyższej jakości świadczeń. Tworzymy warunki, w których nasi pacjenci mogą przejść przez proces leczenia rozpoczynający się od konsultacji ortopedycznej, przez badania diagnostyczne, na fizjoterapii kończąc, bezstresowo w jednym miejscu.

Jeżeli więc szukasz miejsca na odbycie swojej wizyty ortopedycznej we Wrocławiu, gdzie otrzymasz szybką diagnozę, kompleksową opiekę, a leczenie zostanie wdrożone natychmiastowo, wybierz GO ON CLINIC i już dziś zarezerwuj wizytę telefonicznie, dzwoniąc pod numer 530 30 50 40. W celu ustalenia terminu wizyty możesz również odwiedzić nas we Wrocławiu na ulicy Strzegomskiej 138/6 lub skontaktować się z nami mailowo pod adresem kontakt@goonclinic.pl.

Na czym polega leczenie ortopedyczne?

W leczeniu ortopedycznym wyróżnia się podział na leczenie operacyjne i nieoperacyjne.

Leczenie nieoperacyjne (zwane również leczeniem zachowawczym) skupia się na zastosowaniu takich procedur jak:

  • fizjoterapia (najskuteczniejsza metoda leczenia zachowawczego w większości przypadków)
  • unieruchomienia zewnętrzne (zastosowane mogą tu zostać różnego typu opatrunki unieruchamiające takie jak gips, szyny unieruchamiające, opatrunki wykonane z tworzyw sztucznych oraz ortezy)
  • blokady (zastosowanie środków farmakologicznych w obrębie zmienionego patologicznie rejonu)
  • wyciągi (znajdujące swoje zastosowaniu głównie w nastawianiu i unieruchamianiu złamań)
  • redresje (zabieg opierający się na ręcznym ustawieniu stawu do pozycji prawidłowej, powodujący rozciągnięcie przykurczonych struktur miękkich, a następnie zastosowanie unieruchomienia, które będzie utrzymywało skorygowaną pozycję).

Leczenie nieoperacyjne może być stosowane jako proces przygotowawczy do operacji lub jako postępowanie lecznicze.

Leczenie operacyjne i jego przebieg w dużej mierze zależą od dysfunkcji, z którą zgłasza się pacjent. Leczenie operacyjne dzielimy na:

  • leczenie operacyjne patologii kostnych – najczęściej polegające na przecięciu (osteotomia) lub połączeniu fragmentów kości (osteosynteza)
  • leczenie operacyjne patologii tkanek miękkich – leczenie w obrębie więzadeł, ścięgien, czy mięśni.

W skład leczenia operacyjnego wchodzą również przeszczepy kostne, a także takie zabiegi jak artrotomia (otwieranie stawu), artrodeza (działania usztywniające staw w celu zniesienia ruchu w patologicznie zmienionym stawie), aloplastyka (zastąpienie implantem patologicznie zmienionych elementów stawowych, wyróżnia się tu podział na endoplastykę i protezoplastykę).

Fizjoterapia w ortopedii

Powodzenie leczenia ortopedycznego układu narządu ruchu jest ściśle powiązane z dobrze zaplanowaną fizjoterapią. Zabiegi ortopedyczne i leczenie przyczynowe są zazwyczaj pierwszym podejmowanym krokiem w procesie leczenia patologii narządu ruchu.

Kolejne wdrażane procedury dotyczą już rehabilitacji i leczenia usprawniającego, które mogą obejmować wiele różnych sposobów postępowania, ale skupiają się przede wszystkim na przywróceniu pacjentowi pełnej sprawności ruchowej oraz samodzielności, wyeliminowaniu, bądź zmniejszeniu dolegliwości bólowych, a także na działaniach profilaktycznych i edukacyjnych. Rehabilitacja w ortopedii może być także zastosowana jako działanie przygotowujące do operacji ortopedycznej.

Czym zajmuje się poradnia chirurgii urazowo — ortopedycznej?

Szukając centrum medycznego, w którym zostanie postawiona diagnoza lub wdrożone zostanie leczenie ortopedyczne, pacjent może natrafić na miejsce, jakim jest poradnia chirurgii urazowo-ortopedycznej.

Rejestracja (wizyta kwalifikacyjna) w poradni ortopedycznej dostępna jest zazwyczaj na miejscu (oczywiście zważywszy na godziny otwarcia rejestracji) lub wymaga telefonicznego kontaktu.

Specjalistyczna poradnia ortopedyczna oferuje usługi takie jak: pierwsza wizyta NFZ, wizyta kontrolna NFZ, konsultacja ortopedyczna, leczenie ambulatoryjne, leczenie poszpitalne, leczenie narządu ruchu za pomocą opatrunków gipsowych, ewentualny dobór zabiegów operacyjnych. To miejsce, w którym każdy z lekarzy ortopedów pozostaje w stałej współpracy z innymi specjalistami.

Bibliografia

  • Ortopedia i traumatologia. Tom 1-2. Red. Gaździk, Tadeusz Sz. . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2010, 707 s. ISBN 978-83-200-6085-0
  • Wiktora Degi ortopedia i rehabilitacja. Red. Kruczyński, Jacek . : PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2019, 808 s. ISBN 978-83-200-5889-5
  • Fizjoterapia w wybranych dziedzinach medycyny. Red. Olszewski, Jurek . Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie, 2011, 401 s. ISBN 978-83-200-4147-7